AI trong sản xuất: Muốn tạo giá trị thực, doanh nghiệp phải bắt đầu từ bài toán kinh doanh

Việc tích hợp trí tuệ nhân tạo vào các hoạt động cốt lõi cho phép tạo ra tác động quy mô lớn, cải thiện hiệu quả và mang lại những lợi ích bền vững về hiệu suất. Ảnh: Nguồn ảnh có sử dụng AI

Theo khảo sát Manufacturing Industry Pulse của Sikich, có tới 92% doanh nghiệp sản xuất đang nghiên cứu hoặc thử nghiệm AI. Tuy nhiên, đa số vẫn dừng ở các dự án thí điểm nhỏ lẻ, chưa xây dựng được lộ trình tích hợp vào hoạt động sản xuất cũng như chưa chứng minh được hiệu quả đầu tư (ROI). Điều này khiến nhiều sáng kiến AI chỉ mang tính thử nghiệm, khó mở rộng thành các giải pháp tạo lợi thế cạnh tranh.

Một trong những nguyên nhân chính là doanh nghiệp vẫn tiếp cận AI theo hướng công nghệ thay vì xuất phát từ nhu cầu kinh doanh. Không ít nhà sản xuất chưa xác định rõ AI sẽ giải quyết bài toán nào, từ tối ưu vận hành, giảm thời gian dừng máy đến nâng cao chất lượng hay năng suất. Bên cạnh đó là những rào cản về văn hóa doanh nghiệp, tâm lý e ngại thay đổi, thiếu nhân lực có kỹ năng số và áp lực phải chứng minh hiệu quả đầu tư trong bối cảnh kinh tế còn nhiều biến động.

Các chuyên gia cho rằng, để AI phát huy hiệu quả, doanh nghiệp cần chuyển sang cách tiếp cận lấy kết quả làm trung tâm. Thay vì đặt câu hỏi "AI có thể làm gì?", các nhà quản lý nên xác định trước mục tiêu kinh doanh cần đạt được, sau đó mới lựa chọn công nghệ phù hợp. Mỗi dự án AI cần gắn với các chỉ số cụ thể như tăng doanh thu, giảm chi phí, cải thiện chất lượng sản phẩm, rút ngắn thời gian đưa sản phẩm ra thị trường hoặc giảm rủi ro vận hành.

Song song với đó, doanh nghiệp cần đánh giá mức độ sẵn sàng về dữ liệu, hạ tầng công nghệ, quy trình, kỹ năng nhân sự và cơ chế quản trị trước khi triển khai. Việc ưu tiên một đến ba trường hợp sử dụng có giá trị cao, thiết lập mục tiêu SMART và triển khai theo từng giai đoạn sẽ giúp giảm rủi ro, tạo ra kết quả nhanh và xây dựng niềm tin cho các bước mở rộng tiếp theo.

Thực tế cho thấy, những doanh nghiệp tích hợp AI vào hoạt động cốt lõi đang thu được lợi ích rõ rệt. Theo khảo sát của Sikich, khoảng 60% nhà sản xuất dự kiến tiếp tục đầu tư vào tự động hóa và thiết bị mới nhằm tạo nền tảng cho AI, trong khi tỷ lệ doanh nghiệp có kế hoạch tăng mạnh đầu tư AI cũng tăng từ 28% lên 31%.

Nghiên cứu của McKinsey chỉ ra rằng AI có thể giúp giảm tới 50% thời gian dừng máy nhờ bảo trì dự đoán, đồng thời cắt giảm 10-40% chi phí bảo trì. Trong lĩnh vực kiểm soát chất lượng, hệ thống kiểm tra bằng AI có thể giảm khoảng một phần ba tỷ lệ sản phẩm lỗi, còn các mô hình dự báo nhu cầu giúp nâng độ chính xác dự báo trên 20%, qua đó giảm đáng kể chi phí tồn kho.

Sikich cũng ghi nhận nhiều kết quả thực tế. Một nhà sản xuất thiết bị theo yêu cầu đã rút ngắn thời gian lập kế hoạch sản xuất từ 72 giờ xuống còn 4 giờ, tạo thêm hơn 18 triệu USD doanh thu mỗi năm. Một doanh nghiệp sản xuất linh kiện khác với năm nhà máy đã cắt giảm 93% thời gian lập báo cáo hằng tuần và tiết kiệm khoảng 12 triệu USD mỗi năm nhờ ứng dụng phân tích dữ liệu bằng AI.

Trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng gay gắt, AI không còn đơn thuần là công nghệ để thử nghiệm mà đang trở thành công cụ chiến lược giúp doanh nghiệp nâng cao năng lực sản xuất. Những nhà sản xuất biết gắn AI với các mục tiêu kinh doanh cụ thể, đầu tư đồng thời vào dữ liệu, con người và quản trị sẽ có nhiều cơ hội biến AI thành động lực tăng trưởng và lợi thế cạnh tranh dài hạn.

Theo automation.com