Việt Nam - Pháp mở rộng hợp tác công nghệ, năng lượng và hạ tầng chiến lược

Nhân chuyến thăm chính thức Cộng hòa Pháp từ ngày 10-11/9/2026 của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Phu nhân Ngô Phương Ly, hai bên đã ra Tuyên bố chung về việc thúc đẩy triển khai khuôn khổ Đối tác chiến lược toàn diện Việt Nam - Pháp. Đây là lần tiếp xúc thứ ba giữa lãnh đạo cấp cao hai nước trong gần hai năm, cho thấy mức độ tin cậy và định hướng hợp tác ngày càng sâu rộng giữa Việt Nam và Pháp.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Tổng thống Pháp Emmanuel Macron. ẢNH: TTXVN

Khoa học - công nghệ trở thành trụ cột hợp tác

Một trong những điểm đáng chú ý của Tuyên bố chung là hai bên xác định khoa học, công nghệ là một trụ cột trong triển khai Kế hoạch hành động của Đối tác chiến lược toàn diện.

Việt Nam và Pháp thống nhất đẩy mạnh đào tạo, phát triển các chương trình nghiên cứu chung, đầu tư cơ sở hạ tầng nghiên cứu và khuyến khích khu vực tư nhân tham gia các lĩnh vực cùng quan tâm.

Các lĩnh vực ưu tiên được xác định gồm trí tuệ nhân tạo (AI), bán dẫn, công nghệ lượng tử, công nghệ số, công nghệ sinh học, công nghệ năng lượng, công nghệ biển và giao thông thông minh. Đây đều là những lĩnh vực có vai trò ngày càng quan trọng đối với năng lực cạnh tranh và quá trình chuyển đổi mô hình tăng trưởng của Việt Nam.

Định hướng này mở ra dư địa hợp tác lớn giữa các viện nghiên cứu, trường đại học và doanh nghiệp công nghệ hai nước, không chỉ ở nghiên cứu mà còn trong phát triển sản phẩm, đào tạo nhân lực và đưa công nghệ vào thực tiễn sản xuất.

Trong lĩnh vực không gian, hai bên hoan nghênh thành công của Hội nghị Thượng đỉnh Không gian vũ trụ tổ chức tại Paris ngày 9-10/9/2026. Việt Nam và Pháp bày tỏ ý định hợp tác trong dự án cung cấp và phóng vệ tinh quan sát VNREDSat-2, với sự hỗ trợ của Pháp thông qua các công cụ tài chính.

Từ công nghệ đến hạ tầng năng lượng và giao thông

Hợp tác năng lượng tiếp tục được xác định là một hướng quan trọng trong quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện Việt Nam - Pháp.

Theo Tuyên bố chung, hai bên sẽ phát huy kinh nghiệm và thế mạnh của Pháp để tiếp tục hợp tác trong lĩnh vực năng lượng, trong đó có năng lượng hạt nhân vì mục đích hòa bình. Các nội dung được quan tâm gồm đánh giá cơ hội phát triển điện hạt nhân, nghiên cứu và ứng dụng công nghệ điện hạt nhân tiên tiến, bảo đảm an toàn, an ninh hạt nhân và đào tạo nguồn nhân lực.

Đáng chú ý, hợp tác không chỉ tập trung vào nguồn phát mà còn hướng tới hạ tầng và hệ thống năng lượng. Hai nước thống nhất tăng cường hợp tác kỹ thuật nhằm hiện đại hóa hạ tầng vận hành hệ thống điện và thị trường điện, đồng thời nâng cao khả năng tích hợp các nguồn năng lượng tái tạo.

Đây là hướng hợp tác có ý nghĩa trong bối cảnh Việt Nam đang phải đồng thời giải quyết bài toán bảo đảm an ninh năng lượng, mở rộng nguồn năng lượng tái tạo và nâng cao khả năng vận hành hệ thống điện theo hướng linh hoạt, thông minh hơn.

Ở lĩnh vực hạ tầng, Việt Nam và Pháp sẽ tăng cường trao đổi giữa cơ quan quản lý và doanh nghiệp nhằm hỗ trợ phát triển các lĩnh vực chiến lược như năng lượng, mạng lưới giao thông, đường sắt và giao thông đô thị.

Hai nhà lãnh đạo hoan nghênh bản ghi nhớ giữa Bộ Xây dựng Việt Nam và doanh nghiệp Systra về cải tạo tuyến đường sắt Hà Nội - Hải Phòng. Hai bên cũng ghi nhận việc tăng cường hợp tác giữa doanh nghiệp Pháp và Việt Nam trong lĩnh vực đường sắt, cùng với kế hoạch thành lập Trường Công nghệ đường sắt tại Hà Nội.

Mở rộng không gian hợp tác cho doanh nghiệp công nghệ

Tuyên bố chung đặt hợp tác kinh tế, đầu tư và công nghệ trong bối cảnh chuỗi cung ứng toàn cầu đang tái cấu trúc. Việt Nam và Pháp thống nhất thúc đẩy các quan hệ đối tác kinh tế tin cậy, tăng khả năng tự cường của chuỗi cung ứng và xúc tiến đầu tư bền vững trong những lĩnh vực chiến lược.

Trong thương mại, hai bên cam kết tiếp tục thực hiện đầy đủ Hiệp định thương mại tự do Việt Nam - EU (EVFTA), trong đó có tiếp cận thị trường và bảo hộ quyền sở hữu trí tuệ. Việt Nam đồng thời hoan nghênh những bước tiến của Pháp trong quá trình phê chuẩn Hiệp định Bảo hộ đầu tư Việt Nam - EU (EVIPA), dự kiến hoàn thành trong năm 2026.

Một hướng hợp tác đáng chú ý khác là khoáng sản thiết yếu. Hai bên hoan nghênh việc ký Ý định thư về khoáng sản thiết yếu và việc cụ thể hóa hợp tác thông qua thỏa thuận ba bên giữa Cơ quan Khảo sát Địa chất Pháp (BRGM), Cơ quan Phát triển Pháp (AFD) và Cục Địa chất và Khoáng sản Việt Nam về quản lý bền vững tài nguyên khoáng sản và nâng cao kiến thức địa chất tại Việt Nam.

Từ nghiên cứu, công nghệ đến năng lượng, hạ tầng và khoáng sản thiết yếu, các nội dung trong Tuyên bố chung cho thấy hợp tác Việt Nam - Pháp đang được mở rộng theo hướng cụ thể hóa bằng các chương trình, dự án và lĩnh vực công nghệ có tính chiến lược.

Đặc biệt, việc đặt AI, bán dẫn, lượng tử, công nghệ số, công nghệ năng lượng, giao thông thông minh và công nghệ vũ trụ trong nhóm ưu tiên cho giai đoạn 2026-2028 tạo thêm cơ sở để doanh nghiệp, viện nghiên cứu và trường đại học hai nước tham gia sâu hơn vào quá trình phát triển các công nghệ mới, qua đó góp phần đưa quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện Việt Nam - Pháp đi vào chiều sâu và tạo ra những giá trị cụ thể hơn.