VLAN: Một tiến bộ thực sự cho các hệ thống điều khiển

An ninh an toàn mạng
20/10/2024 06:07
VLAN là mạng nội bộ trong cơ sở hạ tầng mạng công nghệ thông tin, được hoạt động độc lập, miền phát sóng cục bộ với bộ quy tắc, chính sách bảo mật, có an toàn mạng và miền phát sóng riêng. Nhưng VLAN có thực sự mang lại lợi ích tiềm năng cho ngành điều khiển công nghiệp?
aa
VLAN: Một tiến bộ thực sự cho các hệ thống điều khiển?

Kể từ cuối những năm 1990, mạng cục bộ gọi tắt là VLAN đã là một thành phần quan trọng của các chiến lược mạng hiện đại. Trước khi phát triển VLAN, các kỹ sư mạng phải tạo ra nhiều mạng khác và xây dựng các mạng LAN riêng biệt về mặt vật lý, bất cứ khi nào một tổ chức cần phân vùng và cô lập lưu lượng mạng đa hướng đều có thể đáp ứng ngay. VLAN cho phép các kỹ sư nhóm các trạm cuối thành các phân đoạn ở lớp liên kết dữ liệu, về cơ bản chia một mạng LAN vật lý duy nhất thành nhiều mạng LAN logic hoặc ảo, mỗi mạng có miền phát sóng riêng.

Do đó, các tín hiệu phát sóng có thể bị hạn chế đối với một số thiết bị, tạo điều kiện kiểm soát truy cập một các chi tiết đối với những người có thể truy cập những thông tin mạng.

Ngày nay, VLAN được sử dụng rộng rãi trong các mạng thương mại từ lưu lượng trung bình đến lưu lượng lớn để giảm tắc nghẽn, cải thiện an ninh mạng, đơn giản hóa cấu hình, quản trị và mở rộng mạng. Giống như nhiều mạng kỹ thuật khác, VLAN mang lại nhiều nhiều lợi thế cho các cơ sở công nghiệp.

VLAN là gì?

Nói một cách đơn giản, VLAN là các mạng công nghệ nội bộ trong cơ sở hạ tầng mạng vật lý. Mỗi VLAN hoạt động độc lập như một mạng khép kín với bộ quy tắc riêng, chính sách bảo mật, tài nguyên mạng và miền phát sóng riêng. Các thiết bị được nhóm thành một VLAN dựa trên các yếu tố như bộ phận, chức năng hoặc yêu cầu bảo mật.

Ví dụ như mạng LAN vật lý duy nhất của công ty được phân chia thành ba mạng VLAN bị độc lập, mỗi mạng cho sản xuất, bán hàng và phụ trách công việc thống kê, mỗi bộ phận trong số ba bộ phận này có hai thiết bị mạng cần được kết nối với bộ chuyển mạch được quản lý hỗ trợ VLAN 12 cổng.

VLAN có thể có nhiều hình thức khác nhau tùy thuộc vào nhu cầu hoạt động. VLAN dựa trên cổng (loại phổ biến nhất) nhóm các thiết bị dựa trên kết nối vật lý của chúng với bộ chuyển mạch mạng. Một phương pháp linh hoạt hơn được cung cấp bởi các VLAN dựa trên địa chỉ MAC, phân chia mạng theo địa chỉ MAC của thiết bị. Mặc dù ít phổ biến hơn, các VLAN dựa trên giao thức cung cấp phân đoạn dựa trên giao thức mạng, cho phép kiểm soát lưu lượng chính xác hơn.

Quản trị viên mạng truy cập giao diện quản lý của bộ chuyển mạch để tạo các VLAN mới. Ví dụ: VLAN 10 cho sản xuất, VLAN 20 cho bán hàng và VLAN 30 cho kế toán - sau đó chỉ định hai cổng có liên quan của công tắc 12 cổng cho một VLAN cho mỗi bộ phận.

Quản trị viên sau đó cắm từng thiết bị từ ba bộ phận vào cổng VLAN được chỉ định của họ và liên kết chúng với ID VLAN tương ứng của họ. Để đánh dấu tin nhắn là lưu lượng VLAN, công tắc chèn thẻ VLAN vào khung của tiêu đề lớp IP. Mỗi VLAN có một ID VLAN duy nhất, là giá trị 12 bit được nhúng (từ 1 đến 4.095) trong thẻ VLAN.

Cổng có thể là cổng truy cập hoặc cổng trung kế. Các thiết bị chủ được kết nối thông qua các cổng truy cập, là một phần của một VLAN duy nhất, như trường hợp trong ví dụ này. Cổng trunk là những cổng có thể được gán cho nhiều VLAN.

Để truyền tải lưu lượng cho nhiều VLAN qua một kết nối vật lý duy nhất bằng thiết bị mạng như thiết bị chuyển mạch hoặc bộ định tuyến, chúng tôi thường tạo một trung kế VLAN, là một liên kết hoặc kết nối có thể mang nhiều VLAN cùng một lúc. Được gọi là định tuyến liên VLAN, điều này liên quan đến việc tạo các giao diện phụ cho mỗi VLAN trên bộ định tuyến và gắn địa chỉ IP cho chúng.

Khi một công ty mở rộng, các phân khúc mới có thể được thêm dễ dàng vào cùng một mạng hoặc các phân khúc cũ được cấu hình lại mà không cần phải làm gián đoạn toàn bộ mạng hoặc đầu tư vào phần cứng bổ sung. VLAN cho phép mạng mở rộng quy mô nhanh chóng và tiết kiệm chi phí.

VLANS trong ICS

Trong các hệ thống điều khiển công nghiệp (ICS), không có gì lạ khi có hàng trăm thiết bị I/O được kết nối, chẳng hạn như RTU, PLC, cảm biến, HMI, rơle và máy chủ cho các ứng dụng, kỹ thuật, giao diện người dùng và lưu trữ.

Trong một môi trường đầy thách thức, VLAN nổi lên như một công cụ chính trong kho vũ khí mạng của bạn, đáp ứng nhu cầu kép của quản trị viên mạng về quản lý lưu lượng và bảo mật:

Quản lý giao thông ICS: Khả năng đáp ứng của ICS và năng suất hoạt động bị ảnh hưởng trực tiếp bởi hiệu quả của quản lý lưu lượng mạng. Bằng cách phân đoạn mạng, VLAN làm giảm lưu lượng phát sóng không cần thiết, điều này có thể đặc biệt gây gián đoạn trong môi trường ICS. Do đó, các ứng dụng quan trọng có thể chạy trơn tru hơn trên mạng và ít bị tắc nghẽn hơn. Các hệ thống điều khiển thời gian thực phụ thuộc vào việc truyền nhanh các lệnh điều khiển và dữ liệu thời gian thực, điều này có thể thực hiện được nhờ khả năng ưu tiên lưu lượng truy cập cho các hệ thống quan trọng thông qua VLAN.

An ninh mạng ICS: Bằng cách chia một mạng vật lý thành nhiều mạng ảo bị cô lập, VLAN giúp thực thi các chính sách an ninh mạng, điều chỉnh quyền truy cập và hạn chế sự lây lan của các hoạt động có hại đến một khu vực hạn chế bằng cách thiết lập ranh giới ảo. Một ICS thường có vô số các hệ thống và thiết bị khác nhau, tất cả đều có mức độ nhạy và yêu cầu bảo mật khác nhau. Quản trị viên có thể điều chỉnh các biện pháp bảo mật theo nhu cầu khác nhau của từng phân khúc, cải thiện bảo mật mà không ảnh hưởng đến hiệu quả hoạt động của mạng. Ngoài ra, VLAN có thể được thiết lập để hạn chế quyền truy cập theo vai trò và trách nhiệm của người dùng, làm giảm khả năng xảy ra các mối đe dọa nội bộ hoặc vô tình làm gián đoạn các hệ thống quan trọng.

VLAN: Một tiến bộ thực sự cho các hệ thống điều khiển?

Đối với tất cả các lợi thế của chúng, VLAN yêu cầu cấu hình và quản lý nhiều hơn các kỹ thuật mạng con hoặc định tuyến mà bạn có thể quen thuộc hơn. Một sự hiểu biết đầy đủ về cơ sở hạ tầng mạng và các yêu cầu hoạt động của ICS là cần thiết trước khi triển khai VLAN trên đó.

Bước đầu tiên là đánh giá mạng, bao gồm xác định các tài sản quan trọng và tìm ra cách tiếp cận tốt nhất để phân đoạn chúng bằng VLAN. Xác định các mẫu lưu lượng mạng sẽ hiển thị thiết bị nào cần giao tiếp với nhau. Để ngăn chặn sự chậm trễ định tuyến giữa các VLAN, các thiết bị yêu cầu giao tiếp thời gian thực phải được kết nối với cùng một VLAN. Hãy nhớ rằng, vì các VLAN không bị giới hạn bởi khoảng cách hoặc vị trí vật lý, các thiết bị thuộc cùng một VLAN có thể được phân phối trên toàn mạng vật lý ICS và vẫn hoạt động như thể chúng được liên kết với cùng một bộ chuyển mạch mạng cục bộ.

Đạt được sự cân bằng giữa việc đáp ứng mọi yêu cầu và tránh sự phức tạp có thể là nhiệm vụ khó khăn nhất. Cấu hình VLAN quá phức tạp có thể khó quản lý và giám sát, điều này có thể dẫn đến lỗi bảo mật. Khi đã sẵn sàng, điều quan trọng là phải thường xuyên cập nhật và kiểm tra cấu hình VLAN. Những thay đổi trong môi trường ICS, chẳng hạn như bổ sung các thiết bị mới hoặc tái sử dụng các thiết bị hiện có, yêu cầu thiết lập VLAN phải được điều chỉnh.

Theo Rives & Controls

tan-hoang-minh
Tin bài khác
Thị trường chứng khoán ngày 29/9: VN-Index giảm nhẹ, dòng tiền tìm đến dầu khí và cao su

Thị trường chứng khoán ngày 29/9: VN-Index giảm nhẹ, dòng tiền tìm đến dầu khí và cao su

Thị trường chứng khoán ngày 29/9, VN-Index tiếp tục rung lắc mạnh khi áp lực bán gia tăng tại nhiều nhóm cổ phiếu, trong khi thanh khoản trên HoSE xuống mức thấp trong nhiều tháng. Dòng tiền có xu hướng thu hẹp và phân hóa, tập trung vào nhóm dầu khí, cao su và một số cổ phiếu riêng lẻ.
Nhà trường - doanh nghiệp: Cùng đào tạo nhân lực công nghệ

Nhà trường - doanh nghiệp: Cùng đào tạo nhân lực công nghệ

Diễn đàn hợp tác Nhà trường - Doanh nghiệp 2026 đặt ra một vấn đề cấp thiết trong kỷ nguyên AI: doanh nghiệp không chỉ cần thêm nhân lực, mà cần nhân lực có thể thích ứng với công nghệ, giải quyết vấn đề và tạo ra giá trị trong môi trường làm việc thực tế.
Chi phí cao của dữ liệu không chính xác trong tự động hóa xử lý nước thải

Chi phí cao của dữ liệu không chính xác trong tự động hóa xử lý nước thải

Các đô thị đang đẩy mạnh phân tích dữ liệu, tự động hóa và mô hình song sinh kỹ thuật số nhằm dự báo nguy cơ tràn, tối ưu dòng chảy nước mưa và quản lý mạng lưới thu gom nước. Tuy nhiên, độ chính xác của những hệ thống này phụ thuộc trực tiếp vào dữ liệu từ các cảm biến hiện trường. Một phép đo sai có thể kéo theo phân tích sai, làm giảm giá trị của cả hệ thống tự động hóa.
Tủ đổi pin 30 khoang tại TP.HCM: Bước đi mới của mô hình xe điện thông minh

Tủ đổi pin 30 khoang tại TP.HCM: Bước đi mới của mô hình xe điện thông minh

Việt Nam hiện là một trong những thị trường xe máy điện lớn nhất thế giới, đứng thứ ba về doanh số theo dữ liệu của Motorcycles Data, trở thành điểm đến thu hút nhiều thương hiệu quốc tế.
Nhận định phiên giao dịch ngày 29/9: Thận trọng, kiên nhẫn chờ tín hiệu tích cực rõ ràng hơn

Nhận định phiên giao dịch ngày 29/9: Thận trọng, kiên nhẫn chờ tín hiệu tích cực rõ ràng hơn

Sau phiên giảm điểm ngày 28/9, VN-Index vẫn duy trì được vùng hỗ trợ quan trọng dù áp lực bán trên diện rộng. Thanh khoản cải thiện tại vùng hỗ trợ cho thấy lực cầu chủ động đã xuất hiện, song chưa đủ để xác nhận khả năng đảo chiều. Trong bối cảnh xu hướng chưa rõ ràng, nhà đầu tư được khuyến nghị tiếp tục thận trọng và kiên nhẫn chờ tín hiệu tích cực rõ nét hơn.
Thị trường chứng khoán ngày 28/9: Nhóm chứng khoán lao dốc, cổ phiếu dầu khí giúp VN Index rút chân

Thị trường chứng khoán ngày 28/9: Nhóm chứng khoán lao dốc, cổ phiếu dầu khí giúp VN Index rút chân

Có thời điểm VN Index mất hơn 22 điểm và rơi xuống dưới mốc 1.770, nhưng cú tăng tốc của nhóm dầu khí đã kéo chỉ số trở lại ngoạn mục. Dù vậy, hơn 220 cổ phiếu vẫn giảm giá, cho thấy lực bán chưa thực sự qua đi.
[E-Magazine] Smart Home - Ngôi nhà biết tính toán & hành động

[E-Magazine] Smart Home - Ngôi nhà biết tính toán & hành động

Một chiếc công tắc bật bằng giọng nói chưa làm nên ngôi nhà thông minh. Một căn hộ đầy camera, cảm biến và ứng dụng cũng chưa chắc đã “biết nghĩ”. Smart Home Việt Nam đang đi qua giai đoạn phô diễn tiện nghi để bước vào cuộc cạnh tranh khó hơn. Ở đó thiết bị phải hiểu nhau, hệ thống phải hiểu hoàn cảnh và đồng tiền bỏ ra phải đổi được thành an toàn, tiện ích và hiệu quả thực sự.
Nhận định phiên giao dịch ngày 28/9: Siết chặt quản trị rủi ro cho danh mục

Nhận định phiên giao dịch ngày 28/9: Siết chặt quản trị rủi ro cho danh mục

Sau tuần giao dịch biến động mạnh, VN-Index được đánh giá vẫn đang duy trì vùng hỗ trợ kỹ thuật quan trọng, song áp lực phân hóa và thanh khoản suy giảm cho thấy tâm lý nhà đầu tư còn thận trọng. Trong bối cảnh này, việc siết chặt quản trị rủi ro, đặc biệt tại những nhóm cổ phiếu chịu áp lực bán, được đặt lên hàng đầu.
MIS Future Challenge 2026: Khi học sinh được đặt vào vị trí người kiến tạo tương lai

MIS Future Challenge 2026: Khi học sinh được đặt vào vị trí người kiến tạo tương lai

Sáng 26/9, Trường Tiểu học, THCS & THPT Đa Trí Tuệ (MIS) tổ chức lễ công bố cuộc thi MIS Future Challenge 2026 với chủ đề “Kiến tạo tương lai”, mở rộng sân chơi dành cho học sinh từ tiểu học đến THPT trong và ngoài nhà trường.
Học viện Báo chí và Tuyên truyền công bố Quyết định thành lập Phân hiệu thành phố Huế

Học viện Báo chí và Tuyên truyền công bố Quyết định thành lập Phân hiệu thành phố Huế

Sáng ngày 26/9/2026, Học viện Báo chí và Tuyên truyền tổ chức Lễ công bố Quyết định thành lập Phân hiệu Học viện Báo chí và Tuyên truyền tại thành phố Huế. Buổi Lễ có sự tham dự trực tiếp của lãnh đạo các cơ quan Đảng, Nhà nước, lãnh đạo Học viện, cán bộ, giảng viên và người học tại Học viện Báo chí và Tuyên truyền; đồng thời được kết nối trực tuyến với cán bộ, giảng viên và người học của Phân hiệu Học viện tại thành phố Huế.