Lĩnh vực báo chí đang có những thay đổi nhanh chóng. Máy tính để bàn đã dần được thay thế bằng laptop và máy tính bảng, điện thoại thông minh. Internet mỗi ngày tạo ra hàng triệu nguồn nội dung mới và được liên kết khắp thế giới. Các hãng tin tức như Associated Press hay Los Angeles Times đã bắt đầu sử dụng trí thông minh nhân tạo để tạo ra nội dung tự động cũng như định dạng lại các bài báo.
• Xuất bản điện tử, hướng đi cần có để các tạp chí khoa học Việt Nam tiệm cận với ISI, Scopus
• Trên 80% tạp chí khoa học ở Việt Nam không phù hợp thông lệ quốc tế
• AI có thể ngăn chặn tin giả tiếp cận người sử dụng Internet hay không?
• Trí tuệ nhân tạo có thể ngăn chặn tin giả như thế nào?
Tuy công nghệ đã tiến bộ, các hãng truyền thông vẫn cần các nhà báo để đưa tin về mọi thứ, từ tin nóng ở các sự kiện địa phương, các cuộc họp hay các cuộc bầu cử. Mặc dù công nghệ có thể đang định hình tương lai của ngành báo chí, nhưng nó sẽ không thể thay thế cho những phóng viên có kinh nghiệm và trình độ.
Sự phát triển của công nghệ cũng đang tạo ra nhu cầu về các nhà báo và biên tập viên có khả năng và sẵn sàng thích ứng với những thay đổi trong ngành. Nếu bạn khao khát theo đuổi sự nghiệp báo chí, việc trau dồi kiến thức về cả lĩnh vực truyền thông và công nghệ có thể giúp bạn nâng cao kỹ thuật viết, khả năng phân tích dữ liệu cũng như kỹ năng giao tiếp.
Dưới đây là tổng quan về các xu hướng công nghệ đang định hình tương lai của ngành báo chí và cách những người trong lĩnh vực này có thể áp dụng chúng để nâng cao sự nghiệp của họ.
Vai trò của dữ liệu và trí tuệ nhân tạo trong tương lai của báo chí và truyền thông
Việc áp dụng trí tuệ nhân tạo AI vào quy trình sản xuất tin tức có thể giúp các nhà xuất bản và các tòa soạn trong tương lai hoạt động hiệu quả hơn. Nền tảng AI có thể được sử dụng để giúp các nhà báo xác minh thông tin trong thời gian ngắn và tạo ra các tin tức tự động. Báo chí cũng đang được hưởng lợi từ công nghệ vì nó chủ yếu liên quan đến quá trình thu thập và phân tích các tập dữ liệu để xác định tính chính xác của một thông tin.
Vào tháng 3 năm 2018, có thông tin cho rằng Reuters đang xây dựng một công cụ nhằm giúp các nhà báo phân tích dữ liệu và đề xuất các ý tưởng chủ đề. Sản phẩm có tên Lynx Insight này hiện nay đã được giới thiệu đến rất nhiều tòa soạn trên toàn cầu. Các tạp chí cũng đang bắt đầu áp dụng AI cho mô hình báo chí dữ liệu.
Tuy nhiên, những ai quan tâm đến công việc nhà báo nên biết rằng, mặc dù AI có thể hỗ trợ việc tạo ra nội dung, nhưng nó không thể thay thế việc đưa tin của con người. Ví dụ: Lynx Insight của Reuters không thể thay thế các phóng viên, mà thay vào đó được thiết kế để sắp xếp thông tin qua dữ liệu giúp họ đề xuất ý tưởng và hoàn thiện các câu văn hoàn chỉnh.
Các nhà báo có kỹ năng trong việc phát triển mối quan hệ, cung cấp phân tích sâu về dữ liệu và xác định tính chính xác của một thông tin cụ thể – tất cả những điều mà AI đơn giản không thể làm được.
Ảnh hưởng của podcast và mạng xã hội
Các phương tiện truyền thông mới như podcast hay mạng xã hội ngày càng trở nên phổ biến trong những năm gần đây và những nền tảng này có thể sẽ trở nên quan trọng hơn nữa trong tương lai của ngành báo chí.
Dữ liệu gần đây từ Edison Research và Triton Digital cho biết, podcast đã phát triển đến mức 51% người trên 12 tuổi ở Mỹ đã và đang sử dụng nền tảng này. Khả năng tăng trưởng của việc sử dụng podcast là rất lớn. Một báo cáo của National Public Radio (NPR) đã chỉ ra rằng, khoảng một nửa công chúng tiềm năng của podcast vẫn chưa biết sự tồn tại của loại nền tảng này. Khi các phương tiện truyền thông tăng cường nỗ lực tiếp thị nội dung âm thanh, nhu cầu về các nhà báo có khả năng sản xuất nội dung trên podcast sẽ tiếp tục tăng lên.
Các nền tảng mạng xã hội cũng đang định hình xu hướng báo chí, khi ngày càng có nhiều tòa soạn sử dụng Facebook và Twitter để đưa tin. Những phóng viên đã thích nghi với ảnh hưởng của mạng xã hội đối với việc thu thập và đưa tin tức sẽ nhận thấy rằng, họ có thể tương tác với độc giả của mình tốt hơn. Những người quan tâm đến việc theo đuổi con đường sự nghiệp báo chí sẽ cần phải cảm thấy thoải mái khi nắm bắt xu hướng cũng như thay đổi của các nền tảng này.
Blockchain- phương tiện chống lại tin giả
Blockchain được biết đến nhiều nhất như là một công cụ cho phép trao đổi tiền điện tử như bitcoin. Các hệ thống dựa trên blockchain cũng có thể mang lại một số lợi ích trong tương lai của ngành báo chí. Cụ thể, theo Columbia Journalism Review (CJR), công nghệ mới nổi này có thể giúp các tòa soạn xây dựng lòng tin với công chúng đồng thời gia tăng tính bền vững về mặt tài chính.
Các cá nhân và tổ chức có thể sử dụng blockchain để lưu trữ và theo dõi dữ liệu của các giao dịch trực tuyến và truyền thông kỹ thuật số. Thông tin trong hệ thống blockchain có thể dễ dàng được xác thực và theo, qua đó giúp người đọc dễ dàng xác minh tính chính xác của câu chuyện và ngăn chặn sự lan truyền của các bài báo lừa bịp. Ngoài ra, ứng dụng được hỗ trợ bởi blockchain cũng có thể tạo ra những cách thức mới để các nhà báo thu phí cho những nội dung chất lượng cao, độc quyền bằng cách sử dụng các giao dịch.
Trần Lệ (Theo:online.maryville.edu)
