Trung tâm Dịch vụ Dữ liệu và Trí tuệ nhân tạo Viettel (Viettel AI) vừa chính thức nhận bằng sáng chế do Cơ quan Sáng chế và Nhãn hiệu Hoa Kỳ cấp cho phương pháp theo vết đa đối tượng (Multiple Object Tracking) từ video bằng công nghệ trí tuệ nhân tạo.
Đây là phương pháp hoàn toàn do đội ngũ kỹ sư Việt Nam phát minh và làm chủ. Đồng thời, đây cũng là lần đầu tiên một nghiên cứu của Viettel AI được USPTO cấp bằng sáng chế hữu ích (Utility Patent). Đáng chú ý, bằng sáng chế được cấp mà không phát sinh phản biện trong suốt quá trình thẩm định cho thấy giải pháp đáp ứng rõ ràng tiêu chí về tính mới, tính sáng tạo, mô tả kỹ thuật chặt chẽ và được đánh giá có rủi ro tranh chấp thấp theo tiêu chuẩn sáng chế của Hoa Kỳ, một trong những thị trường công nghệ khắt khe nhất thế giới.
 |
| Viettel AI nhận bằng sáng chế đầu tiên từ Hoa Kỳ cho công nghệ theo vết đa đối tượng ứng dụng AI. Ảnh: Viettel AI |
Giải bài toán khó trong giám sát video
Trong các hệ thống phân tích và giám sát video, theo vết đa đối tượng luôn là một trong những bài toán phức tạp nhất. Công nghệ này không chỉ dừng lại ở việc phát hiện sự xuất hiện của người hoặc vật thể trong khung hình, mà còn phải duy trì chính xác định danh của từng đối tượng trong suốt quá trình di chuyển.
Thách thức càng gia tăng khi đối tượng bị che khuất, tạm thời rời khỏi khung hình rồi quay trở lại, hoặc khi nhiều người có ngoại hình tương tự xuất hiện cùng lúc. Thực tế triển khai cho thấy, nhiều hệ thống dễ gặp tình trạng nhầm lẫn định danh, đặc biệt trong môi trường ánh sáng thay đổi, không gian đông đúc, chuyển động nhanh hoặc góc quay phức tạp.
Nguyên nhân chủ yếu xuất phát từ cách tiếp cận truyền thống - chia bài toán thành nhiều bước xử lý riêng lẻ. Sai lệch ở một khâu có thể dẫn tới sai số tích lũy cho toàn bộ quá trình theo dõi, đồng thời làm gia tăng thời gian xử lý.
Mô hình AI huấn luyện đầu cuối
Xuất phát từ thực tế này, Viettel AI lựa chọn hướng tiếp cận khác biệt. Nhóm nghiên cứu tự thiết kế mô hình AI theo vết đa đối tượng có khả năng huấn luyện đầu cuối (end-to-end) hoàn toàn mới. Thay vì xử lý rời rạc từng bước, hệ thống học và xử lý toàn bộ quá trình theo dõi trong một kiến trúc thống nhất.
Cách tiếp cận này giúp tăng độ ổn định, giảm nhầm lẫn định danh, tối ưu thời gian xử lý và phù hợp triển khai trong các điều kiện thực tế phức tạp.
Ông Nguyễn Mạnh Quý, Giám đốc Viettel A cho biết: “Việc được USPTO cấp bằng sáng chế phản ánh năng lực làm chủ công nghệ lõi của Viettel AI, từ bài toán thực tiễn đến khả năng triển khai ở quy mô lớn. Đây là nền tảng quan trọng để Viettel xây dựng công nghệ AI chủ quyền, do Việt Nam tự nghiên cứu, tự làm chủ, đáp ứng yêu cầu trong nước và tiêu chuẩn quốc tế”.
Ứng dụng thực tiễn tại nhiều địa phương
Công nghệ lõi này đã được Viettel AI triển khai trong các giải pháp giám sát qua camera tại nhiều điểm như trụ sở Ủy ban nhân dân các cấp, khu du lịch, trung tâm thương mại, cổng trường học, bệnh viện, tiệm vàng và không gian công cộng.
Hệ thống có thể tự động phát hiện các tình huống như xâm nhập trái phép vào khu vực cấm, trèo tường hoặc vượt rào, đổ rác không đúng nơi quy định, để quên đồ vật tại điểm công cộng hoặc bảo tàng. Theo đánh giá trong quá trình triển khai, giải pháp có khả năng phát hiện vi phạm an toàn giao thông hoặc nhận diện đám đông với độ chính xác trên 95%, vận hành ổn định trong điều kiện giám sát liên tục 24/7.
Bên cạnh đó, công nghệ cũng được ứng dụng trong các hệ thống quản lý đô thị thông minh tại Đà Nẵng, Thái Nguyên, Đồng Hới, Kim Động và Vũng Tàu.
Việc được bảo hộ sáng chế tại Hoa Kỳ không chỉ ghi nhận một nghiên cứu cụ thể, mà còn khẳng định năng lực làm chủ công nghệ AI nền tảng của Viettel AI, góp phần đưa các sản phẩm trí tuệ nhân tạo “Make in Vietnam” mở rộng ứng dụng và từng bước vươn ra thị trường quốc tế.
