VLAN: Một tiến bộ thực sự cho các hệ thống điều khiển

An ninh an toàn mạng
20/10/2024 06:07
VLAN là mạng nội bộ trong cơ sở hạ tầng mạng công nghệ thông tin, được hoạt động độc lập, miền phát sóng cục bộ với bộ quy tắc, chính sách bảo mật, có an toàn mạng và miền phát sóng riêng. Nhưng VLAN có thực sự mang lại lợi ích tiềm năng cho ngành điều khiển công nghiệp?
aa
VLAN: Một tiến bộ thực sự cho các hệ thống điều khiển?

Kể từ cuối những năm 1990, mạng cục bộ gọi tắt là VLAN đã là một thành phần quan trọng của các chiến lược mạng hiện đại. Trước khi phát triển VLAN, các kỹ sư mạng phải tạo ra nhiều mạng khác và xây dựng các mạng LAN riêng biệt về mặt vật lý, bất cứ khi nào một tổ chức cần phân vùng và cô lập lưu lượng mạng đa hướng đều có thể đáp ứng ngay. VLAN cho phép các kỹ sư nhóm các trạm cuối thành các phân đoạn ở lớp liên kết dữ liệu, về cơ bản chia một mạng LAN vật lý duy nhất thành nhiều mạng LAN logic hoặc ảo, mỗi mạng có miền phát sóng riêng.

Do đó, các tín hiệu phát sóng có thể bị hạn chế đối với một số thiết bị, tạo điều kiện kiểm soát truy cập một các chi tiết đối với những người có thể truy cập những thông tin mạng.

Ngày nay, VLAN được sử dụng rộng rãi trong các mạng thương mại từ lưu lượng trung bình đến lưu lượng lớn để giảm tắc nghẽn, cải thiện an ninh mạng, đơn giản hóa cấu hình, quản trị và mở rộng mạng. Giống như nhiều mạng kỹ thuật khác, VLAN mang lại nhiều nhiều lợi thế cho các cơ sở công nghiệp.

VLAN là gì?

Nói một cách đơn giản, VLAN là các mạng công nghệ nội bộ trong cơ sở hạ tầng mạng vật lý. Mỗi VLAN hoạt động độc lập như một mạng khép kín với bộ quy tắc riêng, chính sách bảo mật, tài nguyên mạng và miền phát sóng riêng. Các thiết bị được nhóm thành một VLAN dựa trên các yếu tố như bộ phận, chức năng hoặc yêu cầu bảo mật.

Ví dụ như mạng LAN vật lý duy nhất của công ty được phân chia thành ba mạng VLAN bị độc lập, mỗi mạng cho sản xuất, bán hàng và phụ trách công việc thống kê, mỗi bộ phận trong số ba bộ phận này có hai thiết bị mạng cần được kết nối với bộ chuyển mạch được quản lý hỗ trợ VLAN 12 cổng.

VLAN có thể có nhiều hình thức khác nhau tùy thuộc vào nhu cầu hoạt động. VLAN dựa trên cổng (loại phổ biến nhất) nhóm các thiết bị dựa trên kết nối vật lý của chúng với bộ chuyển mạch mạng. Một phương pháp linh hoạt hơn được cung cấp bởi các VLAN dựa trên địa chỉ MAC, phân chia mạng theo địa chỉ MAC của thiết bị. Mặc dù ít phổ biến hơn, các VLAN dựa trên giao thức cung cấp phân đoạn dựa trên giao thức mạng, cho phép kiểm soát lưu lượng chính xác hơn.

Quản trị viên mạng truy cập giao diện quản lý của bộ chuyển mạch để tạo các VLAN mới. Ví dụ: VLAN 10 cho sản xuất, VLAN 20 cho bán hàng và VLAN 30 cho kế toán - sau đó chỉ định hai cổng có liên quan của công tắc 12 cổng cho một VLAN cho mỗi bộ phận.

Quản trị viên sau đó cắm từng thiết bị từ ba bộ phận vào cổng VLAN được chỉ định của họ và liên kết chúng với ID VLAN tương ứng của họ. Để đánh dấu tin nhắn là lưu lượng VLAN, công tắc chèn thẻ VLAN vào khung của tiêu đề lớp IP. Mỗi VLAN có một ID VLAN duy nhất, là giá trị 12 bit được nhúng (từ 1 đến 4.095) trong thẻ VLAN.

Cổng có thể là cổng truy cập hoặc cổng trung kế. Các thiết bị chủ được kết nối thông qua các cổng truy cập, là một phần của một VLAN duy nhất, như trường hợp trong ví dụ này. Cổng trunk là những cổng có thể được gán cho nhiều VLAN.

Để truyền tải lưu lượng cho nhiều VLAN qua một kết nối vật lý duy nhất bằng thiết bị mạng như thiết bị chuyển mạch hoặc bộ định tuyến, chúng tôi thường tạo một trung kế VLAN, là một liên kết hoặc kết nối có thể mang nhiều VLAN cùng một lúc. Được gọi là định tuyến liên VLAN, điều này liên quan đến việc tạo các giao diện phụ cho mỗi VLAN trên bộ định tuyến và gắn địa chỉ IP cho chúng.

Khi một công ty mở rộng, các phân khúc mới có thể được thêm dễ dàng vào cùng một mạng hoặc các phân khúc cũ được cấu hình lại mà không cần phải làm gián đoạn toàn bộ mạng hoặc đầu tư vào phần cứng bổ sung. VLAN cho phép mạng mở rộng quy mô nhanh chóng và tiết kiệm chi phí.

VLANS trong ICS

Trong các hệ thống điều khiển công nghiệp (ICS), không có gì lạ khi có hàng trăm thiết bị I/O được kết nối, chẳng hạn như RTU, PLC, cảm biến, HMI, rơle và máy chủ cho các ứng dụng, kỹ thuật, giao diện người dùng và lưu trữ.

Trong một môi trường đầy thách thức, VLAN nổi lên như một công cụ chính trong kho vũ khí mạng của bạn, đáp ứng nhu cầu kép của quản trị viên mạng về quản lý lưu lượng và bảo mật:

Quản lý giao thông ICS: Khả năng đáp ứng của ICS và năng suất hoạt động bị ảnh hưởng trực tiếp bởi hiệu quả của quản lý lưu lượng mạng. Bằng cách phân đoạn mạng, VLAN làm giảm lưu lượng phát sóng không cần thiết, điều này có thể đặc biệt gây gián đoạn trong môi trường ICS. Do đó, các ứng dụng quan trọng có thể chạy trơn tru hơn trên mạng và ít bị tắc nghẽn hơn. Các hệ thống điều khiển thời gian thực phụ thuộc vào việc truyền nhanh các lệnh điều khiển và dữ liệu thời gian thực, điều này có thể thực hiện được nhờ khả năng ưu tiên lưu lượng truy cập cho các hệ thống quan trọng thông qua VLAN.

An ninh mạng ICS: Bằng cách chia một mạng vật lý thành nhiều mạng ảo bị cô lập, VLAN giúp thực thi các chính sách an ninh mạng, điều chỉnh quyền truy cập và hạn chế sự lây lan của các hoạt động có hại đến một khu vực hạn chế bằng cách thiết lập ranh giới ảo. Một ICS thường có vô số các hệ thống và thiết bị khác nhau, tất cả đều có mức độ nhạy và yêu cầu bảo mật khác nhau. Quản trị viên có thể điều chỉnh các biện pháp bảo mật theo nhu cầu khác nhau của từng phân khúc, cải thiện bảo mật mà không ảnh hưởng đến hiệu quả hoạt động của mạng. Ngoài ra, VLAN có thể được thiết lập để hạn chế quyền truy cập theo vai trò và trách nhiệm của người dùng, làm giảm khả năng xảy ra các mối đe dọa nội bộ hoặc vô tình làm gián đoạn các hệ thống quan trọng.

VLAN: Một tiến bộ thực sự cho các hệ thống điều khiển?

Đối với tất cả các lợi thế của chúng, VLAN yêu cầu cấu hình và quản lý nhiều hơn các kỹ thuật mạng con hoặc định tuyến mà bạn có thể quen thuộc hơn. Một sự hiểu biết đầy đủ về cơ sở hạ tầng mạng và các yêu cầu hoạt động của ICS là cần thiết trước khi triển khai VLAN trên đó.

Bước đầu tiên là đánh giá mạng, bao gồm xác định các tài sản quan trọng và tìm ra cách tiếp cận tốt nhất để phân đoạn chúng bằng VLAN. Xác định các mẫu lưu lượng mạng sẽ hiển thị thiết bị nào cần giao tiếp với nhau. Để ngăn chặn sự chậm trễ định tuyến giữa các VLAN, các thiết bị yêu cầu giao tiếp thời gian thực phải được kết nối với cùng một VLAN. Hãy nhớ rằng, vì các VLAN không bị giới hạn bởi khoảng cách hoặc vị trí vật lý, các thiết bị thuộc cùng một VLAN có thể được phân phối trên toàn mạng vật lý ICS và vẫn hoạt động như thể chúng được liên kết với cùng một bộ chuyển mạch mạng cục bộ.

Đạt được sự cân bằng giữa việc đáp ứng mọi yêu cầu và tránh sự phức tạp có thể là nhiệm vụ khó khăn nhất. Cấu hình VLAN quá phức tạp có thể khó quản lý và giám sát, điều này có thể dẫn đến lỗi bảo mật. Khi đã sẵn sàng, điều quan trọng là phải thường xuyên cập nhật và kiểm tra cấu hình VLAN. Những thay đổi trong môi trường ICS, chẳng hạn như bổ sung các thiết bị mới hoặc tái sử dụng các thiết bị hiện có, yêu cầu thiết lập VLAN phải được điều chỉnh.

Theo Rives & Controls

tan-hoang-minh
Tin bài khác
NCMR Nhà máy lọc dầu Dung Quất: Đồng bộ quản trị, công nghệ và tiến độ

NCMR Nhà máy lọc dầu Dung Quất: Đồng bộ quản trị, công nghệ và tiến độ

Dự án Nâng cấp, mở rộng Nhà máy lọc dầu Dung Quất (NCMR NMLD Dung Quất) đã chính thức bước vào giai đoạn triển khai Hợp đồng EPC sau cuộc họp khởi động giữa Tổng công ty Lọc hóa dầu Việt Nam (BSR), Liên danh Tư vấn Quản lý Dự án WOOD - PVE và Liên danh Nhà thầu EPC Chengda - BPE.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm: Giáo dục phải tạo đột phá về nguồn nhân lực công nghệ

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm: Giáo dục phải tạo đột phá về nguồn nhân lực công nghệ

Trong bối cảnh khoa học công nghệ, trí tuệ nhân tạo và chuyển đổi số đang làm thay đổi sâu sắc yêu cầu về nguồn nhân lực, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh ngành giáo dục phải tạo một cuộc đổi mới thực chất từ bên trong.
Thị trường chứng khoán ngày 25/8: VN-Index nối dài mạch tăng, nhưng độ rộng thị trường kém tích cực

Thị trường chứng khoán ngày 25/8: VN-Index nối dài mạch tăng, nhưng độ rộng thị trường kém tích cực

VN-Index tiếp tục tăng phiên thứ tư liên tiếp trong ngày 25/8, song đà tăng suy yếu đáng kể về cuối phiên khi áp lực bán lan rộng. Chỉ số có thời điểm vượt mốc 1.800 điểm nhờ VIC dẫn dắt, nhưng không duy trì được ngưỡng này.
GS.VS. Châu Văn Minh: Đại hội IX sẽ tạo thêm không gian để trí thức cống hiến

GS.VS. Châu Văn Minh: Đại hội IX sẽ tạo thêm không gian để trí thức cống hiến

GS.VS. Châu Văn Minh kỳ vọng Đại hội IX mở ra không gian cởi mở hơn, kết nối nguồn lực trí thức và tạo thêm cơ hội để các chuyên gia cống hiến cho đất nước.
Công ty Cổ phần Thương mại và Đầu tư Bảo Lâm tuyển dụng kỹ sư Tự động hoá

Công ty Cổ phần Thương mại và Đầu tư Bảo Lâm tuyển dụng kỹ sư Tự động hoá

Công ty Cổ phần Thương mại và Đầu tư Bảo Lâm là đơn vị có kinh nghiệm hoạt động trên 15 năm trong lĩnh vực kinh doanh thiết bị công nghiệp cho các nhà máy công nghiệp nặng tại Việt Nam với nhiều lĩnh vực khác nhau: Điện, dầu khí, xi măng,…. Hiện tại đang cần tuyển dụng vị trí kỹ sư kỹ thuật cho hệ thống Relay, Kích từ, Điều tốc, DCS.
Ngành sản xuất hóa chất: Con đường hướng tới hoạt động an toàn và bền vững hơn

Ngành sản xuất hóa chất: Con đường hướng tới hoạt động an toàn và bền vững hơn

Một nhà máy hóa chất có thể vận hành ổn định trong nhiều năm, nhưng chỉ một cuộc tấn công mạng nhằm vào hệ thống điều khiển cũng đủ biến một quy trình sản xuất bình thường thành nguy cơ mất an toàn nghiêm trọng.
Nhận định phiên giao dịch ngày 25/8: Nắm giữ danh mục, hạn chế mua đuổi

Nhận định phiên giao dịch ngày 25/8: Nắm giữ danh mục, hạn chế mua đuổi

VN-Index tiếp tục duy trì đà tăng trong phiên giao dịch ngày 24/8, qua đó củng cố xu hướng tích cực của thị trường. Tuy nhiên, việc chỉ số tiến sát vùng kháng cự 1.800 điểm cùng sự phụ thuộc đáng kể vào một số cổ phiếu vốn hóa lớn khiến nhà đầu tư được khuyến nghị duy trì danh mục và hạn chế mua đuổi.
Dược Hậu Giang - doanh nghiệp dược lớn nhất Việt Nam sắp chi hơn 650 tỷ đồng trả cổ tức đợt cuối năm 2025

Dược Hậu Giang - doanh nghiệp dược lớn nhất Việt Nam sắp chi hơn 650 tỷ đồng trả cổ tức đợt cuối năm 2025

Dược Hậu Giang (DHG) chuẩn bị chốt danh sách cổ đông để thực hiện chi trả cổ tức bằng tiền mặt đợt cuối với tỷ lệ 50%, tương ứng tổng số tiền chi trả hơn 653 tỷ đồng.
PV GAS vượt kế hoạch lợi nhuận, tăng tốc bảo đảm nguồn cung khí

PV GAS vượt kế hoạch lợi nhuận, tăng tốc bảo đảm nguồn cung khí

Trong bối cảnh thị trường năng lượng thế giới tiếp tục biến động, PV GAS vẫn duy trì kết quả kinh doanh tích cực và chủ động củng cố nguồn cung khí, LNG, LPG.
Đại hội IX Liên hiệp Hội Việt Nam: Đưa tri thức thành động lực phát triển

Đại hội IX Liên hiệp Hội Việt Nam: Đưa tri thức thành động lực phát triển

Trong hai ngày 27 và 28/8/2026, tại Trung tâm Hội nghị Quốc gia (Hà Nội), Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (Liên hiệp Hội Việt Nam) sẽ tổ chức Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ IX, nhiệm kỳ 2026 - 2031, với chủ đề “Đoàn kết - Sáng tạo - Đột phá - Phát triển”.