Các nguyên tử khi được làm lạnh đến nhiệt độ gần bằng không tuyệt đối sẽ hoạt động như sóng và điều này giúp các nhà nghiên cứu xác định vận tốc của chúng.
aa
Các nguyên tử khi được làm lạnh đến nhiệt độ gần bằng không tuyệt đối sẽ hoạt động như sóng và điều này giúp các nhà nghiên cứu xác định vận tốc của chúng.
Hình ảnh đại diện của la bàn lượng tử.
Các nhà khoa học tại Trung tâm Vật chất Lạnh thuộc Đại học Imperial College London những ngày này đang bận rộn vận chuyển vận chuyển một số thiết bị đặc biệt tới hệ thống tàu điện ngầm Luân Đôn. Trong số các vật phẩm này có một loạt tia laser, nguyên tử rubidium và một buồng chân không. Tất cả các thành phần để chế tạo và thử nghiệm la bàn lượng tử trên hệ thống tàu điện ngầm mang tính biểu tượng này.
Hệ thống Định vị Vệ tinh Toàn cầu (GNSS) hiện nay là một công cụ quan trọng đối với ngành công nghiệp giao thông vận tải. Cho dù đi bằng đường bộ, đường biển hay đường hàng không, các hệ thống định vị giúp xác định vị trí chính xác của phương tiện và tính toán thời gian đến đích, một tính năng quan trọng để duy trì chuỗi cung ứng.
Tuy nhiên, toàn bộ hệ thống định vị này dễ bị đối phương làm nhiễu và cũng dễ bị ảnh hưởng khi thời tiết xấu. Ngay cả khi dịch vụ được cải thiện trong các khu vực đô thị đông đúc bởi các tòa nhà cao tầng và các công trình khác, dịch vụ này cũng chỉ khả dụng cho các phương tiện giao thông dưới lòng đất hoặc hoạt động dưới nước.
Một giải pháp lượng tử
Các nhà nghiên cứu tại Trung tâm Vật chất Lạnh thuộc ICL đang phát triển một la bàn lượng tử sử dụng hành vi của vật chất dưới nguyên tử để xác định chính xác vị trí của một đối tượng, bất kể nó được đặt ở đâu.
Hệ thống này độc lập với hệ thống vệ tinh và có thể hoạt động hiệu quả dưới lòng đất và dưới nước. Điều thú vị là các nhà nghiên cứu không cần phải phát minh ra một thiết bị hoàn toàn mới để đạt được điều này. Thay vào đó, họ đang làm việc với một cảm biến hiện có trong tất cả các điện thoại thông minh ngày nay – gia tốc kế.
Cảm biến có thể tính toán vận tốc của thiết bị đã thay đổi như thế nào theo thời gian. Sử dụng thông tin này cùng với điểm xuất phát của đối tượng, các nhà khoa học có thể xác định vị trí chính xác của nó tại bất kỳ thời điểm nào.
Điểm yếu duy nhất của ý tưởng này là gia tốc kế trong điện thoại thông minh của bạn không chính xác trong thời gian dài, vì vậy nhóm nghiên cứu cần xây dựng một gia tốc kế chính xác hơn bằng cách sử dụng cơ học lượng tử.
Các nhà nghiên cứu ICL làm việc trên một đoàn tàu ngầm được sử dụng để kiểm tra đường ray. Ảnh: ICL
Kiểm tra trên Tàu điện ngầm
Khi các nguyên tử được làm lạnh đến nhiệt độ cực thấp, chúng hoạt động giống như sóng. Sử dụng thông tin về cách chúng di chuyển, các nhà vật lý có thể đo lường những thay đổi về vị trí của thiết bị.
Các nhà nghiên cứu tại ICL đang sử dụng các nguyên tử rubidium trong thiết lập của họ và một loạt tia laser để làm lạnh chúng đến nhiệt độ ngay trên độ không tuyệt đối. Toàn bộ cụm lắp ráp này nằm bên trong một buồng chân không và kết quả đầy hứa hẹn đã thu được khi thử nghiệm trong điều kiện phòng thí nghiệm.
Để thử nó trong thế giới thực, các nhà nghiên cứu đã làm việc trên Tàu điện ngầm Luân Đôn, nơi các thành phần đã được sử dụng để tạo ra một thiết bị độc lập có thể đo chính xác vận tốc của tàu và sử dụng nó để xác định vị trí của tàu.
Các thí nghiệm này đang được thực hiện trên các đoàn tàu thử nghiệm theo dõi của Tàu điện ngầm chứ không phải các dịch vụ đi lại. Tuy nhiên, nếu các thử nghiệm thành công, một ngày nào đó chúng có thể được sử dụng trên dịch vụ để theo dõi 540 đoàn tàu phóng to dưới lòng đất vào giờ cao điểm ở thủ đô.
Thí nghiệm này rất hữu ích vì nó tái tạo một kịch bản trong đời thực về việc sử dụng cảm biến dưới lòng đất. Nó cũng sẽ giúp dịch vụ tránh khỏi sự cố khi làm việc trên hàng trăm dặm cáp hiện đang được lắp đặt để theo dõi các chuyến tàu dưới lòng đất.
Được khởi xướng bởi một nhóm học sinh Trường THPT Chuyên Hà Nội - Amsterdam vào năm 2015 và tiếp tục bởi các bạn học sinh THPT trên địa bàn thành phố Hà Nội, Scribbles sau hơn 10 năm hoạt động đã ghi dấu với nhiều chương trình ý nghĩa dành cho trẻ em. Trong lần trở lại với Scribbles’ Tour 2026: Ngược Dòng Viễn Khơi và Charity Day, dự án tiếp tục khẳng định sứ mệnh đồng hành cùng sự phát triển của trẻ em, đặc biệt là các em có hoàn cảnh khó khăn.
Những bí ẩn của khoa học đời sống là "món ăn" tinh thần không thể thiếu trong cuộc sống của con người. Tử vi vòng quay công nghệ xem tử vi 12 con giáp ngày 5/4/2026 cho tất cả các tuổi nhằm dự đoán vận hạn về công danh, tiền bạc, tình duyên, sức khỏe...
Quốc hội dự kiến bầu, phê chuẩn 39 chức danh lãnh đạo cấp cao tại kỳ họp thứ nhất, qua đó kiện toàn bộ máy Nhà nước, bảo đảm đồng bộ các thiết chế cho nhiệm kỳ mới.
Các nhà khoa học Australia lần đầu chế tạo thành công nguyên mẫu pin lượng tử có thể sạc, lưu trữ và xả điện hoàn chỉnh - một cột mốc quan trọng đưa khái niệm từng chỉ tồn tại trong lý thuyết tiến gần hơn tới ứng dụng thực tế, với tiềm năng sạc siêu nhanh và truyền năng lượng không dây.
Triển lãm AT EXPO 2026 tiếp tục được tổ chức với mục tiêu quảng bá khoa học công nghệ, đặc biệt thúc đẩy ứng dụng tự động hóa trong các lĩnh vực sản xuất, đồng thời tạo không gian kết nối, hợp tác giữa cộng đồng doanh nghiệp trong bối cảnh chuyển đổi số đang diễn ra mạnh mẽ.
Trong bối cảnh cả nước đang khẩn trương đưa Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng vào cuộc sống, cuốn sách Dấu ấn “Những việc cần làm ngay” do Nhà Xuất bản Chính trị quốc gia Sự thật ấn hành không chỉ tái hiện một giai đoạn bản lề của công cuộc đổi mới, mà còn khơi dậy mạnh mẽ tinh thần hành động, trách nhiệm và dám nói thẳng, nói thật trong thời kỳ phát triển mới.
Những bí ẩn của khoa học đời sống là "món ăn" tinh thần không thể thiếu trong cuộc sống của con người. Tử vi vòng quay công nghệ xem tử vi 12 con giáp ngày 4/4/2026 cho tất cả các tuổi nhằm dự đoán vận hạn về công danh, tiền bạc, tình duyên, sức khỏe...
Kết thúc phiên giao dịch ngày 3/4, VN-Index giảm 10,78 điểm (-0,64%) xuống 1.684 điểm, đánh dấu một phiên điều chỉnh rõ nét dù mức giảm điểm không quá lớn. Thanh khoản trên sàn HOSE vẫn duy trì ở mức tương đối cao, với giá trị giao dịch gần 21.000 tỷ đồng.
Thảo luận chuyên sâu tại Tek Series - Tập 2 do MTA Vietnam tổ chức đã diễn ra sáng ngày 03/04/2026 tại TP. Hồ Chí Minh. Điểm đặc biệt của sự kiện là lần đầu tiên các thảo luận chuyên sâu về sản xuất công nghiệp được tổ chức trực tiếp ngay bên trong nhà máy sản xuất - Maruei Vietnam Precision, với sự tham gia của hơn 180 đại diện doanh nghiệp, chuyên gia và lãnh đạo nhà máy.
Tại Lễ trao tặng các danh hiệu cao quý của Đảng và Nhà nước chiều 3/4, GS.VS. Châu Văn Minh đã được trao Huân chương Độc lập hạng Ba, ghi nhận những đóng góp đặc biệt xuất sắc cho sự nghiệp khoa học và phát triển đất nước.
