Robot điều khiển từ xa có thể giúp con người khám phá Mặt trăng và Sao Hỏa

Kỹ thuật robot
25/10/2024 14:59
Các thử nghiệm ban đầu về việc vận hành robot từ xa để sử dụng trên Mặt trăng đã cho thấy nhiều triển vọng. Trong tương lai, những chiếc xe tự hành trên Mặt trăng có thể được điều khiển từ Trái đất.
aa

Các nhà nghiên cứu tại phòng thí nghiệm robot của Đại học Bristol (Anh), đã thử nghiệm hệ thống điều khiển từ xa mới tại Trung tâm Ứng dụng Vũ trụ và Viễn thông Châu Âu (ESA) ở Harwell, Oxfordshire. Bằng cách điều khiển một mô phỏng ảo của chiếc xe tự hành, họ có thể thao tác cánh tay robot để đào một mẫu đất giả trên Mặt trăng (gọi là simulant).

Quy trình này loại bỏ sự cần thiết của việc sử dụng camera, vốn thường gặp độ trễ tín hiệu do thời gian truyền từ Trái đất đến Mặt trăng là 1,3 giây. Trong tương lai, các tín hiệu giữa các nhà điều khiển và các nhiệm vụ robot trên Mặt trăng có thể được truyền qua các vệ tinh thuộc dự án Moonlight của ESA.

Robot điều khiển từ xa có thể giúp con người khám phá Mặt trăng và Sao Hỏa
Các xe tự hành trên mặt trăng trong tương lai có thể được điều khiển từ xa từ Trái Đất. (Nguồn hình ảnh: NASA/Daniel Rutter)

"Việc mô phỏng này có thể giúp chúng ta vận hành robot trên Mặt trăng từ xa mà không gặp vấn đề về độ trễ tín hiệu" - Joe Louca, nhà nghiên cứu của Bristol cho biết.

Mô phỏng ảo này còn tích hợp tương tác "haptic" - nghĩa là nó mang lại cho người sử dụng cảm giác chạm, mô phỏng các thuộc tính xúc giác của đất trên Mặt trăng trong điều kiện trọng lực thấp. Điều này giúp các nhà điều khiển có thể cảm nhận được lực cần sử dụng khi đào đất hoặc khi lấy mẫu. Cho đến nay, tương tác haptic chỉ được áp dụng trong các nhiệm vụ cơ bản như nhấn đất xuống hoặc kéo xẻng qua đó, chứ chưa được sử dụng cho các nhiệm vụ phức tạp hơn.

"Chúng tôi có thể điều chỉnh lực hấp dẫn trong mô hình này và cung cấp phản hồi haptic, giúp các phi hành gia có cảm giác về cách bụi Mặt trăng sẽ phản ứng trong điều kiện trọng lực thấp – chỉ bằng một phần sáu so với lực hấp dẫn trên Trái đất" - Louca cho biết.

Hệ thống này cũng có thể được sử dụng để huấn luyện các phi hành gia có khả năng sẽ đến Mặt trăng, giúp họ có sự mô phỏng thực tế về những gì họ sẽ gặp phải.

Đội ngũ của Louca đã định lượng được hiệu quả và độ tin cậy của hệ thống ảo của họ, khi phát hiện rằng hệ thống này hoạt động hiệu quả 100% khi lấy mẫu đất simulant và đáng tin cậy 92,5% khi vận hành.

Mặc dù được thiết kế cho Mặt trăng, nhưng về nguyên tắc, các kỹ thuật điều khiển từ xa tương tự cũng có thể được sử dụng cho các nhiệm vụ trên Sao Hỏa. Điều này đặc biệt hữu ích cho nhiệm vụ lấy các ống mẫu từ xe tự hành và nạp chúng vào một phương tiện khác để đưa các mẫu này quay về Trái đất.

Vì ngân sách và thời gian của dự án đưa mẫu từ Sao Hỏa về Trái đất của NASA đã vượt quá dự kiến, cơ quan vũ trụ này đã yêu cầu ngành công nghiệp hỗ trợ phát triển giải pháp. Rocket Lab đã giành được hợp đồng nghiên cứu chi tiết về giải pháp lấy mẫu từ xe tự hành Perseverance, mặc dù có thể vẫn còn quá sớm để nói đến thành công. Tuy nhiên, các nhiệm vụ đưa mẫu từ Mặt trăng, Sao Hỏa và các thiên thể khác như tiểu hành tinh đều có thể hưởng lợi từ điều khiển từ xa trong tương lai.

"Trong thập kỷ tới, chúng ta sẽ chứng kiến nhiều sứ mệnh có người và không người lái tới Mặt trăng, như chương trình Artemis của NASA và chương trình Chang'e của Trung Quốc," Louca nói. "Việc mô phỏng này có thể là công cụ quý giá hỗ trợ chuẩn bị hoặc vận hành cho các nhiệm vụ này".

Hồng Minh (Theo Space)

tudonghoangaynay.vn
Bài liên quan
tan-hoang-minh
Tin bài khác
HHT mở rộng đào tạo công nghệ cao, đón đầu nhu cầu nhân lực tương lai

HHT mở rộng đào tạo công nghệ cao, đón đầu nhu cầu nhân lực tương lai

Việc đưa vào hoạt động Trung tâm STEM AI ROBOT đánh dấu bước tiến mới của Trường Cao đẳng Công nghệ cao Hà Nội trong đổi mới đào tạo, tăng cường thực hành và phát triển nguồn nhân lực đáp ứng yêu cầu của nền kinh tế số.
Giữ lửa đam mê, gieo mầm khoa học như Nhà giáo trẻ Nguyễn Thị Vân Anh

Giữ lửa đam mê, gieo mầm khoa học như Nhà giáo trẻ Nguyễn Thị Vân Anh

Từ những câu hỏi về chuyển động của máy móc khi còn nhỏ đến các nghiên cứu chuyên sâu về điều khiển và robot, TS. Nguyễn Thị Vân Anh, giảng viên Khoa Tự động hóa, Trường Điện - Điện tử, Đại học Bách khoa Hà Nội, đã từng bước xác định con đường khoa học mình muốn theo đuổi.
[E-Magazine] Trí tuệ nhân tạo soạn bài trong vài phút, vì sao người thầy vẫn bận rộn?

[E-Magazine] Trí tuệ nhân tạo soạn bài trong vài phút, vì sao người thầy vẫn bận rộn?

Chỉ một câu lệnh, trí tuệ nhân tạo (AI) có thể phác thảo giáo án, tạo câu hỏi kiểm tra và thiết kế học liệu trong thời gian ngắn. Nhưng sau sự tiện lợi ấy, giáo viên vẫn phải đọc, kiểm chứng, sửa chữa, chấm điểm và thấu hiểu từng học sinh. Những nghiên cứu mới đang chỉ ra một thực tế là công nghệ rút ngắn thời gian của từng việc, song chưa chắc làm nhẹ đi gánh nặng nghề nghiệp.
Nhận định phiên giao dịch ngày 20/11: Ưu tiên quản trị rủi ro, hạ tỷ trọng ở các nhịp hồi kỹ thuật

Nhận định phiên giao dịch ngày 20/11: Ưu tiên quản trị rủi ro, hạ tỷ trọng ở các nhịp hồi kỹ thuật

VN-Index tiếp tục giảm trong phiên 19/11 và đóng cửa dưới mốc 1.700 điểm. Các chỉ báo kỹ thuật cho thấy động lực tăng và dòng tiền đều suy yếu, khiến rủi ro điều chỉnh vẫn hiện hữu. Nhà đầu tư được khuyến nghị ưu tiên quản trị rủi ro, hạn chế sử dụng đòn bẩy và cân nhắc hạ tỷ trọng cổ phiếu khi thị trường xuất hiện các nhịp hồi kỹ thuật.
DHL thử nghiệm robot AI thích ứng trong vận hành kho hàng

DHL thử nghiệm robot AI thích ứng trong vận hành kho hàng

DHL Supply Chain đang thử nghiệm robot tích hợp trí tuệ nhân tạo (AI) có khả năng thích ứng và đưa công nghệ điều phối AI vào vận hành thực tế tại các kho hàng, nhằm kết hợp robot, AI và người lao động để nâng cao hiệu quả quản lý logistics.
Thị trường chứng khoán ngày 19/11: VN-Index mất mốc 1.700 điểm, áp lực bán chưa hạ nhiệt

Thị trường chứng khoán ngày 19/11: VN-Index mất mốc 1.700 điểm, áp lực bán chưa hạ nhiệt

Phiên giao dịch ngày 19/11 khép lại với việc VN-Index giảm 13,39 điểm, xuống 1.689,62 điểm và không giữ được ngưỡng 1.700 điểm. VIC và FPT là hai cổ phiếu gây sức ép lớn lên chỉ số, trong khi khối ngoại tiếp tục bán ròng khoảng 1.000 tỷ đồng. Thanh khoản HoSE giảm gần 15% so với phiên trước.
Tử vi vòng quay công nghệ ngày 20/11/2026: Tuổi Mão đón vận may, tuổi Dậu cần thận trọng

Tử vi vòng quay công nghệ ngày 20/11/2026: Tuổi Mão đón vận may, tuổi Dậu cần thận trọng

Tử vi 12 con giáp ngày 20/11/2026 mang đến những dự báo đáng chú ý về công việc, tài chính và tình cảm. Có con giáp đón nhận cơ hội mới, công việc thuận lợi, nhưng cũng có tuổi cần giữ bình tĩnh, tránh nóng vội trước những thay đổi bất ngờ. Cùng khám phá vận trình của 12 con giáp trong ngày thứ Sáu này!
Xung đột tại Iran thúc đẩy Đông Nam Á tăng tốc phát triển năng lượng tái tạo

Xung đột tại Iran thúc đẩy Đông Nam Á tăng tốc phát triển năng lượng tái tạo

Gián đoạn nguồn cung nhiên liệu và giá năng lượng tăng cao do xung đột tại Iran đang thúc đẩy nhiều quốc gia Đông Nam Á đẩy nhanh phát triển năng lượng tái tạo.
Đầu tư tác động: Tháo điểm nghẽn cho doanh nghiệp Việt tham gia chuỗi cung ứng

Đầu tư tác động: Tháo điểm nghẽn cho doanh nghiệp Việt tham gia chuỗi cung ứng

Tính đến tháng 11/2026, Dự án IIRV đã hỗ trợ khoảng 250 doanh nghiệp Việt Nam, trong đó có 77 doanh nghiệp tại TP. Hồ Chí Minh thuộc các lĩnh vực nông nghiệp, công nghệ, công nghiệp nhẹ, giáo dục, y tế, du lịch và môi trường.
Công nghệ vật liệu mới mở đường cho sản xuất xanh

Công nghệ vật liệu mới mở đường cho sản xuất xanh

Từ bê tông không xi măng sử dụng phế thải công nghiệp đến phụ gia nâng cao hiệu quả sử dụng nhiên liệu, nhiều giải pháp công nghệ đang được nghiên cứu, ứng dụng nhằm tiết kiệm tài nguyên, năng lượng và giảm phát thải trong sản xuất. Tuy nhiên, đưa các kết quả nghiên cứu vào quy mô công nghiệp vẫn là bài toán cần tháo gỡ.
master