| Ngành vi mạch bán dẫn đang thiếu khoảng 80% nhân lực tay nghề cao Nữ giới trong STEM: Bản lĩnh và thách thức |
Theo ông Ngô Văn Thịnh, Phó Vụ trưởng Vụ Kế hoạch - Tài chính, dự kiến sinh viên, học viên cao học các ngành nói trên, ở cả trường công và tư, sẽ được cấp sinh hoạt phí 3,63 triệu đồng/tháng, tối đa 10 tháng/năm. Mức này tương tự hỗ trợ cho sinh viên sư phạm hiện nay.
Các ngành dự kiến được hỗ trợ
Lĩnh vực Khoa học cơ bản: Toán học; Vật lý học; Hóa học; Sinh học; Khoa học máy tính (được xem là một ngành khoa học cơ bản trong lĩnh vực công nghệ); Khoa học môi trường.
Lĩnh vực Kỹ thuật then chốt: gồm Phương án 1: Công nghệ thông tin, Khoa học dữ liệu, Trí tuệ nhân tạo, Điện - Điện tử, Tự động hóa, Cơ khí chính xác, Kỹ thuật hàng không, Vật liệu mới; Phương án 2: Kỹ thuật cơ khí, Kỹ thuật điện - điện tử; Kỹ thuật công nghiệp, Kỹ thuật xây dựng, Kỹ thuật xây dựng công trình giao thông, Kỹ thuật công nghệ thông tin, Kỹ thuật điện tử - viễn thông, Kỹ thuật cơ điện tử, Kỹ thuật hóa học, Kỹ thuật môi trường, Kỹ thuật phần mềm, Kỹ thuật cơ khí động lực, Kỹ thuật ô tô, Kỹ thuật thực phẩm, Kỹ thuật năng lượng, Kỹ thuật tự động hóa.
Lĩnh vực Công nghệ chiến lược: gồm Phương án 1: Công nghệ sinh học, Công nghệ Nano, Công nghệ vũ trụ, Công nghệ môi trường, Công nghệ năng lượng tái tạo; Phương án 2: Công nghệ thông tin, Kỹ thuật phần mềm, Công nghệ kỹ thuật điện - điện tử, Công nghệ kỹ thuật tự động hóa, Công nghệ sinh học, Công nghệ vật liệu, Công nghệ nano, Công nghệ thông tin - An toàn thông tin, Công nghệ môi trường, Công nghệ thực phẩm, Công nghệ điều khiển và tự động hóa, Công nghệ truyền thông đa phương tiện, Công nghệ y sinh, Công nghệ chế tạo máy, Công nghệ thông tin - Khoa học dữ liệu.
 |
| Sinh viên Khoa Tự động hóa, Đại học Bách khoa Hà Nội trong giờ nghiên cứu tại phòng Lab. Theo dự thảo, những sinh viên này có thẻ được hỗ trợ tới 3,6 triệu đồng mỗi tháng. Ảnh minh họa: Nguyễn Hạnh |
Ngoài ra, sinh viên, học viên cao học, nghiên cứu sinh có kết quả học tập loại xuất sắc được cấp học bổng 100% học phí. Với nhóm giỏi và khá, học bổng lần lượt là 70% và 50%. Con số cụ thể sẽ căn cứ trần học phí của Chính phủ.
Kỳ xét học bổng đối với người học năm thứ nhất: Đạt giải quốc gia trở lên ở bất kỳ môn học nào khi học phổ thông, xếp loại hạnh kiểm (hoặc rèn luyện) và học lực (hoặc học tập) lớp 12 từ khá trở lên; Đạt giải các kỳ thi khoa học kỹ thuật, khởi nghiệp sáng tạo, với người học STEM.
Năm thứ hai trở lên, gồm loại khá: Nếu đăng ký xét tuyển bằng điểm thi tốt nghiệp trung học phổ thông: tổng điểm tổ hợp xét tuyển đạt từ 80% trở lên của tổng điểm tối đa. Nếu đăng ký xét tuyển bằng phương thức khác: điểm xét tuyển quy đổi đạt từ 80% trở lên của thang điểm xét;
Loại giỏi: Đạt giải ba trở lên tại cuộc thi khoa học kỹ thuật, khởi nghiệp sáng tạo cấp quốc gia; Đạt giải khuyến khích trở lên tại kỳ thi học sinh giỏi quốc tế các môn khoa học tự nhiên hoặc giải khoa học kỹ thuật quốc tế;
Loại xuất sắc: Đạt giải nhất trở lên tại cuộc thi khoa học kỹ thuật, khởi nghiệp sáng tạo cấp quốc gia; Đạt giải ba trở lên tại kỳ thi học sinh giỏi quốc tế các môn khoa học tự nhiên hoặc giải khoa học kỹ thuật quốc tế.
Kỳ xét học bổng thứ hai trở đi, gồm loại khá: GPA ≥ 2,50 và rèn luyện ≥ 70 điểm trong học kỳ trước; Hoặc có đề tài nghiên cứu, dự án đoạt từ giải ba cấp quốc gia trở lên;
Loại giỏi: GPA ≥ 3,20 và rèn luyện ≥ 75 điểm; Hoặc có đề tài nghiên cứu, dự án đoạt từ giải nhì cấp quốc gia trở lên;
Loại xuất sắc: GPA ≥ 3,60 và rèn luyện ≥ 80 điểm; Hoặc có đề tài nghiên cứu, dự án đoạt giải nhất cấp quốc gia hoặc có giải quốc tế.
Theo ông Thịnh, các ngành khoa học cơ bản, kỹ thuật then chốt và công nghệ chiến lược đóng vai trò quan trọng trong thúc đẩy đổi mới sáng tạo, nâng cao năng lực sản xuất và cạnh tranh của nền kinh tế quốc gia.
Tuy nhiên, nguồn nhân lực ở 3 lĩnh vực này hiện còn hạn chế về số lượng và chất lượng. Nhiều ngành đang thiếu hụt nhân sự trình độ cao, đặc biệt là nhóm kỹ sư, nhà khoa học trẻ được đào tạo bài bản và có kỹ năng thực tiễn.
Thực tế này đòi hỏi Nhà nước có chính sách học bổng để thu hút và giữ chân người học, đặc biệt là các em có hoàn cảnh khó khăn nhưng năng lực học tập xuất sắc.
| Bộ GDĐT cho biết, trong vài năm gần đây, số sinh viên theo học khối ngành STEM tăng hơn 10% mỗi năm. Nếu tính trên tổng số sinh viên, tỷ lệ theo lĩnh vực STEM khoảng 27-29% (560.000 - 600.000 người). Trong khi đó, ở Singapore và Malaysia, tỷ lệ này là 46% và 50%, Hàn Quốc, Phần Lan, Đức dao động 35-39%. Việt Nam dự kiến tăng quy mô đào tạo khối STEM, đạt trên một triệu người học vào năm 2030. Trong đó, các ngành liên quan tới Công nghệ thông tin và Truyền thông, Công nghệ số chiếm khoảng 60%. |
