 |
| Ảnh minh họa |
Sáng kiến này được phát triển với sự hợp tác của GMO Internet Group, sẽ bắt đầu từ tháng 5 và đánh dấu một trong những lần triển khai thực tế đầu tiên của robot hình người trong các hoạt động tại khu bay (ramp operations).
Theo báo cáo từ Gulf News và The Guardian, cuộc thử nghiệm sẽ kéo dài đến năm 2028, với việc robot ban đầu hoạt động trong môi trường được kiểm soát trước khi dần dần được đưa vào quy trình làm việc trực tiếp tại sân bay.
Giải quyết các hoạt động mặt đất đòi hỏi thể lực caoPhục vụ mặt đất - công việc phần lớn diễn ra âm thầm nhưng giúp máy bay duy trì vận hành vẫn phụ thuộc nặng nề vào lao động thủ công. Các nhiệm vụ bao gồm bốc xếp hành lý, xử lý hàng hóa và chuẩn bị khoang hành khách, tất cả đều đòi hỏi thể lực cao và có tính chất lặp đi lặp lại.
Japan Airlines đang tìm hiểu xem liệu robot hình người có thể đảm nhận một số nhiệm vụ này mà không cần thay đổi lớn đối với cơ sở hạ tầng hiện có của sân bay hay không.
Trong một tuyên bố, JAL cho biết: "Việc có hình dáng giống con người cho phép chúng được đưa vào sử dụng mà không cần sửa đổi đáng kể các cơ sở vật chất sân bay hoặc cấu trúc máy bay hiện tại".
Trong các buổi trình diễn, một robot hình người do nhà sản xuất Trung Quốc Unitree Robotics phát triển đã cho thấy khả năng đẩy hàng hóa lên băng chuyền và hỗ trợ các nhiệm vụ xử lý cơ bản trên đường băng.
Thiếu hụt lao động thúc đẩy tự động hóa
Động thái này phản ánh một thách thức cấu trúc rộng lớn hơn tại Nhật Bản, nơi dân số già hóa và lực lượng lao động sụt giảm đang va chạm với nhu cầu đi lại ngày càng tăng.
Hơn 60 triệu hành khách đi qua Sân bay Haneda mỗi năm, trong khi lượng khách du lịch quốc tế tiếp tục tăng trưởng. Đồng thời, quốc gia này phải đối mặt với tình trạng thiếu lao động dai dẳng trong các lĩnh vực hậu cần và vận tải.
Yoshiteru Suzuki, Chủ tịch JAL Ground Service, cho biết: “Điều này chắc chắn sẽ làm giảm gánh nặng cho công nhân, mang lại lợi ích đáng kể cho nhân viên”. Tuy nhiên, ông nói thêm rằng các trách nhiệm quan trọng như quản lý an toàn vẫn sẽ do con người kiểm soát.
Tomohiro Uchida, Chủ tịch GMO AI and Robotics, chỉ ra sự mất cân bằng tiềm ẩn giữa tự động hóa và nhu cầu lao động: “Mặc dù các sân bay có vẻ rất tự động hóa và được tiêu chuẩn hóa, nhưng các hoạt động hậu cần phía sau vẫn phụ thuộc nhiều vào lao động thủ công và đối mặt với tình trạng thiếu nhân lực nghiêm trọng”.
Công nghệ giai đoạn đầu với những hạn chế rõ rệt
Bất chấp những tham vọng to lớn, công nghệ này vẫn đang ở giai đoạn phát triển ban đầu.
Các hệ thống hình người hiện tại chỉ có thể hoạt động liên tục trong khoảng 2 đến 3 giờ trước khi cần sạc lại, điều này hạn chế khả năng sử dụng tức thời của chúng trong môi trường sân bay có lưu lượng lớn.
Các kỹ sư tham gia dự án dự kiến sẽ tập trung vào việc cải thiện độ bền, độ tin cậy và độ chính xác của các nhiệm vụ trong suốt thời gian thử nghiệm. Các công ty cũng có kế hoạch mở rộng khả năng của robot ngoài việc xử lý hành lý sang cả dọn dẹp khoang máy bay và có khả năng vận hành các thiết bị hỗ trợ mặt đất.
Một phần của xu hướng tự động hóa hàng không rộng lớn hơn
Cuộc thử nghiệm tại Tokyo phản ánh sự chuyển dịch rộng lớn hơn hướng tới tự động hóa trong các hoạt động sân bay trên toàn cầu.
Trong khi robot hình người vẫn còn mang tính thử nghiệm, các hệ thống tự động chuyên dụng hơn đã được triển khai. Ví dụ, xe vận chuyển hành lý tự động và hệ thống kéo robot đã được sử dụng tại nhiều sân bay, với các cuộc thử nghiệm đang diễn ra tại hơn 15 quốc gia.
Sức hấp dẫn của robot hình người nằm ở tính linh hoạt của chúng. Không giống như các máy móc được chế tạo cho mục đích cụ thể, chúng được thiết kế để làm việc trong môi trường vốn được xây dựng cho con người, giúp giảm tiềm năng chi phí tích hợp.
Tuy nhiên, tính khả thi về mặt thương mại của chúng vẫn chưa chắc chắn, đặc biệt là khi so sánh với các hệ thống tự động hóa đơn giản, chuyên biệt cho từng nhiệm vụ đã được chứng minh hiệu quả ở quy mô lớn.
Một trường hợp điển hình cho robot hình người trong công nghiệp
Hiện tại, cuộc thử nghiệm tại Haneda đóng vai trò như một trường hợp điển hình - không chỉ cho các hoạt động sân bay mà còn cho ngành robot hình người nói chung.
Nếu thành công, nó có thể chứng minh rằng các cỗ máy giống người có thể vượt ra khỏi các buổi trình diễn có kiểm soát và bắt đầu thực hiện các công việc thực tế, có giá trị kinh tế trong các môi trường thực tế phức tạp.
Nếu không, nó có thể củng cố thêm ưu tiên hiện tại của ngành đối với các hệ thống robot chuyên dụng hơn. Dù thế nào đi nữa, thí nghiệm này cũng nhấn mạnh một thực tế đang gia tăng ở nhiều lĩnh vực: sự thiếu hụt lao động đang đẩy nhanh việc tìm kiếm các giải pháp tự động hóa và đưa cả những công nghệ tham vọng nhất từ trong phòng thí nghiệm ra ngoài thực địa.
