VỊ THẾ VIỆT NAM

Kỷ nguyên mới
28/08/2025 04:04
Sức mạnh mềm tác động đáng kể đến vị thế của một quốc gia bằng cách định hình nhận thức và có thể ảnh hưởng đến sở thích của các quốc gia khác, người dân của họ thông qua các chính sách ngoại giao.
aa

Một chiến lược định vị mạnh mẽ bao gồm việc phát triển kinh tế, xây dựng thể chế chính trị, văn hóa với giá trị tinh hoa của dân tộc và đặc biệt là chính sách đối nội và đối ngoại của một quốc gia một cách nhất quán theo cách hấp dẫn và thuyết phục, thúc đẩy hình thành những ấn tượng tích cực và thiện chí toàn cầu. Theo các nhà nghiên cứu, việc sử dụng thành công quyền lực mềm nằm ở ba nguồn lực: văn hóa của một quốc gia, các giá trị chính trị của quốc gia và chính sách đối ngoại của quốc gia đó.

Vị thế Việt Nam
Việt Nam là cầu nối giữa hai vùng kinh tế biển và kinh tế lục địa của các nước Đông Nam Á và châu Á, có điều kiện thuận lợi để tăng cường kết nối, thúc đẩy hợp tác và phát triển trong khu vực (Trong ảnh: Bốc xếp hàng hóa tại cảng quốc tế Tân cảng - Cái Mép, tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu) _Nguồn: Tư liệu

Chủ tịch Hồ Chí Minh ngay từ khi mới thành lập nhà nước dân chủ đầu tiên ở châu Á ngày 02/09/1945, đã vận dụng ngay nguồn lực mềm trong việc đặt tên nước “Việt Nam Dân chủ Cộng hòa” với bản tuyên ngôn bất hủ cho dân tộc Việt. Tư tưởng thiên tài của Chủ tịch Hồ Chí Minh gắn liền với quan điểm chính trị “Tự do và Dân chủ” đã được sự ủng hộ của toàn thế giới kể cả phương Tây. Chính sách “ngoại giao tâm công” của Người trong thời kỳ đất nước khó khăn nhất với chiến lược “Dĩ bất biến, ứng vạn biến” của văn hóa phương Đông cũng đã trở thành giá trị cốt lõi thực hành của ngành ngoại giao trong cả quá trình 80 năm qua.

Sau gần 40 năm đổi mới đất nước đạt nhiều kết quả toàn diện, có ý nghĩa quan trọng, góp phần phát triển kinh tế - xã hội và nâng cao vị thế đất nước chưa từng có trên trường quốc tế. Từ một quốc gia bị bao vây, cấm vận, Việt Nam đã thiết lập quan hệ ngoại giao với 194 nước, có quan hệ đối tác toàn diện trở lên với 37 quốc gia, tham gia 17 Hiệp định thương mại tự do và là thành viên của hơn 70 tổ chức quốc tế. Việt Nam cho đến nay đã thiết lập quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện với 13 quốc gia trên thế giới. Không chỉ hội nhập sâu rộng về kinh tế, Việt Nam còn chủ động tham gia các thể chế đa phương, dẫn dắt hoặc đồng sáng lập các sáng kiến quốc tế phù hợp với lợi ích quốc gia. Về văn hóa - xã hội, quá trình hội nhập giúp lan tỏa mạnh mẽ bản sắc văn hóa Việt Nam ra thế giới, đồng thời mở rộng không gian học hỏi, giao lưu cho người dân. Hơn nữa, trong quá trình đó, Việt Nam từ vị thế là đối tượng đã trở thành chủ thể của các vấn đề an ninh trên thế giới khi mới đây đã 2 lần đảm nhận vai trò Chủ tịch Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc.

Vị thế Việt Nam
Tổng Bí thư Tô Lâm và Tổng Thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres. (Ảnh: TTXVN)

Ba xu hướng cơ bản mới nổi tác động mạnh mẽ lên chính sách đối ngoại

Hiện nay, trong một thế giới biến động với sự cạnh tranh giữa các siêu cường và các xung đột lãnh thổ, chúng ta đang chứng kiến ba xu hướng cơ bản mới nổi tác động mạnh mẽ lên chính sách đối ngoại:

Thứ nhất, thế giới thay đổi với nguồn lực tài chính và vũ khí công nghệ cao đang là đòn bẩy chủ yếu trong quan hệ đối ngoại. Thị trường với các chính sách thuế quan đối ứng trực tiếp và thứ cấp đang chi phối buộc các nước phải công khai minh bạch,… Ngoài ra, cạnh tranh công nghệ đặc biệt là trong lĩnh vực chất bán dẫn và AI đang định vị lại những vấn đề địa chính trị toàn cầu.

Vị thế Việt Nam
Duyệt đội hình tàu ngầm trong lễ kỷ niệm 60 năm ngày thành lập Quân chủng Hải quân (Ảnh VOV)

Thứ hai, sách lược ngoại giao theo phương châm “dĩ bất biến, ứng vạn biến” ngày càng phụ thuộc nhiều vào kỹ năng đàm phán, bên cạnh thực lực quyền lực cứng thì việc xây dựng lòng tin, ngôn ngữ giao tiếp, sáng kiến,… giữ vai trò quyết định để đạt kết quả hợp tác tối ưu nhằm kết hợp sức mạnh dân tộc với sức mạnh thời đại cũng như xử lý hài hòa giữa lợi ích quốc gia - dân tộc và nghĩa vụ, trách nhiệm quốc tế.

Thứ ba, sự gia tăng mối quan hệ giữa các quốc gia trên toàn cầu cùng với sự phát triển của công nghệ số làm cho các nền văn hóa khác nhau dễ tiếp cận và thuận tiện hơn để giao thoa. Sự chuyển dịch trong quan hệ quốc tế từ quyền lực cứng, chẳng hạn như sức mạnh quân sự, sang quyền lực mềm, dựa trên sức hấp dẫn văn hóa và các giá trị chính trị. Một quốc gia phát triển trong thế kỷ 21, bên cạnh yêu cầu có nền kinh tế phát triển, có trình độ khoa học, công nghệ tiên tiến còn phải có nền văn hóa có ảnh hưởng, bao gồm âm nhạc, phim ảnh, phong tục tập quán cùng các hình thức nghệ thuật, lối sống và giải trí khác.

Vị thế Việt Nam
Thủ tướng Phạm Minh Chính phát biểu tại Phiên thảo luận chung cấp cao Khóa 78 Đại hội đồng Liên hợp quốc. (Ảnh: Dương Giang/TTXVN)

Nâng tầm hơn nữa chính sách đối ngoại của Việt Nam

Nhận thức rõ các xu hướng mới trong quan hệ quốc tế và nhằm triển khai mạnh mẽ Nghị quyết 59-NQ/TW ngày 24/1/2025 của Bộ Chính trị về "Hội nhập quốc tế trong tình hình mới", chúng ta nên chăng cần thực hiện tốt 4 nội dung cơ bản để nâng tầm hơn nữa chính sách đối ngoại của Việt Nam.

1. Nâng cao chất lượng công tác nghiên cứu các xu hướng quan hệ đối ngoại trên thế giới và các nguồn lực phát triển kinh tế, đặc biệt là nguồn lực tài chính, các sản phẩm công nghệ cao. Ngoài ra cần nghiên cứu đổi mới các động lực tăng trưởng truyền thống như đầu tư, xuất khẩu, du lịch thông qua đa dạng hóa một cách minh bạch thị trường, sản phẩm và chuỗi cung ứng nhằm thích ứng với các chính sách thuế đối ứng của các thị trường trọng điểm. Từ đó đề xuất các chiến lược của công tác đối ngoại hiệu quả hơn cho đất nước.

2. Gắn kết ngoại giao kinh tế với hội nhập quốc tế, chủ động đàm phán và tham gia định hình thể chế pháp lý toàn cầu trong các lĩnh vực chiến lược. Tập trung tối đa các trọng tâm kinh tế trong các hoạt động đối ngoại, đặc biệt là ở cấp cao và các ưu tiên trong quan hệ đối tác chiến lược toàn diện, bảo đảm tính chiến lược, tính khả thi và hiệu quả triển khai.

Vị thế Việt Nam
Gắn kết ngoại giao kinh tế với hội nhập quốc tế (Ảnh minh họa)

3. Đối ngoại nhân dân sẽ phát huy được thế mạnh gắn kết con người, xây dựng nguồn lực xã hội thuận lợi đưa quan hệ giữa các quốc gia đi vào chiều sâu, ổn định, bền vững, huy động nguồn lực quốc tế, sự đoàn kết, ủng hộ mạnh mẽ của nhân dân thế giới. Cần tăng cường ngoại giao văn hóa bằng cách tổ chức các hoạt động giao lưu văn hóa quốc tế, triển lãm và hợp tác với các nghệ sĩ và tổ chức nước ngoài. Thúc đẩy quan hệ đối tác giáo dục quốc tế nhằm tăng cường hiểu biết lẫn nhau và thể hiện cam kết của một quốc gia đối với giáo dục và đổi mới toàn cầu.

4. Sự trỗi dậy của Internet và mạng xã hội đã phá vỡ các phương pháp truyền thống. Cần nhận thức sâu sắc mối quan hệ hữu cơ giữa các chiến lược truyền thông và khả năng thể hiện ảnh hưởng toàn cầu của một quốc gia để có chiến lược xây dựng và duy trì hình ảnh quốc gia. Khi toàn cầu hóa và các nền tảng kỹ thuật số kết nối thế giới, vai trò của các chiến lược này trong việc định hình hình ảnh quốc gia ngày càng trở nên quan trọng.

Tóm lại, cùng với việc phát triển sức mạnh cứng (vật chất), phát huy sức mạnh mềm là nguồn lực xã hội mạnh mẽ để xây dựng vị thế “Nhà nước pháp quyền của dân, do dân, và vì dân”, một đất nước hùng cường, có uy tín và nhân văn trên thế giới. Qua đó, phát triển chính sách ngoại giao lên tầm cao mới nhằm góp phần giữ vững môi trường hòa bình, ổn định, ngăn ngừa nguy cơ xung đột, chiến tranh từ sớm, từ xa, bảo vệ lợi ích quốc gia, dân tộc, góp phần tích cực vào việc định vị đất nước Việt Nam có thể sánh vai với các nước phát triển trong khu vực và thế giới khi chúng ta kỷ niệm 100 năm thành lập nhà nước dân chủ đầu tiên ở châu Á.

TS. Đoàn Duy Khương

tudonghoangaynay.vn
tan-hoang-minh
Tin bài khác
Rockwell Automation: Ứng dụng AI tăng nhanh, khai thác dữ liệu vẫn hạn chế

Rockwell Automation: Ứng dụng AI tăng nhanh, khai thác dữ liệu vẫn hạn chế

Gần 90% doanh nghiệp sản xuất thực phẩm và đồ uống đã sử dụng hoặc có kế hoạch sớm triển khai trí tuệ nhân tạo (AI) và học máy, nhưng chỉ khoảng 45% dữ liệu thu thập được khai thác hiệu quả.
Vinamilk khẳng định sức mạnh thương hiệu và năng lực kinh doanh qua hai bảng xếp hạng năm 2026

Vinamilk khẳng định sức mạnh thương hiệu và năng lực kinh doanh qua hai bảng xếp hạng năm 2026

Vinamilk ghi dấu ấn tại hai bảng xếp hạng doanh nghiệp năm 2026 khi dẫn đầu danh sách 50 Thương hiệu dẫn đầu Việt Nam của Forbes Việt Nam với giá trị thương hiệu khoảng 3,32 tỷ USD, đồng thời có năm thứ 15 liên tiếp góp mặt trong Top 50 Công ty kinh doanh hiệu quả nhất Việt Nam của Nhịp Cầu Đầu Tư. Đặc biệt, Vinamilk là một trong 5 doanh nghiệp được vinh danh trụ hạng bền vững suốt 15 năm, cho thấy sức bền kinh doanh và giá trị thương hiệu được bồi đắp qua nửa thế kỷ phát triển.
25 trường đại học được đầu tư phòng thí nghiệm bán dẫn

25 trường đại học được đầu tư phòng thí nghiệm bán dẫn

Bộ Giáo dục và Đào tạo phê duyệt 25 cơ sở đào tạo với 53 chương trình thuộc lĩnh vực vi mạch bán dẫn tham gia Chương trình phát triển nguồn nhân lực ngành công nghiệp bán dẫn. Các trường được hỗ trợ đầu tư thiết bị, phần mềm và nâng cấp phòng thí nghiệm phục vụ đào tạo, nghiên cứu.
Thị trường chứng khoán ngày 16/11: VIC giữ sắc xanh cho VN Index, dù 220 cổ phiếu chìm trong sắc đỏ

Thị trường chứng khoán ngày 16/11: VIC giữ sắc xanh cho VN Index, dù 220 cổ phiếu chìm trong sắc đỏ

VN Index vẫn giữ được sắc xanh, nhưng bức tranh trên bảng điện tử lại hoàn toàn trái ngược khi có tới 220 cổ phiếu giảm giá. Trong khi thanh khoản lao dốc, việc chỉ số tránh được một phiên điều chỉnh đến chủ yếu từ việc cổ phiếu VIC tăng giá và đóng góp hơn 8 điểm.
On Stage 2026: Khi kịch nghệ truyền thống được kể lại bằng ngôn ngữ GENZ

On Stage 2026: Khi kịch nghệ truyền thống được kể lại bằng ngôn ngữ GENZ

On Stage là chương trình nghệ thuật đặc sắc, tổ chức thường niên do Câu lạc bộ Kịch nghệ Life’s So Drama - CLB về kịch nghệ do học sinh trường THPT Chuyên Hà Nội - Amsterdam thành lập và duy trì.
BSR nghiên cứu công nghệ thu hồi, lưu trữ CO₂, hướng tới phát thải ròng bằng 0

BSR nghiên cứu công nghệ thu hồi, lưu trữ CO₂, hướng tới phát thải ròng bằng 0

BSR đẩy mạnh hợp tác nghiên cứu công nghệ thu hồi và lưu trữ CO₂, tìm kiếm giải pháp phù hợp để giảm phát thải trong hoạt động của Nhà máy Lọc dầu Dung Quất, hướng tới mục tiêu phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050.
BSR tăng cường hợp tác, bảo đảm tự chủ nguồn cung xăng dầu

BSR tăng cường hợp tác, bảo đảm tự chủ nguồn cung xăng dầu

BSR và Cục Xăng dầu đẩy mạnh hợp tác sản xuất nhiên liệu đặc chủng, phát triển sản phẩm mới và khai thác hệ thống kho chứa, góp phần nâng cao năng lực tự chủ xăng dầu phục vụ quốc phòng và an ninh năng lượng quốc gia.
Tử vi vòng quay công nghệ ngày 17/11/2026: Tuổi Tỵ tài lộc khởi sắc, tuổi Dậu cần thận trọng

Tử vi vòng quay công nghệ ngày 17/11/2026: Tuổi Tỵ tài lộc khởi sắc, tuổi Dậu cần thận trọng

Những bí ẩn của khoa học đời sống luôn mang đến nhiều điều thú vị và là chủ đề được đông đảo độc giả quan tâm. Tử vi vòng quay công nghệ ngày 17/11/2026 sẽ cùng khám phá vận trình của 12 con giáp trên các phương diện công danh, tiền bạc, tình duyên và sức khỏe, qua đó mang đến những góc nhìn tham khảo về cơ hội cũng như thử thách trong ngày mới.
Xe máy điện VinFast Rasad và Sadie lộ diện

Xe máy điện VinFast Rasad và Sadie lộ diện

Ứng dụng động cơ đặt giữa công suất tới 7.100W và phanh ABS, hai mẫu xe máy điện mới của VinFast định hình chuẩn mực vận hành hiện đại cho phân khúc cao cấp.
Dòng chảy công nghệ từ phiến silicon đến chiếc smartphone

Dòng chảy công nghệ từ phiến silicon đến chiếc smartphone

Một cú chạm mở camera, một khuôn hình hiện lên sắc nét giữa chiều ngược sáng. Chiếc điện thoại thông minh (smartphone) đáp lại nhanh đến mức người dùng hiếm khi nghĩ về hành trình tạo ra nó. Phía sau sự giản tiện ấy là những nhà máy phải kiểm soát vật chất ở kích thước cực nhỏ, những dây chuyền lắp ráp liên tục và các phép đo không được phép dễ dãi.
master