Vaccine SỐ 2025: Vì sự an toàn của phụ nữ và trẻ em gái trên không gian mạng

Thực tế cho thấy, trong bối cảnh chuyển đổi số diễn ra nhanh chóng, không gian mạng mở ra nhiều cơ hội học tập, việc làm và sáng tạo cho phụ nữ và trẻ em gái. Tuy nhiên, rủi ro trực tuyến cũng ngày càng gia tăng, điển hình như các hình thức lừa đảo công nghệ cao; bắt cóc trực tuyến; xâm phạm dữ liệu cá nhân; bạo lực giới trên môi trường mạng,…

Sự kiện “Vaccine Số 2025 - KHÔNG MỘT MÌNH” được tổ chức nhằm ba mục tiêu: nâng cao nhận thức về kỹ năng số an toàn cho phụ nữ và trẻ em gái; trang bị “vaccine số” - những kĩ năng và kiến thức giúp tự bảo vệ trong môi trường số; thúc đẩy sự tham gia của các bên liên quan xây dựng hệ sinh thái số an toàn, nhân văn và bền vững. Sự kiện góp phần lan tỏa Chiến dịch quốc gia “KHÔNG MỘT MÌNH - Cùng nhau an toàn trực tuyến”.

Sự kiện được tổ chức thành công bởi Liên minh Niềm tin Số (Digital Trust Alliance - DTA), Viện Nghiên cứu Quản lý Phát triển Bền vững (MSD United Way Việt Nam) và Học viện Phụ nữ Việt Nam, cùng sự tham gia của hơn 200 Sinh viên, đại diện cơ quan quản lý, chuyên gia, tổ chức xã hội, người ảnh hưởng (KOL) trong lĩnh vực an toàn số

Thế hệ trẻ có kiến thức và dũng cảm sẽ kiến tạo một tương lai an toàn

Theo PGS.TS. Dương Kim Anh, Phó Giám đốc Học viện Phụ nữ Việt Nam, công nghệ mở ra không gian rộng lớn để phụ nữ thể hiện giá trị và phát huy năng lực, nhưng đồng thời cũng đặt phụ nữ và trẻ em gái trước nhiều thách thức về an toàn. Khi đó, thanh niên là lực lượng quan trọng nhất trong thúc đẩy bình đẳng giới và xây dựng môi trường an toàn.

Bà Kim Anh nhấn mạnh, tiếng nói của sinh viên có thể tạo nên những thay đổi tích cực trong cuộc sống. Một thế hệ trẻ dũng cảm sẽ góp phần định hình tương lai, và các em luôn có sự đồng hành, không bao giờ đơn độc trong đời sống thực tế cũng như trên không gian mạng.

PGS.TS.Dương Kim Anh khẳng định, một thế hệ trẻ dũng cảm sẽ góp phần định hình tương lai, và các em luôn có sự đồng hành, không bao giờ đơn độc trong đời sống thực tế cũng như trên không gian mạng

Ông Tomas Königs, Bí thư Thứ hai, Đại sứ quán Hà Lan, bày tỏ cam kết đồng hành cùng Việt Nam trong các sáng kiến thúc đẩy an toàn và bình đẳng giới, coi đây là ưu tiên hàng đầu của Hà Lan, hướng tới mục tiêu xây dựng một xã hội và môi trường số, nơi quyền của tất cả mọi người đều được tôn trọng.

Theo ông Tomas Königs, Việt Nam đã đạt được nhiều tiến bộ đáng kể. Tuy nhiên, các nghiên cứu cho thấy phụ nữ và trẻ em gái vẫn chiếm phần đa số trong các nạn nhân bị lừa đảo hoặc xâm hại trên không gian mạng, cần nỗ lực đổi mới, hành động và hợp tác đa ngành để giải quyết vấn đề.

Trong đó, thanh niên, sinh viên là những người đang được trang bị kiến thức, kỹ năng và công cụ, có vai trò quan trọng trong việc tạo dựng môi trường mạng an toàn, cần lan tỏa mạnh mẽ văn hóa an toàn trên không gian số, đặc biệt cho trẻ em gái.

Ông Tomas Königs bày tỏ cam kết đồng hành cùng Việt Nam trong các sáng kiến thúc đẩy an toàn và bình đẳng giới, coi đây là ưu tiên hàng đầu của Hà Lan

Chia sẻ về chiến dịch KHÔNG MỘT MÌNH và những rủi ro trực tuyến liên quan đến em gái và phụ nữ, Đại úy Phạm Khánh Hoà, Cục An ninh mạng và Phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao, Bộ Công an, đại diện Liên minh Niềm tin số cho biết: Năm 2025 ghi nhận hàng chục nghìn lượt phản ánh về lừa đảo trực tuyến, trong đó 90% nạn nhân bị thao túng tinh vi là nữ, phản ánh những tổn thương nghiêm trọng về an toàn, niềm tin và tinh thần. Những tai nạn từ không gian mạng xuất phát từ thực tế 70% trẻ em và thanh thiếu niên sử dụng internet hằng ngày, phải mặt nhiều nguy cơ như dụ dỗ, lừa đảo, thao túng tâm lý và bắt cóc trực tuyến.

Xuất phát từ yêu cầu cấp bách bảo vệ thanh thiếu niên, sinh viên và phụ nữ, Bộ Công an đã khởi xướng chiến dịch “KHÔNG MỘT MÌNH” với thông điệp “Cùng nhau an toàn trên mạng xã hội”, với sự đồng hành và hưởng ứng bởi nhiều cơ quan, tổ chức.

Chiến dịch đã lan tỏa tới hơn 100 triệu người dùng mạng xã hội, triển khai tại 2.000 điểm trường và được kỳ vọng trở thành hành trang quan trọng giúp học sinh, sinh viên an toàn hơn trên không gian mạng.

Các bạn trẻ hãy hành động và tin rằng “không bao giờ một mình”

Nhấn mạnh vai trò và tầm quan trọng của mỗi công dân số, bao gồm thanh niên, phụ nữ, trẻ em gái, bà Nguyễn Phương Linh, Viện trưởng Viện nghiên cứu quản lý phát triển bền vững (MSD) nhấn mạnh: “Khi những rủi ro trên môi trường mạng vô cùng đa dạng, ngày càng khó lường và không chừa một ai, “vaccine số” - kiến thức và kỹ năng số trở nên quan trọng hơn bao giờ hết để các bạn trẻ có thể trở thành công dân số chuẩn”.

Theo bà Phương Linh, khi mỗi bạn trẻ được trang bị ‘vaccine số', khả năng nhận diện rủi ro, tư duy phản biện, kiểm soát cảm xúc và dám lên tiếng, các em không chỉ tự bảo vệ mình mà còn trở thành lực lượng kiến tạo một môi trường mạng an toàn, nhân văn và bền vững hơn cho tất cả.

“Không ai an toàn một mình, nhưng khi được trao quyền, mỗi em đều có thể trở thành người dẫn đường cho sự thay đổi”, bà Phương Linh khẳng định.

Theo bà Nguyễn Phương Linh: "Khi mỗi bạn trẻ được trang bị ‘vaccine số', khả năng nhận diện rủi ro, tư duy phản biện, kiểm soát cảm xúc và dám lên tiếng, các em không chỉ tự bảo vệ mình mà còn trở thành lực lượng kiến tạo một môi trường mạng an toàn, nhân văn và bền vững hơn

An toàn số không chỉ là trách nhiệm cá nhân mà là trách nhiệm của toàn xã hội - cơ quan quản lý, trường học, doanh nghiệp công nghệ, tổ chức xã hội và chính người trẻ. Một môi trường số an toàn chỉ có thể hình thành khi chúng ta cùng nhau hành động để không ai bị bỏ lại phía sau.

Đại diện MSD giới thiệu mô hình SNET mang thông điệp: Giữ an toàn cho bản thân và cộng đồng; Sử dụng Internet thông minh, sáng tạo; Tận dụng công nghệ để học và phát triển; Hành động tử tế, xây dựng môi trường số tích cực

Trong khuôn khổ sự kiện, tọa đàm “Clicking bình an - Phụ nữ và trẻ em gái chủ động trong thế giới số”, các chuyên gia cùng các bạn sinh viên, KOL đã cùng chia sẻ các trải nghiệm thực tế và các kỹ năng để phòng tránh rủi ro trên môi trường mạng.

Sinh viên Hoàng Phương Thảo, sinh viên Học viện Phụ nữ cho biết, em từng trải nghiệm các cuộc gọi lừa đảo, các kịch bản đều rất hoàn hảo, nhưng bạn luôn lựa chọn dừng lại để suy nghĩ, tạm ngắt cuộc gọi nếu thấy không ổn để có thể sáng suốt phân biệt xem có phải cuộc gọi lừa đảo không.

Hai bạn trẻ Lê Quang Minh và Phương Quỳnh Anh (chủ tài khoản Hanoi Holic), là hai KOL, sáng tạo nội dung chia sẻ các trải nghiệm thực tế. Với Lê Minh, khi gặp các vấn đề trên môi trường mạng sẽ luôn dừng lại suy nghĩ và kiểm tra chéo về các thông tin, có kiểm chứng để tránh tin giả, lừa đảo. Trong khi đó, Quỳnh Anh thừa nhận dễ sợ hãi và sợ bị thao túng với các nội dung, thông tin trên môi trường mạng, nên khi gặp những rủi ro, ngoài chuyện cố gắng dừng lại bình tĩnh, bạn sẽ và trao đổi với mọi người xung quanh chứ không đối mặt một mình.