Cơ hội cho Việt Nam thực hiện kinh tế tuần hoàn trong điều kiện mới

Ngày 25/9, tại Hà Nội đã diễn ra Diễn đàn Khoa học cấp quốc gia với chủ đề “Thực hiện kinh tế tuần hoàn ở Việt Nam trong điều kiện mới”. Đây là một trong những hoạt động khoa học được tổ chức thường niên của Viện Kinh tế Việt Nam.

Toàn cảnh Diễn đàn. Ảnh: Duyên Nguyễn

Phát biểu khai mạc, PGS.TS Nguyễn Đức Minh - Phó Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam cho biết, phát triển bền vững, chuyển đổi số, kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn đang là xu thế phát triển của nhiều quốc gia trên thế giới và Việt Nam, tuy nhiên, những xu hướng này đang tạo ra những cơ hội và thách thức lớn cho Việt Nam.

Việc xem xét, thảo luận các nội dung, chính sách và triển vọng của kinh tế tuần hoàn (KTTH) cũng như nhận diện những vấn đề, thách thức trong thời gian tới khi thực hiện KTTH là rất quan trọng. Diễn đàn nhằm thảo luận các chính sách của Việt Nam về KTTH và những vấn đề đang được xem là hạn chế, là điểm nghẽn đối với các chủ thể tham gia vào KTTH, từ đó, tìm kiếm giải pháp và kiến nghị chính sách thúc đẩy KTTH tại Việt Nam.

"Diễn đàn là một sự kiện rất có ý nghĩa cho quá trình cung cấp luận cứ khoa học xây dựng và hoàn thiện chính sách xanh hoá ở Việt Nam trong điều kiện mới", PGS.TS Nguyễn Đức Minh nhấn mạnh.

Phát biểu đề dẫn, Thượng tướng - PGS.TS Nguyễn Văn Thành - nguyên Thứ trưởng Bộ Công an - Phó Chủ tịch chuyên trách Hội đồng Lý luận Trung ương cho biết, hiện nay, Việt Nam đang phải đối mặt với không ít thách thức về cạn kiệt tài nguyên, ô nhiễm môi trường và biến đổi khí hậu. Nguyên nhân gây nên tình trạng này do Việt Nam đang trong quá trình đô thị hoá, công nghiệp hoá, song còn chậm chuyển đổi từ cách tiếp cận kinh tế tuyến tính truyền thống, kéo theo hệ luỵ ngày càng nghiêm trọng đối với nguồn cung tài nguyên, lượng chất thải lớn, an ninh môi trường và an ninh nguồn nước.

Do vậy, việc chuyển sang mô hình KTTH, sử dụng tiết kiệm, hiệu quả tài nguyên, hạn chế thải ra môi trường là yêu cầu cấp bách, vừa nhằm giải quyết vấn đề môi trường, phát triển kinh tế xanh, vừa nâng cao năng lực cạnh tranh, giảm chi phí nguyên, nhiên liệu sản xuất của doanh nghiệp.

PGS.TS Nguyễn Văn Thành nêu lên các chính sách phát triển KTTH ở các quốc gia trên toàn cầu để áp dụng vào Việt Nam và thực hiện các mô hình và cách làm sáng tạo trong chuyển đổi xanh, xây dựng nền KTTH liên quan đến các ngành: Nông nghiệp, công nghiệp, thủ công nghiệp, thành phố sinh thái,…

Theo các chuyên gia Việt Nam cần tập trung vào các lĩnh vực ưu tiên để phát triển kinh tế tuần hoàn trong thời kỳ mới. Ảnh: Duyên Nguyễn

Để hiện thực hóa Kế hoạch hành động quốc gia nhằm thực hiện KTTH tại Việt Nam, TS. Mai Thanh Dung - Phó Viện trưởng Viện Chiến lược, Chính sách TN&MT - Bộ TN&MT cho biết, Dự thảo Kế hoạch đã đề 5 nhóm giải pháp, nhiệm vụ trọng tâm như: Nâng cao nhận thức, kiến thức, kỹ năng và phát triển các thực hành tốt về thực hiện KTTH trong việc đẩy mạnh truyền thông, bổ sung kiến thức pháp luật, lồng ghép các nội dung giáo dục về KTTH vào chương trình giáo dục các cấp học, bậc học, bồi dưỡng cán bộ.

Đồng thời, xây dựng, hoàn thiện thể chế, chính sách, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý Nhà nước về thực hiện KTTH bao gồm: Tổ chức xây dựng, ban hành Kế hoạch hành động thực hiện KTTH cho ngành, lĩnh vực và các tỉnh; hoàn thiện các quy định pháp luật, tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật để khuyến khích thực hiện KTTH; hỗ trợ thúc đẩy áp dụng kinh tế tuần hoàn trong hoạt động sản xuất, kinh doanh và tiêu dùng; tăng cường quản lý chất thải và đẩy mạnh liên kết, hợp tác, giám sát, đánh giá thực hiện KTTH.

TS. Cấn Văn Lực - Thành viên Hội đồng Tư vấn chính sách tài chính, tiền tệ quốc gia trình bày về Giải pháp huy động nguồn lực để thực hiện KTTH tại Việt Nam. Trong đó, tập trung vào 5 lĩnh vực ưu tiên về: Nông nghiệp xanh, sạch và ứng dụng công nghệ cao; phát triển đô thị và phương thức vận tải bền vững; chuyển đổi xanh; áp dụng các mô hình KTTH từ phân phối đến tiêu dùng; phát triển kinh tế và bảo vệ môi trường biển.