| Robot hình người đạt thành tích nhanh hơn kỷ lục thế giới cuộc thi chạy marathon Tập đoàn Foxconn sản xuất robot hình người tại Bắc Ninh |
![]() |
| Các ứng dụng robot hình người được dự báo sẽ tăng trưởng với tốc độ trung bình hàng năm |
Sự bùng nổ của trí tuệ nhân tạo đang đóng vai trò quan trọng trong quá trình này. Nhờ các thuật toán AI ngày càng tiên tiến, robot hình người có thể thực hiện các nhiệm vụ phức tạp hơn, linh hoạt hơn và thích nghi tốt hơn với môi trường thực tế. Tuy nhiên, bên cạnh trí tuệ nhân tạo – yếu tố thường nhận được nhiều sự chú ý – một thành phần nền tảng khác lại có vai trò không kém phần quan trọng: hệ thống điều khiển chuyển động.
Điều khiển chuyển động – “trái tim” của robot hình người
Mỗi robot hình người là một hệ thống cơ điện phức tạp, bao gồm hàng chục động cơ servo, bộ truyền động và bộ điều khiển chuyển động. Các linh kiện này phối hợp với nhau để tạo nên những chuyển động chính xác của tay, chân, cổ và thân robot. Theo ước tính của các chuyên gia, một robot hình người điển hình cần khoảng 30 động cơ servo để có thể điều khiển toàn bộ cơ thể.
Do đó, sự phát triển của robot hình người được dự báo sẽ tạo ra nhu cầu rất lớn đối với các hệ thống điều khiển chuyển động. Thị trường này được dự báo có thể tăng trưởng với tốc độ trung bình lên tới 102% mỗi năm trong giai đoạn 2023–2029. Mặc dù con số này một phần đến từ quy mô thị trường ban đầu còn nhỏ, nhưng nó cho thấy một kênh nhu cầu mới đang hình thành trong ngành tự động hóa công nghiệp.
Thị trường còn nhỏ nhưng tăng trưởng nhanh
Năm 2025 được xem là một cột mốc đáng chú ý đối với robot hình người khi số lượng xuất xưởng đạt khoảng 20.000 chiếc, tăng mạnh so với khoảng 2.000 chiếc vào năm 2024. Tuy vậy, số robot thực sự được triển khai trong thực tế vẫn còn khá hạn chế, với khoảng 2.500 robot đang hoạt động ngoài môi trường phòng thí nghiệm.
Hiện có hơn 200 công ty trên thế giới đang phát triển các nền tảng robot hình người, nhưng phần lớn các dự án vẫn nằm trong giai đoạn nghiên cứu, thử nghiệm hoặc trình diễn công nghệ. Thách thức lớn nhất của ngành là chứng minh hiệu quả kinh tế và triển khai thương mại trên quy mô lớn.
Xu hướng hệ thống truyền động tích hợp
Trong hệ sinh thái robot hình người, các hệ thống điều khiển động cơ tích hợp đang trở thành xu hướng quan trọng. Những giải pháp này kết hợp động cơ, mạch điều khiển, bộ mã hóa phản hồi và các chức năng khác vào một thiết kế nhỏ gọn. Điều này giúp giảm trọng lượng, tiết kiệm không gian và đơn giản hóa hệ thống dây dẫn – những yếu tố đặc biệt quan trọng đối với robot hình người.
Một số công ty đã sớm tham gia vào lĩnh vực này, phát triển các nền tảng truyền động tích hợp dành riêng cho khớp robot. Việc tham gia sớm vào các dự án thử nghiệm có thể giúp các nhà sản xuất linh kiện chiếm lợi thế khi thị trường bước vào giai đoạn thương mại hóa.
An toàn - yếu tố không thể thiếu
Khi robot hình người được đưa vào làm việc cùng con người, vấn đề an toàn trở thành yêu cầu bắt buộc. Các hệ thống điều khiển chuyển động cần tích hợp các chức năng an toàn như tắt mô-men xoắn khẩn cấp, giám sát tốc độ an toàn, kiểm soát vị trí và cơ chế dừng an toàn.
Hiện nay, nhiều tổ chức tiêu chuẩn quốc tế đang bắt đầu xây dựng khung pháp lý cho robot hình người. Việc cập nhật các tiêu chuẩn hiện hành sẽ đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy thương mại hóa công nghệ này.
Tương lai của một thị trường mới
Dù vẫn đang ở giai đoạn đầu, robot hình người được kỳ vọng sẽ bước vào giai đoạn tăng trưởng mạnh mẽ trong thập kỷ tới. Khi hiệu suất được cải thiện và chi phí sản xuất giảm xuống, khả năng thương mại hóa sẽ ngày càng rõ ràng hơn.
Đối với các nhà sản xuất thiết bị điều khiển chuyển động, đây là thời điểm quan trọng để theo dõi sát thị trường và hợp tác với các nhà phát triển robot. Những doanh nghiệp xây dựng được vị thế sớm trong chuỗi cung ứng có thể trở thành những người hưởng lợi lớn khi robot hình người bước vào kỷ nguyên ứng dụng rộng rãi.
Theo automation.com