Tăng cường hợp tác giáo dục đại học, KHCN, đổi mới sáng tạo hai nước Việt Nam - Trung Quốc

Diễn đàn nhằm tiếp tục hoàn thiện thể chế, tạo môi trường thuận lợi thúc đẩy hợp tác quốc tế trong giáo dục đại học, KHCN, đổi mới sáng tạo. Diễn đàn thu hút sự tham gia của khoảng 100 cơ sở giáo dục đại học hàng đầu của hai nước cùng một số doanh nghiệp; và hàng nghìn đại biểu, nhà quản lý, chuyên gia giáo dục, giảng viên và sinh viên của hai nước

Khẳng định giáo dục đại học là hạ tầng chiến lược của quốc gia

Phát biểu tại diễn đàn, Bộ trưởng Bộ GDĐT Việt Nam Hoàng Minh Sơn khẳng định, trong bối cảnh thế giới chuyển dịch mạnh mẽ sang nền kinh tế tri thức và kỷ nguyên số, giáo dục đại học không chỉ thực hiện chức năng đào tạo mà đã trở thành “hạ tầng chiến lược của quốc gia”, nơi tạo ra tri thức, thúc đẩy đổi mới sáng tạo và trực tiếp đóng góp vào năng lực cạnh tranh quốc gia.

Theo Bộ trưởng Hoàng Minh Sơn, những xu thế lớn như trí tuệ nhân tạo, chuyển đổi số, công nghệ bán dẫn, kinh tế xanh và phát triển bền vững đang làm thay đổi sâu sắc cấu trúc kinh tế - xã hội toàn cầu. Trong bối cảnh đó, hợp tác giữa các quốc gia, đặc biệt giữa các nền giáo dục lớn trong khu vực, không còn là lựa chọn mà đã trở thành yêu cầu tất yếu.

“Việt Nam và Trung Quốc có nhiều điểm tương đồng về văn hóa, lịch sử, định hướng phát triển và đều coi trọng giáo dục, khoa học, công nghệ và nhân tài, từ đó có đầy đủ điều kiện để trở thành những đối tác chiến lược trong xây dựng hệ sinh thái tri thức và đổi mới sáng tạo của khu vực. Sự gặp gỡ giữa nhu cầu phát triển của hai nền giáo dục tạo ra dư địa lớn để nâng tầm hợp tác lên giai đoạn mới - “giai đoạn hợp tác thực chất, chiều sâu và đồng kiến tạo giá trị”, Bộ trưởng Hoàng Minh Sơn nhấn mạnh.

Bộ trưởng Bộ GDĐT Việt Nam Hoàng Minh Sơn nhấn mạnh việc thúc đẩy hình thành các trung tâm đổi mới sáng tạo và nghiên cứu chung trong các lĩnh vực công nghệ mũi nhọn; thiết lập cơ chế chuyển giao công nghệ hai chiều; phát triển các chương trình đào tạo gắn với thực tiễn theo mô hình hợp tác giữa nhà trường và doanh nghiệp;...

Trong khuôn khổ diễn đàn diễn ra các hoạt động gặp gỡ, giao lưu, trao đổi học thuật và hợp tác giữa các cơ sở giáo dục đại học và doanh nghiệp hai nước. Qua đó, có 52 văn bản thỏa thuận hợp tác đã được ký kết giữa các cơ sở giáo dục đại học hai nước.

Theo Bộ trưởng Hoàng Minh Sơn, đây không chỉ là những con số mà là những cam kết cụ thể, thể hiện tiềm năng, niềm tin và kỳ vọng vào tương lai hợp tác trong đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, nghiên cứu khoa học và đổi mới sáng tạo.

Định hướng hợp tác thời gian tới, Bộ trưởng đề xuất một số nội dung trọng tâm, trong đó nhấn mạnh việc thúc đẩy hình thành các trung tâm đổi mới sáng tạo và nghiên cứu chung trong các lĩnh vực công nghệ mũi nhọn; thiết lập cơ chế chuyển giao công nghệ hai chiều; phát triển các chương trình đào tạo gắn với thực tiễn theo mô hình hợp tác giữa nhà trường và doanh nghiệp; thúc đẩy hệ sinh thái khởi nghiệp và đổi mới sáng tạo của sinh viên; đẩy mạnh quốc tế hóa giáo dục đại học và hợp tác trong chuyển đổi số giáo dục.

“Bộ GDĐT Việt Nam sẽ tiếp tục hoàn thiện thể chế, tạo môi trường thuận lợi để thúc đẩy hợp tác quốc tế trong giáo dục đại học, khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo; đồng thời tin tưởng rằng, với sự quan tâm, chỉ đạo của lãnh đạo cấp cao hai nước và sự chủ động của các cơ sở giáo dục đại học, nhà khoa học và doanh nghiệp, hợp tác Việt Nam - Trung Quốc trong lĩnh vực này sẽ bước sang giai đoạn phát triển mới, thực chất và hiệu quả hơn”, Bộ trưởng Hoàng Minh Sơn khẳng định.

Diễn đàn cũng là dịp để các cơ sở giáo dục đại học, viện nghiên cứu và doanh nghiệp hai nước trao đổi, kết nối, thúc đẩy hợp tác sâu sắc hơn trong đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, nghiên cứu khoa học và phát triển công nghệ, góp phần củng cố tin cậy chính trị và tăng cường quan hệ Đối tác hợp tác chiến lược toàn diện Việt Nam - Trung Quốc.

Tại phiên chính của Diễn đàn, Thứ trưởng Bộ Giáo dục Trung Quốc Nhậm Hữu Quần và Giám đốc Đại học quốc gia Hà Nội Bùi Thế Duy đã có bài phát biểu, nhấn mạnh thêm các nội dung hợp tác giáo dục đại học thiết thực giữa hai nước.

Sau phiên chính là 4 phiên chuyên đề với các chủ đề: Phát triển hợp tác giáo dục đại học nhằm xây dựng cộng đồng nhân tài khu vực giữa Trung Quốc và Việt Nam; Hợp tác quốc tế trong đào tạo nhân sự cấp cao và liên kết chuỗi công nghiệp Trung Quốc - Việt Nam; Môi trường và phát triển bền vững; Trí tuệ nhân tạo và giáo dục số: Tăng cường năng lực công nghệ và hợp tác quản trị.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Việt Nam Tô Lâm: "Phải lấy kết nối chiến lược làm trọng tâm, lấy hiệu quả cụ thể làm thước đo, lấy lợi ích của nhân dân hai nước làm mục tiêu; cần đưa khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trở thành điểm sáng mới, trụ cột mới của quan hệ Việt Nam - Trung Quốc trong giai đoạn mới"

Tăng cường tình hữu nghị hai nước, ưu tiên đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao

Cũng trong khuôn khổ diễn đàn, phát biểu chính sách tại Đại học Thanh Hoa, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Việt Nam Tô Lâm đã dành nội dung quan trọng đề cập đến vai trò của giáo dục đại học, KHCN và đổi mới sáng tạo trong tổng thể quan hệ hợp tác giữa hai nước.

Trong thời gian tới, ông mong muốn cần tiếp tục củng cố nền tảng chính trị và xã hội của quan hệ Việt Nam - Trung Quốc ngày càng vững chắc hơn. Quan hệ giữa hai nước muốn phát triển ổn định, lành mạnh, bền vững lâu dài thì trước hết phải được đặt trên nền tảng tin cậy chính trị, sự tôn trọng lẫn nhau, sự thấu hiểu giữa nhân dân hai nước và quyết tâm chung của các thế hệ lãnh đạo hai Đảng, hai nước.

Theo ông, hữu nghị muốn bền lâu thì phải được truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác, phải được nuôi dưỡng trong lòng nhân dân, nhất là trong thế hệ trẻ. Chính vì vậy, cùng với trao đổi đoàn cấp cao, cùng với hợp tác giữa các bộ, ngành, địa phương, cần dành sự quan tâm nhiều hơn nữa cho giao lưu nhân dân, giao lưu thanh niên, giao lưu học giả, giao lưu văn hóa, giáo dục và du lịch; để mỗi người dân hai nước, mỗi người trẻ của hai nước đều thấy mình có trách nhiệm gìn giữ và làm giàu thêm tình hữu nghị Việt Nam - Trung Quốc.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Việt Nam Tô Lâm viết lưu bút tại Đại học Thanh Hoa, Trung Quốc

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Việt Nam Tô Lâm nhấn mạnh, để thực hiện các mục tiêu phát triển chiến lược, Việt Nam xác định KHCN, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số phải trở thành động lực chính của phát triển. Trên cơ sở đó, GDĐT và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao được xác định là lĩnh vực “ưu tiên của ưu tiên”, giữ vai trò nền tảng trong việc xây dựng thế hệ trẻ có năng lực làm chủ công nghệ, bản lĩnh hội nhập và khát vọng cống hiến.

Bên cạnh đó, cần tạo bước chuyển mạnh hơn trong hợp tác thực chất, lấy kết nối chiến lược làm trọng tâm, lấy hiệu quả cụ thể làm thước đo, lấy lợi ích của nhân dân hai nước làm mục tiêu; cần đưa khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trở thành điểm sáng mới, trụ cột mới của quan hệ Việt Nam - Trung Quốc trong giai đoạn mới.

“Việt Nam đang bước vào một thời kỳ phát triển mới, trong đó KHCN, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số được xác định là động lực chính để thực hiện các mục tiêu chiến lược đến năm 2030 và 2045; khẳng định đặc biệt coi trọng hợp tác với Trung Quốc trong các lĩnh vực mà hai bên có thể bổ sung cho nhau và cùng phát triển, nhất là trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn, điện toán đám mây, bán dẫn, tự động hóa, robot, công nghệ xanh, công nghệ sinh học, vật liệu mới, năng lượng sạch và các ngành công nghệ chiến lược khác; mong muốn thời gian tới, hợp tác Việt Nam - Trung Quốc sẽ không chỉ mạnh hơn về thương mại và đầu tư, mà còn mạnh hơn về tri thức, công nghệ, sáng tạo và năng lực kiến tạo tương lai”, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Việt Nam Tô Lâm nêu rõ.

Trong định hướng đó, GDĐT và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao phải là lĩnh vực “ưu tiên của ưu tiên”. Để đi nhanh trong thế kỷ XXI, Việt Nam cần một thế hệ mới có nền tảng khoa học vững chắc, có khả năng làm chủ công nghệ hiện đại, có tư duy đổi mới sáng tạo và có bản lĩnh hội nhập quốc tế.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Việt Nam Tô Lâm bày tỏ: Việt Nam mong muốn ngày càng có nhiều sinh viên, nghiên cứu sinh, nhà khoa học trẻ của mình được học tập, nghiên cứu tại các trung tâm đào tạo, nghiên cứu hàng đầu của Trung Quốc, trong đó có Đại học Thanh Hoa. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Việt Nam mong muốn Đại học Thanh Hoa sẽ tiếp tục mở rộng hợp tác với các trường đại học, viện nghiên cứu của Việt Nam; tăng cường trao đổi sinh viên, trao đổi học giả, liên kết đào tạo, hợp tác nghiên cứu, xây dựng các chương trình đồng hướng dẫn, các nhóm nghiên cứu chung, các phòng thí nghiệm chung trong những lĩnh vực then chốt.

Đồng thời, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Việt Nam Tô Lâm đề nghị, tăng cường hợp tác Việt Nam - Trung Quốc trong các lĩnh vực công nghệ chiến lược, gắn kết chặt chẽ giữa đào tạo, nghiên cứu khoa học và đổi mới sáng tạo; đẩy mạnh trao đổi sinh viên, học giả, hợp tác đào tạo và nghiên cứu, qua đó góp phần nâng tầm hợp tác giữa hai nước không chỉ về kinh tế mà còn về tri thức, công nghệ và năng lực sáng tạo.

Lãnh đạo cấp cao hai nước; cán bộ quản lý GDĐT và đại biểu hai nước Việt Nam - Trung Quốc chụp ảnh lưu niệm. Nguồn ảnh: VGP, TTXVN