e
magazine
 |
Khép lại năm 2025, khi thế giới bước qua một chu kỳ biến động sâu sắc về kinh tế, địa chính trị và khí hậu, công nghệ không còn đứng ở vai trò hỗ trợ, mà đã trở thành lực dẫn đường cho tăng trưởng, ổn định và tái cấu trúc xã hội. Từ góc nhìn kỹ trị và quản trị, tòa soạn Tự động hóa Ngày nay lựa chọn 5 công nghệ tiêu biểu nhất năm qua, những công nghệ đã bước ra khỏi phòng thí nghiệm, đi vào đời sống, tạo ra giá trị thực, bền và rộng cho nhân loại.
Trong một thập kỷ mà khái niệm “đột phá” bị lạm dụng, việc lựa chọn công nghệ tiêu biểu không thể dừng ở mức độ mới mẻ hay hào nhoáng kỹ thuật. Tòa soạn tiếp cận năm 2025 bằng một hệ tiêu chí khắt khe hơn, mang tinh thần kỹ trị và trách nhiệm xã hội.
Thứ nhất, công nghệ phải đã được ứng dụng trên thực địa, tạo ra giá trị đo đếm được cho kinh tế, quản trị hoặc đời sống con người. Thứ hai, tác động ấy phải mang tính liên ngành và lan tỏa, không bị giới hạn trong một ngách kỹ thuật hẹp. Thứ ba, công nghệ phải chứng minh được vai trò dài hạn, góp phần giải quyết những bài toán căn cốt của thế giới đương đại như năng suất, bền vững, an ninh và chất lượng sống. Sau cùng, đó phải là những công nghệ đang định hình lại tư duy quản lý, buộc lãnh đạo và doanh nghiệp phải thay đổi cách ra quyết định.
Từ lăng kính đó, 5 công nghệ sau đây được lựa chọn không phải vì chúng “ồn ào”, mà vì chúng âm thầm tái thiết cấu trúc vận hành của thế giới.
 |
| Trí tuệ nhân tạo được gắn với robot và hệ thống vật lý đang xóa dần ranh giới giữa thế giới số và thế giới thực |
1. Trí tuệ nhân tạo thế hệ mới - từ công cụ hỗ trợ đến chủ thể ra quyết định
Nếu những năm trước, trí tuệ nhân tạo chủ yếu được nhìn nhận như công cụ tăng tốc xử lý thông tin, thì đến 2025, AI đã bước sang một vai trò khác, đồng hành trong tư duy quản trị. Các hệ thống AI thế hệ mới (Generative & Embodied AI) không chỉ tạo nội dung hay phân tích dữ liệu, mà còn tham gia trực tiếp vào quá trình dự báo, mô phỏng kịch bản và hỗ trợ quyết sách ở cấp chiến lược.
Trong y tế, AI được sử dụng để đọc ảnh chẩn đoán với độ chính xác vượt ngưỡng con người, rút ngắn thời gian phát hiện bệnh và tối ưu phác đồ điều trị. Trong tài chính và chuỗi cung ứng, AI trở thành “bộ não hậu trường”, liên tục cân bằng rủi ro, tối ưu tồn kho và dự báo nhu cầu theo thời gian thực. Đáng chú ý hơn, xu hướng AI hiện thân - khi trí tuệ nhân tạo được gắn với robot và hệ thống vật lý đang xóa dần ranh giới giữa thế giới số và thế giới thực.
Vấn đề không còn là “có dùng AI hay không”, mà là doanh nghiệp và chính phủ dùng AI ở tầng nào của quyết định. Năm 2025 đánh dấu thời điểm AI chính thức trở thành một yếu tố cấu thành năng lực cạnh tranh quốc gia.
 |
2. Điện toán lượng tử, bước ngoặt thầm lặng của khoa học ứng dụng
Khác với AI, điện toán lượng tử (Quantum Computing) không tạo ra làn sóng truyền thông ồn ào. Nhưng trong giới khoa học và công nghiệp lõi, 2025 được xem là năm điện toán lượng tử vượt ngưỡng thử nghiệm mang tính biểu tượng để bước vào giai đoạn giải bài toán thực.
 |
| Điện toán lượng tử đang dần trở thành công cụ chiến lược trong tay các quốc gia và tập đoàn công nghệ lớn |
Các hệ thống lượng tử đã chứng minh khả năng xử lý những bài toán mà siêu máy tính cổ điển phải mất hàng nghìn năm. Điều này đặc biệt quan trọng với các lĩnh vực như mô phỏng vật liệu mới, thiết kế phân tử thuốc, tối ưu hóa mạng lưới logistics và nghiên cứu khí hậu. Dù chưa phổ cập, điện toán lượng tử đang dần trở thành “công cụ chiến lược” trong tay các quốc gia và tập đoàn công nghệ lớn.
Từ góc nhìn quản lý, đây là công nghệ không thể tiếp cận bằng tư duy ngắn hạn. Doanh nghiệp nào hiểu sớm, chuẩn bị sớm về nhân lực và dữ liệu, sẽ nắm lợi thế vượt trội khi lượng tử bước vào giai đoạn thương mại hóa sâu hơn trong thập kỷ tới.
 |
| Năm 2025 là mốc chuyển từ robot công nghiệp đơn thuần sang robot đa mô thức và "thông minh" hơn |
3. Công nghệ năng lượng và vật liệu mới, nền tảng của chuyển dịch xanh
Nếu phải chọn một lĩnh vực mà công nghệ gắn trực tiếp với vận mệnh nhân loại, đó chính là năng lượng. Năm 2025 chứng kiến sự trưởng thành rõ nét của các công nghệ năng lượng tái tạo thế hệ mới, kết hợp chặt chẽ giữa vật liệu tiên tiến và trí tuệ nhân tạo (Green Tech + Quantum Dots).
Những đột phá trong vật liệu bán dẫn, pin lưu trữ và công nghệ quang điện đã nâng hiệu suất khai thác năng lượng mặt trời và gió lên những ngưỡng chưa từng có, đồng thời giảm mạnh chi phí sản xuất. AI được sử dụng để điều phối lưới điện thông minh, cân bằng cung - cầu và hạn chế lãng phí năng lượng ở quy mô quốc gia.
Đây không chỉ là câu chuyện môi trường, mà là câu chuyện an ninh năng lượng và năng lực cạnh tranh kinh tế. Quốc gia và doanh nghiệp nào làm chủ được công nghệ năng lượng sạch sẽ làm chủ được biên độ tăng trưởng dài hạn trong một thế giới ngày càng khan hiếm tài nguyên.
4. Robot thông minh và tự động hóa thế hệ mới - tái cấu trúc lao động
 |
Robot năm 2025 không còn mang hình ảnh cứng nhắc của dây chuyền công nghiệp truyền thống. Sự kết hợp giữa AI, cảm biến tinh vi và vật liệu mềm đã tạo ra thế hệ robot linh hoạt, an toàn và có khả năng làm việc cùng con người.
Trong y tế, robot hỗ trợ phẫu thuật chính xác ở cấp độ vi mô. Trong logistics và cứu hộ, robot thay con người tiếp cận những môi trường nguy hiểm. Trong sản xuất, tự động hóa không còn đơn thuần là cắt giảm lao động, mà là tái phân bổ vai trò con người sang những công việc đòi hỏi tư duy, sáng tạo và giám sát hệ thống.
Từ góc nhìn quản trị, robot và tự động hóa buộc các tổ chức phải tái thiết cấu trúc nhân sự, đào tạo lại lực lượng lao động và định nghĩa lại khái niệm năng suất. Đây là thách thức, nhưng đồng thời cũng là cơ hội nâng cấp chất lượng nguồn nhân lực ở quy mô toàn xã hội.
5. Hạ tầng kết nối thế hệ mới, xương sống của thế giới số
Không có kết nối, mọi công nghệ đều đứng riêng lẻ. Năm 2025 khẳng định vai trò trung tâm của hạ tầng mạng băng thông cao, độ trễ thấp trong việc vận hành xã hội hiện đại. 5G mở rộng và các nền tảng kết nối tiên tiến đã trở thành điều kiện tiên quyết cho đô thị thông minh, y tế từ xa, sản xuất số hóa và Internet vạn vật.
Điều đáng nói là hạ tầng kết nối không còn được nhìn như chi phí, mà như đầu tư chiến lược. Quốc gia nào phủ sóng nhanh, ổn định và an toàn sẽ thu hút được dòng vốn, công nghệ và nhân lực chất lượng cao. Trong bức tranh đó, kết nối chính là “mạch máu” nuôi dưỡng toàn bộ hệ sinh thái công nghệ.
Công nghệ không cứu thế giới, cách con người sử dụng nó mới làm được.
5 công nghệ tiêu biểu của 2025 cho thấy một sự thật rõ ràng, công nghệ đã đủ mạnh, đủ chín và đủ gần đời sống hơn bao giờ hết. Nhưng giá trị cuối cùng không nằm ở bản thân công nghệ, mà ở tầm nhìn của người lãnh đạo, năng lực của tổ chức và sự lựa chọn của xã hội.
Trong một thế giới nhiều bất định, công nghệ là công cụ. Trí tuệ và bản lĩnh quản trị mới là la bàn. Ai hiểu được điều đó sớm, người ấy sẽ không chỉ theo kịp thời đại, mà còn có khả năng dẫn dắt nó.
Cũng với các tiêu chí nói trên, Tự động hóa Ngày nay dự báo 5 công nghệ hội tụ đủ điều kiện để chuyển từ “điểm sáng” thành động lực hệ thống, bước vào giai đoạn ứng dụng rộng rãi trong năm 2026, tạo ra lợi ích thực chất cho con người và tiến trình phát triển toàn cầu. Đó là: AI tác nhân (Agentic AI); Bản sao số (Digital Twin); Công nghệ sinh học chính xác - y học bước sang thời kỳ cá thể hóa sâu; Năng lượng hạt nhân thế hệ mới và lò phản ứng mô-đun nhỏ và Giao diện não - máy (BCI), cây cầu mới giữa con người và công nghệ.
2026 sẽ là năm của quản trị công nghệ, không chỉ sáng tạo công nghệ. Trọng tâm không còn là “phát minh cái mới”, mà là tổ chức, quản trị và sử dụng công nghệ một cách có trách nhiệm và hiệu quả. Công nghệ càng mạnh, vai trò của con người trong định hướng, kiểm soát và phân bổ lợi ích càng trở nên quyết định.
 |
Thực hiện: Vân Anh
Đồ họa: Duyên Nguyễn