| Nông nghiệp Việt Nam và hành trình từ đói nghèo trở thành cường quốc xuất khẩu nông sản Ngành Nông nghiệp và Môi trường tháo gỡ các điểm nghẽn trong ứng dụng khoa học công nghệ |
Báo cáo thống kê trong hội nghị tổng kết hoạt động ngành của Bộ NN&MT (vào hôm cuối năm 2025) chỉ ra, xuất khẩu nông - lâm - thủy sản trong năm 2025 đã lập kỷ lục 70 tỷ USD; đặc biệt là những chuyển biến rõ nét về phát triển xanh, góp phần giữ uy tín của nông sản Việt trên thị trường quốc tế.
![]() |
| Năm 2025, ngành NN&MT lập kỷ lục 70 tỷ USD xuất khẩu nông - lâm - thủy sản. Ảnh: Bộ NN&MT |
Ổn định tăng trưởng, lập kỷ lục mới trong xuất khẩu
Phát biểu trong hội nghị tổng kết, Bộ trưởng Bộ NN&MT Trần Đức Thắng nhận định, năm 2025 là năm ghi dấu nhiều khó khăn, biến động của ngành, nhưng vượt lên tất cả là nỗ lực, quyết tâm của toàn ngành để vượt qua sóng gió.
Điều đó được thể hiện rõ khi bối cảnh kinh tế thế giới bất ổn, xung đột địa chính trị kéo dài, rào cản thương mại gia tăng và thiên tai, biến đổi khí hậu ngày càng diễn biến khắc nghiệt, nhưng ngành vẫn giữ vững vai trò là trụ đỡ quan trọng của nền kinh tế, góp phần ổn định đời sống xã hội và sinh kế của hàng triệu người dân.
Về tăng trưởng và xuất khẩu, GDP toàn ngành cả năm đạt trên 4%, xuất khẩu nông - lâm - thủy sản đạt gần 70 tỷ USD, xuất siêu hơn 20 tỷ USD. Những con số này không chỉ phản ánh quy mô mà còn cho thấy năng lực thích ứng và khả năng cạnh tranh ngày càng tốt của sản xuất nông nghiệp trong nước trước mọi biến động.
![]() |
| Bộ trưởng Bộ NN&MT Trần Đức Thắng phát biểu tại hội nghị tổng kết toàn ngành, cuối năm 2025. Ảnh: Bộ NN&MT |
Theo Bộ trưởng, năm 2025 cũng là năm ngành có bước chuyển mạnh về tổ chức và thể chế. Sau khi hợp nhất hai bộ, công tác sắp xếp bộ máy được triển khai quyết liệt, tinh gọn đầu mối, phân định rõ chức năng, nhiệm vụ, đi đôi với hoàn thiện hệ thống pháp luật, tăng cường phân cấp, phân quyền và cải cách thủ tục hành chính. Điều này giúp chính sách đi vào cuộc sống nhanh hơn, tạo thuận lợi hơn cho người dân, doanh nghiệp và địa phương trong tổ chức thực hiện.
Trụ cột môi trường và phát triển xanh ngày càng được củng cố. Công tác bảo vệ, phát triển rừng đạt kết quả tích cực; quản lý tài nguyên đất, nước, khoáng sản, bảo vệ môi trường có chuyển biến thực chất; nhiều “điểm nóng” ô nhiễm từng bước được kiểm soát.
Các chương trình xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo bền vững trong năm 2025 cũng tiếp tục phát huy hiệu quả, tạo nền tảng quan trọng để ngành NN&MT từng bước chuyển từ chiều rộng sang chiều sâu, từ tăng trưởng truyền thống sang tăng trưởng xanh, tuần hoàn và bền vững.
Đẩy mạnh chuyển đổi số, thúc đẩy nông nghiệp xanh, giảm phát thải môi trường
Song song với tăng trưởng, năm 2025, ngành NN&MT đã chú trọng đẩy mạnh chuyển đổi mô hình phát triển theo hướng xanh, bền vững.
Cụ thể, những chính sách của ngành góp phần chuyển biến tư duy và thể chế phát triển xanh. Chuyển biến về nông nghiệp sinh thái, kinh tế tuần hoàn, giảm phát thải đã được tích hợp đồng bộ vào chiến lược, quy hoạch, chương trình và hệ thống tiêu chuẩn, quy chuẩn của ngành.
![]() |
| Đẩy mạnh chuyển đổi số và ứng dụng công nghệ trong phát triển nông nghiệp xanh. Ảnh minh họa |
Đồng thời, chuyển dịch mô hình sản xuất theo hướng xanh, tuần hoàn ở các ngành hàng chủ lực. Đặc biệt, trong trồng trọt, lâm nghiệp, thủy sản và xây dựng nông thôn mới, nhiều mô hình sử dụng tiết kiệm tài nguyên, giảm hóa chất đầu vào, tái sử dụng phụ phẩm và gắn sản xuất với chế biến, thị trường đã được triển khai và nhân rộng. Các mô hình trên không chỉ góp phần giảm phát thải, bảo vệ hệ sinh thái mà còn nâng cao giá trị gia tăng và thu nhập cho người nông dân.
Bên cạnh đó, ngành NN&MT đã đẩy mạnh ứng dụng khoa học - công nghệ và chuyển đổi số. Theo đó, công nghệ số, dữ liệu lớn, viễn thám, truy xuất nguồn gốc, cùng các giải pháp canh tác thông minh đang được áp dụng ngày càng rộng rãi trong quản lý sản xuất, tài nguyên và môi trường. Đây là công cụ then chốt giúp tối ưu đầu vào, đầu ra, đo lường phát thải và từng bước khép kín vòng đời sản phẩm, hiện thực hóa kinh tế tuần hoàn trong nông nghiệp.
Thời gian tới, Bộ sẽ tiếp tục hoàn thiện thể chế, phát triển thị trường carbon, tín dụng xanh, khuyến khích doanh nghiệp và nông dân mở rộng các mô hình sản xuất xanh, qua đó nâng cao sức cạnh tranh của nông sản Việt Nam và thực hiện cam kết phát thải ròng bằng “0".
Các nhóm giải pháp để ổn định nền nông nghiệp xanh trong tương lai
Bộ trưởng Trần Đức Thắng cho biết, Bộ xác định sẽ triển khai đồng bộ một số nhóm giải pháp trọng tâm để giữ vững đà tăng trưởng xuất khẩu trong bối cảnh tiêu chuẩn thị trường ngày càng cao và cạnh tranh gay gắt.
Trong đó, chú trọng hoàn thiện thể chế, tiêu chuẩn và hàng rào chất lượng: Rà soát, sửa đổi các quy định chuyên ngành theo yêu cầu hội nhập; hoàn thiện hệ thống tiêu chuẩn, quy chuẩn, kiểm dịch, truy xuất nguồn gốc, an toàn thực phẩm theo chuẩn các thị trường lớn; đồng thời tăng cường thanh tra, giám sát để bảo đảm chất lượng hàng xuất khẩu ngay từ gốc.
Cơ cấu lại sản xuất gắn với nông nghiệp xanh, kinh tế tuần hoàn và chuỗi giá trị; tập trung phát triển vùng nguyên liệu tập trung, đạt chuẩn; triển khai các chương trình lớn như 1 triệu ha lúa chất lượng cao phát thải thấp, thủy sản bền vững, lâm nghiệp bền vững có chứng chỉ, vừa nâng cao chất lượng, vừa đáp ứng yêu cầu về môi trường và truy xuất nguồn gốc.
| Ngành NN&MT xác định đa dạng hóa thị trường và nâng tầm ngoại giao nông nghiệp. Bên cạnh việc giữ vững các thị trường truyền thống, bộ sẽ chủ động mở rộng các thị trường tiềm năng, tận dụng hiệu quả các FTA; tăng cường đàm phán, tháo gỡ rào cản kỹ thuật, xử lý kịp thời các vấn đề phòng vệ thương mại để bảo vệ lợi ích chính đáng của nông sản Việt Nam. Chú trọng phát triển chế biến sâu, logistics và chuyển đổi số. Đẩy mạnh hỗ trợ đầu tư vào chế biến, bảo quản, logistics hiện đại; ứng dụng khoa học - công nghệ và công nghệ số trong toàn bộ chuỗi giá trị, từ sản xuất đến tiêu thụ, nhằm nâng giá trị gia tăng và giảm chi phí. Song song với đó, ngành cũng triển khai các giải pháp bảo đảm an toàn dịch bệnh, chất lượng và tính ổn định của chuỗi cung ứng; tăng cường phòng chống dịch bệnh, chủ động ứng phó thiên tai, bảo đảm giao hàng đúng hợp đồng, giữ uy tín của nông sản Việt trên thị trường quốc tế. Xuyên suốt các giải pháp là gắn xuất khẩu với nâng cao thu nhập cho nông dân và phát triển nông thôn theo hướng xanh, sinh thái, hiện đại, từng bước đưa đất nước phát triển nhanh, bền vững. |