Không đưa dữ liệu mật hoặc dữ liệu chưa công bố lên các nền tảng AI trái quy định pháp luật

Sự kiện
26/05/2026 18:03
Đây là một trong các nội dung đảm bảo nguyên tắc liêm chính khoa học và đạo đức nghề nghiệp trong nghiên cứu khoa học và phát triển công nghệ vừa được Bộ KH và CN ban hành ngày 25/5/2026, nhằm tạo khung chuẩn cho các cơ quan, tổ chức nghiên cứu xây dựng quy tắc nội bộ, tăng trách nhiệm giải trình và phòng ngừa sai phạm trong hoạt động khoa học
aa
Khoa học, công nghệ là 'chìa khóa' chuyển đổi mô hình tăng trưởng nông nghiệp Đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là nhiệm vụ trọng tâm phát triển kinh tế số bền vững

Trong bối cảnh khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số được xác định là động lực phát triển đất nước theo tinh thần Nghị quyết 57-NQ/TW, Bộ Khoa học và Công nghệ cho rằng cùng với việc tăng đầu tư cho nghiên cứu, yêu cầu bảo đảm liêm chính khoa học và đạo đức nghề nghiệp cũng trở nên cấp thiết hơn.

Theo Quyết định ban hành hướng dẫn, đây là tài liệu khung mang tính định hướng để các cơ quan, tổ chức khoa học và công nghệ cụ thể hóa thành quy tắc áp dụng trong phạm vi quản lý của mình. Mục tiêu là bảo vệ giá trị tri thức, nâng cao chất lượng nghiên cứu, xây dựng văn hóa liêm chính khoa học, trách nhiệm xã hội và tính bền vững trong nghiên cứu.

Luật Khoa học, công nghệ và Đổi mới sáng tạo lần đầu tiên quy định về liêm chính khoa học, đạo đức nghề nghiệp trong nghiên cứu khoa học và phát triển công nghệ tại Điều 8 với các nội dung: trách nhiệm bảo đảm tuân thủ của tổ chức, cá nhân; trách nhiệm hướng dẫn áp dụng việc tuân thủ của cơ quan quản lý nhà nước về khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo; trách nhiệm ban hành quy định của tổ chức khoa học và công nghệ.

Nghị định số 262/2025/NĐ-CP ngày 14/10/2025 của Chính phủ quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo về thông tin, thống kê, đánh giá, chuyển đổi số và các vấn đề chung tại các Điều 3, 4, 5, 6, 7 và 8 đã giải thích từ ngữ liêm chính khoa học và đạo đức nghề nghiệp trong nghiên cứu khoa học và phát triển công nghệ; các nguyên tắc mà cá nhân phải tuân thủ trong hoạt động nghiên cứu khoa học và phát triển công nghệ; các hành vi vi phạm; trách nhiệm hướng dẫn áp dụng, kiểm tra việc tuân thủ; cập nhật thông tin vi phạm liêm chính khoa học và đạo đức nghề nghiệp trong nghiên cứu khoa học và phát triển công nghệ.

Hướng dẫn được xây dựng trên cơ sở Luật Khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo năm 2025 cùng Nghị định 262/2025/NĐ-CP của Chính phủ, đồng thời tham khảo kinh nghiệm quốc tế từ châu Âu và nhiều quốc gia thuộc OECD như Đức, Pháp, Thụy Sĩ, Hà Lan, Úc, New Zealand, Singapore và Trung Quốc.

Một trong những điểm đáng chú ý là hướng dẫn lần đầu quy định tương đối toàn diện về liêm chính khoa học khi sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong nghiên cứu.

Theo đó, cá nhân nghiên cứu không được sử dụng AI để tạo dữ liệu giả, ảnh giả hoặc tài liệu tham khảo không có thật; không dùng các nội dung do AI tạo ra nhưng chưa kiểm chứng làm tài liệu tham khảo khoa học. Người nghiên cứu phải công khai tên công cụ AI, phiên bản, phạm vi sử dụng và chịu trách nhiệm cuối cùng với các sản phẩm do AI hỗ trợ tạo ra.

Hướng dẫn cũng yêu cầu không đưa dữ liệu mật hoặc dữ liệu chưa công bố lên các nền tảng AI trái quy định pháp luật. AI chỉ được coi là công cụ hỗ trợ, không thay thế trách nhiệm chuyên môn của nhà nghiên cứu

Không đưa dữ liệu mật hoặc dữ liệu chưa công bố lên các nền tảng AI trái quy định pháp luật
Đảng và Nhà nước quan tâm đầu tư cho khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Đi cùng với đó là trách nhiệm của các tổ chức, cá nhân trong việc bảo đảm liêm chính khoa học và đạo đức nghề nghiệp trong nghiên cứu khoa học và phát triển công nghệ. Ảnh minh hoạ

Quy định rõ các hành vi vi phạm

Các hành vi vi phạm đạo đức nghề nghiệp cũng được quy định cụ thể, gồm che giấu rủi ro gây hậu quả nghiêm trọng, truyền bá thông tin sai sự thật, tiết lộ dữ liệu nhạy cảm, lạm dụng kinh phí và tài nguyên nghiên cứu cho mục đích cá nhân hoặc không công khai xung đột lợi ích.

Đáng chú ý, hướng dẫn coi hành vi ngụy tạo dữ liệu, đạo văn, che giấu xung đột lợi ích hoặc làm sai lệch bản chất nghiên cứu là vi phạm nghiêm trọng.

Ngoài ra, các quy định về trích dẫn, xuất bản khoa học, phản biện, quản lý dữ liệu nghiên cứu và hợp tác quốc tế cũng được đưa vào hướng dẫn nhằm kiểm soát toàn bộ vòng đời nghiên cứu khoa học.

Thiết lập cơ chế phòng ngừa và xử lý vi phạm

Theo hướng dẫn, các cơ quan tài trợ và tổ chức khoa học phải tổ chức tập huấn định kỳ hằng năm về liêm chính khoa học; yêu cầu nhà khoa học ký cam kết tuân thủ; thực hiện rà soát đạo văn trước khi công bố hoặc nghiệm thu nhiệm vụ.

Các tổ chức cũng phải xây dựng cơ chế rà soát nội bộ về dữ liệu, tác giả, trích dẫn, bảo mật dữ liệu và lưu trữ hồ sơ nghiên cứu.

Khi phát hiện dấu hiệu vi phạm, cơ quan quản lý phải tiến hành xác minh khách quan, thành lập hội đồng tư vấn độc lập và bảo đảm quyền giải trình, quyền khiếu nại của cá nhân bị cáo buộc.

Tùy mức độ vi phạm, các hình thức xử lý có thể bao gồm nhắc nhở, cảnh cáo, yêu cầu cải chính hoặc xin lỗi công khai, dừng tham gia nhiệm vụ khoa học, rút bài báo khoa học, thu hồi kinh phí hoặc hủy kết quả đánh giá nhiệm vụ nghiên cứu.

Thông tin về các trường hợp vi phạm sau khi có kết luận sẽ được cập nhật lên Nền tảng số quản lý khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo quốc gia theo quy định.

Đỗ Phương

Tudonghoangaynay.vn
tan-hoang-minh
Tin bài khác
Tử vi vòng quay công nghệ ngày 23/11/2026: Tuổi Ngọ tài lộc khởi sắc, tuổi Thìn cần thận trọng

Tử vi vòng quay công nghệ ngày 23/11/2026: Tuổi Ngọ tài lộc khởi sắc, tuổi Thìn cần thận trọng

Tử vi 12 con giáp ngày 23/11/2026 dự báo nhiều chuyển biến đáng chú ý trên các phương diện công việc, tài chính và tình cảm. Trong khi một số con giáp có cơ hội đón nhận tin vui, khẳng định năng lực và cải thiện thu nhập, một vài tuổi cần chú ý hơn đến cách ứng xử, quản lý chi tiêu và cân bằng cảm xúc. Cùng khám phá vận trình của 12 con giáp trong ngày thứ Hai!
IEA cảnh báo thế giới có nguy cơ không đạt mục tiêu năng lượng tái tạo năm 2030

IEA cảnh báo thế giới có nguy cơ không đạt mục tiêu năng lượng tái tạo năm 2030

Công suất năng lượng tái tạo toàn cầu dự kiến đạt 9.710 GW vào năm 2030, thấp hơn mục tiêu tăng gấp ba lần so với năm 2022, Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) cảnh báo.
Ba xu hướng AI định hình tự động hóa sản xuất năm 2027

Ba xu hướng AI định hình tự động hóa sản xuất năm 2027

Kiểm soát chất lượng tự điều chỉnh, AI không gian và robot tích hợp AI vật lý được dự báo là ba xu hướng nổi bật của ngành sản xuất trong năm 2027, thúc đẩy doanh nghiệp chuyển từ thử nghiệm AI sang ứng dụng trực tiếp trên dây chuyền.
BSR tài trợ 5 tỷ đồng xây dựng nhà đa năng tại Trường THCS Thăng An

BSR tài trợ 5 tỷ đồng xây dựng nhà đa năng tại Trường THCS Thăng An

Tổng Công ty Lọc hóa dầu Việt Nam (BSR) vừa khánh thành, bàn giao công trình Nhà đa năng tại Trường THCS Thăng An (TP. Đà Nẵng), góp phần hoàn thiện cơ sở vật chất, nâng cao chất lượng giáo dục và tạo điều kiện phát triển toàn diện cho học sinh.
TP.HCM khai thác 100 xe giường nằm thuần điện đi Đà Lạt và miền Tây

TP.HCM khai thác 100 xe giường nằm thuần điện đi Đà Lạt và miền Tây

Trang bị bộ pin 357 kWh cho tầm hoạt động 450 km mỗi lần sạc, 100 xe giường nằm thuần điện vừa chính thức vận hành trên 3 tuyến liên tỉnh từ TP.HCM.
Path robotics đẩy mạnh phát triển AI vật lý trong sản xuất

Path robotics đẩy mạnh phát triển AI vật lý trong sản xuất

Path Robotics, doanh nghiệp công nghệ có trụ sở tại bang Ohio (Mỹ), vừa huy động thành công 300 triệu USD trong vòng gọi vốn Series E nhằm mở rộng nền tảng trí tuệ nhân tạo vật lý (Physical AI) cho lĩnh vực sản xuất. Nguồn vốn mới sẽ được đầu tư vào phát triển các ứng dụng robot, mở rộng nhiệm vụ tự động hóa và tăng cường đào tạo mô hình AI. Sau vòng gọi vốn, công ty được định giá 2,45 tỷ USD, nâng tổng số vốn huy động từ khi thành lập năm 2018 lên hơn 610 triệu USD.
Hà Nội miễn phí vé tham quan nhiều địa điểm văn hóa dịp 24/11

Hà Nội miễn phí vé tham quan nhiều địa điểm văn hóa dịp 24/11

Nhân Ngày Di sản Văn hóa Việt Nam 23/11 và Ngày Văn hóa Việt Nam 24/11, nhiều địa điểm văn hóa tại Hà Nội triển khai chương trình miễn phí vé tham quan. Đây là cơ hội để người dân khám phá những công trình di sản, bảo tàng nổi tiếng mà không tốn chi phí vào cửa.
Sân bay Gia Bình thúc đẩy kết nối hàng không toàn cầu tại Routes World 2026

Sân bay Gia Bình thúc đẩy kết nối hàng không toàn cầu tại Routes World 2026

Tham gia Routes World 2026 tại Đức, Cảng hàng không quốc tế Gia Bình đã có hơn 30 cuộc gặp với các hãng hàng không và đối tác quốc tế, mở rộng cơ hội hợp tác phát triển mạng đường bay, vận tải hàng hóa và kết nối hàng không khu vực.
Tử vi vòng quay công nghệ ngày 22/11/2026: Tuổi Tỵ đón vận may, tuổi Mùi cần thận trọng

Tử vi vòng quay công nghệ ngày 22/11/2026: Tuổi Tỵ đón vận may, tuổi Mùi cần thận trọng

Tử vi 12 con giáp ngày 22/11/2026 mang đến những dự báo đáng chú ý về công việc, tài chính và tình cảm. Có con giáp gặp nhiều thuận lợi, cơ hội phát triển rộng mở, nhưng cũng có tuổi cần chú ý đến các mối quan hệ và cân nhắc kỹ lưỡng trước những quyết định quan trọng. Cùng khám phá vận trình của 12 con giáp trong ngày Chủ nhật này!
TECHPRO NEXT 2026: Kiến tạo nền tảng vận hành thông minh cho tòa nhà thế hệ mới

TECHPRO NEXT 2026: Kiến tạo nền tảng vận hành thông minh cho tòa nhà thế hệ mới

Hội thảo TECHPRO NEXT 2026 giới thiệu nhiều giải pháp AIoT, Edge AI và tích hợp hệ thống, hướng tới nâng cao hiệu quả quản lý, vận hành tòa nhà; đồng thời đánh dấu sự ra mắt dịch vụ TECH TAILOR dành cho doanh nghiệp SME.
master