Từ lớp học đến hệ sinh thái: Cách một mô hình giáo dục Robotics đi trước xu hướng

Không chỉ dừng ở đào tạo robotics trong nhà trường, ROBOHUB Vietnam đang từng bước định vị mình như một “hub” kết nối học sinh, giáo viên và cộng đồng robotics. Từ những lớp học đầu tiên năm 2019 đến các sân chơi và cuộc thi quốc tế, doanh nghiệp theo đuổi mục tiêu dài hạn: xây nền tảng vững chắc cho hệ sinh thái robotics giáo dục tại Việt Nam.
Chung kết STEAMCUP 2024 - 2025: Học sinh Hà Nội tranh tài mô phỏng cứu trợ thiên tai Sinh viên Khoa CNTT - ĐH Sư Phạm Hà Nội tranh tài Cuộc thi "Lập trình điều khiển Robot" năm 2025 STEAMCUP 2026 chính thức khởi động, mở rộng thành sân chơi Robotics châu Á

Năm 2025 được xem là một dấu mốc quan trọng của giáo dục toàn cầu, khi công nghệ không còn đóng vai trò hỗ trợ mà dần trở thành trung tâm của lớp học. Giáo dục STEM và robotics cho trẻ em nổi lên như một xu hướng chủ đạo tại nhiều quốc gia phát triển, từ Mỹ, Nhật Bản, Hàn Quốc đến Singapore. Đáng chú ý, làn sóng này đang lan tỏa mạnh mẽ tại Việt Nam, trong bối cảnh ngày càng nhiều phụ huynh mong muốn con em được tiếp cận công nghệ sớm, một cách bài bản và phù hợp với lứa tuổi. Robotics vì thế không còn là môn học ngoại khóa, mà được nhìn nhận như công cụ nền tảng giúp trẻ hình thành tư duy logic, khả năng sáng tạo và kỹ năng giải quyết vấn đề ngay từ bậc tiểu học - những năng lực cốt lõi trong kỷ nguyên số.

Trong dòng chảy đó, ROBOHUB Vietnam là một trong những đơn vị hoạt động sớm trong lĩnh vực giáo dục robotics tại Việt Nam. Doanh nghiệp tập trung cung cấp các giải pháp đào tạo lắp ráp và lập trình robot cho trường học và các cơ sở giáo dục. Thông qua việc cho trẻ trực tiếp tiếp xúc với robot và công nghệ, ROBOHUB đặt mục tiêu giúp học sinh xây dựng nền tảng tư duy khoa học, rèn luyện kỹ năng giải quyết vấn đề và làm việc nhóm. Ở góc độ dài hạn, ROBOHUB xác định vai trò của mình là góp phần tạo dựng những bước đi vững chắc cho thế hệ trẻ Việt Nam trong hành trình làm quen, hiểu và chủ động tham gia vào thế giới công nghệ đang thay đổi nhanh chóng.

Gieo nền tảng Robotics từ sớm cho tương lai thế hệ trẻ

Ngay từ năm 2019 - thời điểm robotics và AI còn khá xa lạ tại Việt Nam, ROBOHUB Vietnam đã lựa chọn khởi đầu sớm với giáo dục robot, với mong muốn góp phần bồi đắp những phẩm chất và năng lực cần thiết cho thế hệ trẻ trong tương lai.

Chia sẻ về quyết định này, ông Nguyễn Thế Hùng, Nhà đồng sáng lập ROBOHUB Vietnam, cho biết bối cảnh giáo dục ngoài nhà trường khi đó chủ yếu xoay quanh các trung tâm tiếng Anh, tin học. Trong quá trình tìm hướng đi mới, ROBOHUB đã nghiên cứu nhiều mô hình giáo dục trong khu vực, đặc biệt là Hàn Quốc - quốc gia đi trước với hệ thống robotics giáo dục bài bản. Từ những trải nghiệm thực tế, ROBOHUB bắt đầu nhập khẩu thiết bị robot giáo dục và từng bước nghiên cứu, Việt hóa chương trình giảng dạy phù hợp với học sinh Việt Nam.

Từ lớp học đến hệ sinh thái: Cách một mô hình giáo dục Robotics đi trước xu hướng
Ông Nguyễn Thế Hùng, Nhà đồng sáng lập ROBOHUB Vietnam. Ảnh: Bích Ngọc

Tuy nhiên, thách thức lớn nhất khi theo đuổi robotics ở giai đoạn đầu chính là chi phí. Robotics được xem là “nấc cao hơn” của STEM, đòi hỏi thiết bị và linh kiện chuyên biệt, trong khi nhận thức của phụ huynh và xã hội về lĩnh vực này còn hạn chế. Những bước đi đầu tiên của ROBOHUB vào trường học có được sự đồng hành quan trọng từ Hệ thống giáo dục Đa Trí Tuệ - MIS, nơi ban lãnh đạo sẵn sàng cho học sinh tiếp cận robotics từ sớm, dù chi phí còn cao. Đây được xem là nền tảng giúp ROBOHUB từng bước hoàn thiện mô hình và chương trình đào tạo.

Việc ra đời sớm cũng mang lại cho ROBOHUB lợi thế dài hạn trong xây dựng hệ sinh thái nhân lực. Thay vì đào tạo giáo viên theo hướng “chuyển ngang”, ROBOHUB hợp tác với các trường đại học, đặc biệt là khối sư phạm và công nghệ thông tin để đào tạo sinh viên robotics ngay từ khi còn trên ghế nhà trường. Nhờ đó, đội ngũ giáo viên được hình thành một cách bài bản, tạo nền tảng vững chắc cho sự phát triển bền vững của giáo dục robotics tại Việt Nam.

Khi giáo dục robotics được xây dựng như một cộng đồng mở

Tên gọi ROBOHUB là sự kết hợp giữa “Robotics” và “Hub”, thể hiện định hướng xây dựng một cộng đồng mở, kết nối học sinh, sinh viên, giáo viên và các cá nhân, doanh nghiệp cùng chung đam mê robotics. Dù thừa nhận chi phí vẫn là rào cản để phổ cập robotics tại Việt Nam, ROBOHUB đặt mục tiêu trở thành điểm gặp gỡ, chia sẻ và cùng phát triển trong lĩnh vực robot và tự động hóa.

Khác với nhiều mô hình đào tạo hiện nay, ROBOHUB không cho học sinh tiếp cận lập trình robot ngay từ đầu. Theo đó, các em được yêu cầu bắt đầu bằng lắp ráp robot, nhằm hình thành tư duy logic, tư duy cơ khí và rèn luyện sự khéo léo. Khi hiểu rõ cấu tạo và nguyên lý vận hành của robot, việc học lập trình sẽ trở nên tự nhiên và hiệu quả hơn.

Trong triết lý đào tạo, ROBOHUB đặc biệt nhấn mạnh lộ trình học bài bản, không “đi tắt đón đầu”. Học sinh cần nắm chắc nền tảng về cấu trúc và chuyển động của robot trước khi tiếp cận các nội dung nâng cao. Chia sẻ về triết lý này, TS. Lê Nguyên Khôi - cố vấn chuyên môn ROBOHUB nhận định: “Đi chậm hơn nhưng chắc chắn hơn”. Theo ông, nếu bỏ qua nền tảng và công nghệ lõi, việc làm chủ các lĩnh vực như cơ khí, bán dẫn hay tự động hóa sẽ rất khó bền vững. Với giáo dục robotics, xây dựng nền tảng vững chắc vẫn là hướng đi hợp lý và lâu dài.

Việc học robotics đúng trình tự không chỉ mang lại kiến thức công nghệ, mà còn giúp học sinh rèn kỹ năng sống và tư duy thực tiễn. Từ những thao tác lắp ráp, các em hình thành khả năng giải quyết vấn đề, sự chủ động và hiểu biết kỹ thuật - những giá trị bền vững theo các em cả trong học tập lẫn đời sống hằng ngày.

Từ lớp học đến hệ sinh thái: Cách một mô hình giáo dục Robotics đi trước xu hướng
Theo TS. Lê Nguyên Khôi - cố vấn chuyên môn ROBOHUB, nếu bỏ qua nền tảng và công nghệ lõi, việc làm chủ các lĩnh vực như cơ khí, bán dẫn hay tự động hóa sẽ rất khó bền vững. Ảnh: Bích Ngọc

Với các cơ sở giáo dục, ROBOHUB đồng hành trọn gói từ tư vấn xây dựng chương trình, chuyển giao giáo trình, đào tạo giáo viên đến cung cấp thiết bị học tập. Song song đó, ROBOHUB cung cấp các dòng thiết bị, linh kiện robotics công nghệ cao DYNAMIXEL, đáp ứng tiêu chuẩn hiện đại, được sử dụng rộng rãi trong các phòng nghiên cứu và dự án robot chuyên sâu. Doanh nghiệp cũng tích cực đồng hành và tài trợ cho các đề tài nghiên cứu khoa học, dự án đổi mới sáng tạo của học sinh, sinh viên và các đơn vị giáo dục, góp phần thúc đẩy hệ sinh thái STEM - Robotics phát triển bền vững tại Việt Nam.

Từ lớp học đến hệ sinh thái: Cách một mô hình giáo dục Robotics đi trước xu hướng
ROBOHUB cung cấp các dòng thiết bị, linh kiện robotics công nghệ cao DYNAMIXEL, đáp ứng tiêu chuẩn hiện đại, được sử dụng rộng rãi trong các phòng nghiên cứu và dự án robot chuyên sâu. Ảnh: Bích Ngọc

Đặc biệt, các cuộc thi và sân chơi robotics được tổ chức thường xuyên nhằm tạo “đầu ra” cho quá trình học và nghiên cứu giúp học sinh, sinh viên cọ xát, giao lưu và áp dụng kiến thức vào thực tế thay vì chỉ học trong phòng lab.

Bên cạnh hoạt động đào tạo, ROBOHUB còn đóng vai trò là đơn vị tổ chức và đồng hành cùng nhiều sân chơi, sự kiện trải nghiệm trong lĩnh vực robotics. Đáng chú ý, ROBOHUB đã đưa về Việt Nam và trực tiếp triển khai các cuộc thi robotics - công nghệ ở nhiều cấp độ, tạo môi trường để học sinh, sinh viên cọ xát và thể hiện năng lực. Trong đó có thể kể đến STEAMCUP - sân chơi robot dành cho khối phổ thông; cuộc thi MicroMouse với nội dung giải mã mê cung; Turtle- Bot AutoRace dành cho xe tự hành, cùng FIRA Humanoid Challenge - thử thách robot nhân hình mang tính quốc tế.

Từ lớp học đến hệ sinh thái: Cách một mô hình giáo dục Robotics đi trước xu hướng
Đội tuyển Việt Nam xuất sắc mang về tổng cộng 24 giải thưởng danh giá từ STEAMCUP Malaysia 2025

Thực tế từ các cuộc thi cho thấy, học sinh do ROBOHUB đào tạo thể hiện rõ thế mạnh ở các nội dung lắp ráp và điều khiển robot. Dù chưa đặt nặng lập trình sớm, các em lại nổi bật ở tư duy logic, khả năng làm chủ thiết bị và giải quyết vấn đề - những nền tảng quan trọng cho hành trình dài hạn trong lĩnh vực robotics và tự động hóa. Theo ông Nguyễn Thế Hùng, các sân chơi này giúp học sinh Việt Nam xác định rõ vị trí của mình trong bức tranh rộng hơn, từ trong nước đến quốc tế, qua đó thúc đẩy động lực học tập và phát triển năng lực.

ROBOHUB và tầm nhìn xây dựng hệ sinh thái robotics từ lớp học

Ở tầm nhìn dài hạn, ROBOHUB định vị mình là hạt nhân kết nối cộng đồng robotics tại Việt Nam. Theo ông Nguyễn Thế Hùng, khi “cộng đồng ngày càng lớn mạnh, giá trị mang lại cho xã hội sẽ ngày càng rõ rệt”, từ đó mở ra cơ hội hợp tác với các doanh nghiệp tự động hóa, đưa robotics vượt ra khỏi phạm vi giáo dục để lan tỏa sang nghiên cứu và ứng dụng thực tiễn.

Sau 6 năm hoạt động, ROBOHUB đã hoàn thiện hệ thống chương trình đào tạo robotics cho học sinh từ 5+ đến bậc đại học, đồng thời từng bước tổ chức và đưa học sinh tham gia các cuộc thi có sự công nhận. Đây được xem là “phần nền tảng quan trọng nhất”, dù tốn nhiều thời gian, nhân lực và nguồn lực tài chính.

Đại diện ROBOHUB nêu rõ, mục tiêu sắp tới không chỉ là giúp học sinh “tiếp cận nhiều hơn” mà là “tiếp cận đúng cách”. Trọng tâm của ROBOHUB là đào tạo đội ngũ giáo viên robotics bài bản, chính quy, để từ người dạy đến người học đều đi đúng hướng. Song song với đó, các cuộc thi robotics theo nhiều cấp độ, từ trường học đến quốc tế sẽ tiếp tục được triển khai nhằm tạo sân chơi và động lực gắn bó lâu dài.

Từ lớp học đến hệ sinh thái: Cách một mô hình giáo dục Robotics đi trước xu hướng
ROBOHUB không để học sinh tiếp cận lập trình sớm mà yêu cầu các em học cách lắp ráp robot, nhằm hình thành tư duy logic, tư duy cơ khí và rèn luyện sự khéo léo

Từ góc nhìn chuyên môn, TS. Lê Nguyên Khôi nhấn mạnh giá trị lớn nhất mà robotics mang lại cho học sinh là sự tự tin. “Chúng tôi không đặt nặng thắng - thua, mà tạo môi trường để các em giao tiếp, chia sẻ và kết nối”, ông nói. Robotics, theo ông, không chỉ là lập trình mà còn là cơ khí và tư duy hệ thống - những nền tảng công nghệ lõi cần được vun đắp từ sớm.

Bước sang năm 2026, ROBOHUB gửi gắm thông điệp: “Robotics không quá cao siêu, có thể bắt đầu từ những điều rất đơn giản”. Với định hướng edutainment - giáo dục kết hợp giải trí, ROBOHUB tin rằng chỉ khi ‘chơi sáng tạo, học đam mê’, học sinh mới thực sự hiểu, yêu và theo đuổi robotics một cách bền vững.

Trong bối cảnh công nghệ tiếp tục định hình lại giáo dục và thị trường lao động, robotics không còn là câu chuyện của tương lai xa, mà đã hiện diện ngay trong lớp học hôm nay. Những mô hình giáo dục đi từ nền tảng, kiên trì và bài bản như cách ROBOHUB Vietnam đang theo đuổi cho thấy một hướng tiếp cận thận trọng nhưng bền vững: giúp học sinh không chỉ “biết dùng công nghệ”, mà hiểu, làm chủ và sẵn sàng đồng hành cùng công nghệ trong chặng đường dài phía trước. Khi những viên gạch đầu tiên được đặt đúng chỗ, hệ sinh thái robotics Việt Nam có cơ hội lớn lên từ chính lớp học - nơi khơi nguồn tư duy, nuôi dưỡng đam mê và hình thành năng lực cho thế hệ công dân số tương lai.

Bích Ngọc

Đường dẫn bài viết: https://tudonghoangaynay.vn/tu-lop-hoc-den-he-sinh-thai-cach-mo-t-mo-hi-nh-giao-duc-robotics-di-tru-oc-xu-hu-ong-19789.htmlIn bài viết

Cấm sao chép dưới mọi hình thức nếu không có sự chấp thuận bằng văn bản. Copyright © 2024 https://tudonghoangaynay.vn/ All right reserved.