Nhìn lại một năm thực hiện chiến lược phát triển robot hình người ở Trung Quốc

Nhiều chính sách ở Trung Quốc ủng hộ phát triển robot hình người

Sau khi thống trị ngành xe điện, Trung Quốc tiếp tục theo đuổi sản xuất robot hình người để thay thế công nhân trong nhà máy. Nỗ lực chế tạo robot được hỗ trợ bởi chính sách phát triển lực lượng sản xuất mới trong công nghệ của chính phủ Trung Quốc. Các địa phương đã lần lượt rót tiền. Đầu năm 2024, Bắc Kinh ra mắt quỹ do Nhà nước hậu thuẫn trị giá 1,4 tỷ USD cho ngành robot. Tháng 7/2024, Thượng Hải công bố kế hoạch lập quỹ công nghiệp robot hình người khoảng 1,4 tỷ USD.

Trước đó, vào tháng 11/2023, nước này kêu gọi sản xuất hàng loạt robot hình người vào năm 2025, nhưng sẽ bắt đầu ở quy mô nhỏ để dịch chuyển dần lĩnh vực sản xuất xe điện sang thống lĩnh thị trường robot. Đến năm 2027, những cỗ máy này sẽ có khả năng tư duy, học hỏi và trở thành một trong những động lực tăng trưởng kinh tế quan trọng.

Trung Quốc ủng hộ phát triển lĩnh vực robot hình người, nên sẵn sàng đầu tư nguồn tài chính lớn vào chuỗi công nghệ sản xuất robot

Mục tiêu đặt ra là các doanh nghiệp Trung Quốc sẽ sản xuất hàng loạt robot hình người hiện đại vào năm 2025. Tuy nhiên, mọi việc diễn tiến nhanh hơn dự kiến, khi nhiều công ty nước này đã cho ra đời những sản phẩm đầu tiên, ngay sau khi được Chính phủ Trung Quốc ủng hộ. Theo đó, Xin Guobin - Thứ trưởng Bộ Công nghiệp và Công nghệ thông tin Trung Quốc, trong một sự kiện ở Bắc Kinh đã đưa ra tham vọng Trung Quốc sẽ trở thành "một thế lực quan trọng trong ngành công nghiệp robot toàn cầu".

Theo ông Hu Debo - Tổng Giám đốc điều hành của Kepler Robot, trụ sở tại Thượng Hải – Trung Quốc, robot hình người hiện đã đạt đến trình độ học vấn của học sinh trung học cơ sở hoặc trung học phổ thông, dự kiến sẽ tham gia kỳ thi tuyển sinh đại học sớm nhất là vào năm tới.

Trung Quốc đầu tư lớn cho lĩnh vực sản xuất robot hình người

Từ các chính sách ưu tiên phát triển lĩnh vực robot hình người, các doanh nghiệp hưởng ứng, và nhiều nguồn tài chính đồ sộ đã được rót vào lĩnh vực sản xuất này. Dữ liệu từ GGII - công ty tư vấn có trụ sở tại Thâm Quyến, ghi nhận, trong 10 tháng đầu năm 2024, có ít nhất 69 sự kiện tài trợ robot hình người toàn cầu với tổng chi phí huy động lên tới hơn 11 tỷ nhân dân tệ (1,51 tỷ USD). Theo một báo cáo khác, quy mô thị trường robot hình người tại Trung Quốc vào năm 2024 là khoảng 2,76 tỷ nhân dân tệ (380 triệu USD).

Viện này cũng dự đoán, robot hình người sẽ vượt 20 tỷ USD vào năm 2030, trong đó Trung Quốc sẽ đạt khoảng 5 tỷ USD. Dự báo của Goldman Sachs còn lạc quan hơn khi cho rằng thị trường robot hình người toàn cầu dự kiến ​​sẽ đạt 154 tỷ USD vào năm 2035.

Tại "Hội nghị Robot thế giới" diễn ra ở Bắc Kinh, vào tháng 8 năm 2024, hơn 20 công ty Trung Quốc đã giới thiệu robot hình người. Những người máy này được thiết kế để làm việc trong các nhà máy và kho.

Theo các chuyên gia, Trung Quốc có lợi thế dẫn dắt trong ngành robot hình người mới nổi nhờ áp dụng công thức tương tự như công nghiệp xe điện một thập kỷ trước. Chúng bao gồm sự hỗ trợ của chính phủ, chuỗi cung ứng sâu rộng và động lực cạnh tranh từ nhiều công ty mới. Ngành công nghiệp robot hình người của Trung Quốc cho thấy những lợi thế rõ ràng về khả năng tích hợp chuỗi cung ứng và sản xuất hàng loạt.

Giá tham khảo trung bình của các robot hình người ở Trung Quốc đang ở mức hàng trăm nghìn USD.

Robot hình người ở Trung Quốc đã cơ bản phát triển trên diện rộng

Nhờ kết hợp trí tuệ nhân tạo (AI), Trung Quốc đã sản xuất các “bộ não” của robot tương đương với IQ của các lứa tuổi, giới tính nhất định. Sự kết hợp này tạo nên xu hướng quan trọng trong ngành công nghiệp robot trong năm 2024.

Một số robot hình người mô phỏng các nhân vật là nhà khoa học, nhà văn, người nổi tiếng trên thế giới, được trưng bày tại Bảo tàng Khoa học Công nghệ Tương lai EX Đại Liên - Trung Quốc, của công ty EXROBOTS

Những bước tiến vượt bậc của Robot hình người đã thu hút sự chú ý trên các nền tảng mạng xã hội và cũng đảm bảo được nguồn vốn đầu tư mạo hiểm đáng kể để thúc đẩy phát triển.

Trước đây, robot không có khả năng tự kiểm soát chuyển động và chỉ có thể thực hiện các nhiệm vụ đơn lẻ trong một môi trường cố định. Sự tiến bộ của các mô hình AI quy mô lớn không chỉ giúp robot thông minh hơn mà còn giảm đáng kể chi phí sản xuất.

Khởi đầu lĩnh vực này là tái sinh các nhà khoa học, nhà văn, doanh nhân. Ví dụ việc tái sinh nhà khoa học vĩ đại Isaac Newton; nhà bác học nữ duy nhất giành 2 giải Nobel Marie Curie; nhà văn nổi tiếng Trung Quốc Lỗ Tấn; nhà phát minh, người đồng sáng lập Apple Inc – công ty công nghệ hàng đầu thế giới Steve Jobs của công ty công nghệ cao EXROBOTS Trung Quốc, tại Bảo tàng Khoa học Công nghệ tương lai EX (Dalian EX Future Technology Pavilion) ở thành phố Đại Liên, tỉnh Liêu Ninh, gây chấn động người dân Trung Quốc và thế giới.

Giới thiệu về các sản phẩm của EXROBOTS, ông Vương Phong (Wang Feng), Giám đốc công nghệ Bảo tàng Khoa học Công nghệ Tương lai EX Đại Liên, cho biết: “Trong quá trình chế tạo robot, chúng tôi phải trải qua nhiều bước. Bước đầu tiên là chụp hình ảnh, diện mạo của người đó thông qua máy quét 3D. Bước thứ hai là in hình dáng của người đó bằng máy in 3D. Sau đó còn phải trải qua một loạt quy trình gồm thiết kế mạch điện tử bên trong và một số thiết kế động học. Toàn bộ quá trình chế tạo robot mất khoảng 15-20 ngày. EXROBOTS có thể sản xuất hàng loạt robot hình người đầu tiên trong toàn ngành ở Trung Quốc”.

Robot hình người STAR1, có thể mang giày chạy, đạt tốc độ tối đa tới hơn 12,8km/h, tức là hơn 3,6m/s, nhanh nhất thế giới

Vào hồi tháng 3/2024, công ty Unitree Robotics ở Hàng Châu đã phát hành một video đáng chú ý về sản phẩm robot hình người Unitree H1 nặng 50 kg. Unitree H1 là robot hình người chạy bằng điện đầu tiên thực hiện được cú nhảy lộn ngược.

Hai tháng sau, một robot do RobotEra có trụ sở tại Bắc Kinh phát triển đã leo lên Vạn Lý Trường Thành, thể hiện sự ổn định và sức mạnh trên các loại địa hình khác nhau. Mô hình STAR1 mới của công ty khởi nghiệp có trụ sở tại Bắc Kinh này cũng đã hoàn thành một cuộc chạy đường dài ở sa mạc Gobi của Trung Quốc vào tháng 10, đạt tốc độ 21,6 km/h.

Thống kê cho biết, Công ty khởi nghiệp AgiBot đã sản xuất được gần 1.000 robot hình người. Xpeng - một nhà sản xuất xe năng lượng mới, đang phát triển robot làm việc trong môi trường nhà máy. Việc phát triển robot hình người có khả năng đảm nhiệm dịch vụ chăm sóc tại hộ gia đình đã bắt đầu thành hình, dù việc triển khai chậm hơn so với các môi trường công nghiệp.

Vào tháng 9/ 2024, Phòng thí nghiệm Robotics X của Tencent đã ra mắt "The Five", một robot giúp việc gia đình có 4 bánh xe, da và bàn tay có xúc giác. Robot có khả năng đi bộ, mang đồ vật và hỗ trợ người già tại viện dưỡng lão. Theo Robotics X, "The Five" vẫn đang ở giai đoạn nguyên mẫu và cần thêm những cải tiến về công nghệ trước khi có thể triển khai hiệu quả tại các viện dưỡng lão.

Tiếp theo, có thể kể tới robot hình người STAR1. Nó có thể mang giày chạy, đạt tốc độ tối đa tới hơn 12,8km/h, tức là hơn 3,6m/s, nhanh nhất thế giới. Robot STAR1 cao 171cm, nặng 65kg, là sản phẩm của Công ty Robot Era, Trung Quốc.

Với tốc độ hơn 12,8km/h, STAR1 đã đánh bại robot hai chân Unitree's H1 vừa lập kỷ lục hồi tháng 3-2024 là 11,9km/h (tức là 3,3m/s).

Hiện, với hệ thống dây chuyền công nghiệp lớn nhất thế giới với đầy đủ các chủng loại và cơ sở vật chất hỗ trợ hoàn thiện, ngành công nghiệp robot Trung Quốc về cơ bản đã hình thành một hệ thống dây chuyền công nghiệp hoàn chỉnh từ các bộ phận, máy móc đến các ứng dụng tích hợp. Năm 2024 là năm nở rộ của lĩnh vực sản xuất robot hình người, với những sản phẩm vượt trội.

Tuy nhiên, hiện chuỗi công nghệ sản xuất robot hình người vẫn đang ở giai đoạn đầu và tập trung vào các thành phần cốt lõi như bộ giảm tốc, cảm biến, bộ điều khiển và chip; trong khi các ứng dụng ở lĩnh vực hạ nguồn như: Hậu cần, an ninh, chăm sóc người già và hỗ trợ người khuyết tật…, vẫn còn rất nhiều tiềm năng tăng trưởng.

Để robot hình người được thương mại hóa trên quy mô lớn và tiếp cận được hàng nghìn hộ gia đình, điều quan trọng là phải giải quyết được vấn đề giá thành.