Vai trò của doanh nghiệp trong nước nhằm xây dựng nền công nghiệp tự chủ

Công nghiệp hỗ trợ
07/09/2022 21:39
Tại Tọa đàm “Xây dựng nền Công nghiệp tự chủ và vai trò của các doanh nghiệp trong nước” diễn ra ngày 7/9 do Tạp chí Công Thương tổ chức, các đại biểu ngoài nhìn nhận một cách thẳng thắn về thực tế nền công nghiệp Việt Nam còn đặc biệt nhấn mạnh đến vai trò của các doanh nghiệp trong nước để có thể xây dựng được một nền công nghiệp tự chủ.
aa

Nghị quyết Đại hội XIII đã xác định mục tiêu đến năm 2025 tỉ trọng của công nghiệp chế biến chế tạo trong nền kinh tế Việt Nam đạt 25 % và đặt ra nhiệm vụ cơ cấu lại công nghiệp, nâng cao trình độ, đẩy mạnh sang công nghệ số, nâng cao tính tự chủ của nền kinh tế, có khả năng tham gia sâu có hiệu quả vào chuỗi giá trị toàn cầu.

Đây vừa là mục tiêu vừa là thách thức lớn. Tại Tọa đàm “Xây dựng nền Công nghiệp tự chủ và vai trò của các doanh nghiệp trong nước” diễn ra ngày 7/9 do Tạp chí Công Thương tổ chức, các đại biểu ngoài nhìn nhận một cách thẳng thắn về thực tế nền công nghiệp Việt Nam còn đặc biệt nhấn mạnh đến vai trò của các doanh nghiệp trong nước để có thể xây dựng được một nền công nghiệp tự chủ.

vai tro cua doanh nghiep trong nuoc nham xay dung nen cong nghiep tu chu
Toàn cảnh toạ đàm: “Xây dựng nền công nghiệp tự chủ và vai trò của các doanh nghiệp trong nước”. Ảnh Đỗ Phương

Nội lực yếu công nghiệp Việt Nam cần làm gì?

Dưới sự chỉ đạo quyết liệt của Đảng, Nhà nước, Chính Phủ công nghiệp Việt Nam đã có những bước tiến vượt bậc. Công nghiệp chế biến chế tạo ngày càng khẳng định vai trò quan trọng trong nền kinh tế với mức đóng góp trong GDP tăng từ 13% năm 2010 lên 16,7% năm 2020. Cơ cấu nghành công nghiệp đã chuyển biến tích cực. Hình thành và phát triển được một số tập đoàn tư nhân lớn có tiềm năng vươn ra thị trường của khu vực và quốc tế. Việt Nam từ nhóm các nền kinh tế đang phát triển lên nhóm các nền kinh tế mới nổi, điều này cho thấy năng lực cạnh tranh công nghiệp đã được cải thiện đáng kể.

Tuy nhiên vướng mắc của nền công nghiệp Việt Nam được cho là nội lực còn yếu, chuyển dịch cơ cấu kinh tế phụ thuộc vào các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài. Các doanh nghiệp trong nước vẫn chưa làm chủ và cạnh tranh được với các công nghệ nguồn trong sản xuất. Chưa có sản phẩm công nghiệp thương hiệu Việt Nam có hàm lượng công nghệ và giá trị cao. Do đó đa số các doanh nghiệp Việt Nam chưa tham gia sâu và chuỗi giá trị toàn cầu. Sản xuất trong nước phụ thuộc lớn vào linh kiện, nguyên vật liệu nhập khẩu khiến giá trị gia tăng của các ngành công nghiệp nội địa rất thấp đồng thời dễ bị tổn thương trước những biến động về kinh tế, chính trị, xã hội trong và ngoài nước.

Ông Phạm Tuấn Anh – Phó Cục trưởng Cục Công nghiệp (Bộ Công Thương) chia sẻ tại tọa đàm rằng: Nền Công nghiệp Việt Nam cũng đạt được các thành tựu nhất định và trở thành ngành có đóng góp lớn nhất cho ngân sách nhà nước. Đây cũng là ngành xuất khẩu chủ lực có mức tăng trưởng đều qua các năm. Tuy nhiên, chúng ta còn có nhiều hạn chế: Nội lực của các doanh nghiệp của chúng ta rất còn yếu, thực trạng doanh nghiệp trong sản xuất hay nhân lực cũng chưa đáp ứng được nhu cầu hiện tại. Trong sản xuất, sự tự chủ và cạnh tranh trong công nghệ nguồn chưa được đề cập đến, bên cạnh đó chưa có sản phẩm công nghiệp mang thương hiệu Việt Nam đủ lớn đủ mạnh để có giá trị gia tăng cao. Chúng ta phát triển mất cân đối phụ thuộc quá nhiều vào vốn đầu tư nước ngoài; sản xuất phụ thuộc nguyên liệu nhập khẩu, sản phẩm công nghiệp thiếu sự cạnh tranh, giá trị gia tăng không cao; chưa tận dụng được lợi thế cạnh tranh giữa việc kết nối giữa các khu vực kinh tế với các địa phương để tạo ra các chuỗi sản xuất công nghiệp.

vai tro cua doanh nghiep trong nuoc nham xay dung nen cong nghiep tu chu
Ông Phạm Tuấn Anh Phó Cục trưởng Cục Công nghiệp (Bộ Công Thương). Ảnh chụp màn hình

Phát triển công nghiệp cần tập trung vào tự chủ trong nước nhưng phải kết hợp thành tựu KHCN từ cách mạng 4.0 mà chúng ta đã nhận được. Xanh hóa trong sản xuất sẽ là mục tiêu để phát triển trong giai đoạn tới. Dựa trên nền tảng bao gồm các tiêu chí như: thị trường trong nước, công nghệ, trong nhóm ngành công nghiệp ưu tiên phải có các doanh nghiệp tiềm năng để chúng ta xây dựng thành các mô hình, các tập đoàn kinh tế đủ mạnh để dẫn dắt các ngành công nghiệp hỗ trợ phát triển theo. Song song với đó tập trung các ngành sản xuất ra sản phẩm là nguyên liệu đầu vào cho các ngành công nghiệp khác như công nghiệp hỗ trợ, cơ khí, hoá chất, vật liệu,… duy trì lợi thế về nguyên vật liệu hay nhân công giá rẻ như dệt may, chế biến nông lâm thuỷ sản, dược liệu,… đón đầu xu thế công nghệ mới như công nghệ sinh học, công nghệ điện tử. Ông Phạm Tuấn Anh cho biết thêm.

Ngành Công nghiệp Hoá chất cũng là ngành công nghiệp chủ lực, về cơ bản trong thời gian qua đã đáp ứng đủ nhu cầu trong nước, tuy nhiên để các doanh nghiệp Việt Nam tự chủ được, ông Nguyễn Hữu Tú – Hội đồng thành viên, Tập đoàn Hóa chất Việt Nam bày tỏ một số vướng mắc như: Một số nguyên liệu đầu vào vẫn phải phụ thuộc nguyên liệu nhập khẩu, các sản phẩm đòi hỏi công nghệ cao, sản phẩm mới là chúng ta chưa đáp ứng được nhu cầu của thị trường. Từ đó, ông Tú nêu ra 3 giải pháp thực hiện chiến lược hội nhập và các chiến lược phát triển công nghiệp quốc gia cho ngành Công nghiệp Hóa chất. Đó là tập trung 3 nhóm chính: Thứ nhất là giảm chi phí sản xuất qua đó hạ giá thành sản phẩm mới nâng cao sức canh tranh; Thứ 2 là trong quy trình sản xuất là thực hiện đổi mới KH&CN và hợp lí hoá quy trình sản xuất, liên tục đưa ra sản phẩm mới đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của thị trường; Thứ 3 quản lý công tác thị trường bán hàng, bên cạnh mở rộng thị trường trong nước thì cần phát triển thị trường quốc tế.

vai tro cua doanh nghiep trong nuoc nham xay dung nen cong nghiep tu chu
Ông Nguyễn Hữu Tú Hội đồng thành viên, Tập đoàn Hoá chất Việt Nam (ngồi giữa). Ảnh Đỗ Phương

Ngoài ra, để nâng cao tính chủ động trong việc cung ứng, ông Tú cũng đưa ra các giải pháp để hiện thực hoá: Chúng ta thấy vai trò của việc tự chủ rất quan trọng trong lúc bị đứt gẫy chuỗi cung ứng. Để phát triển thì trợ lực từ cơ chế chính sách là vô cùng cần thiết. Có cơ chế chính sách về thuế đối với phân bón để tạo cạnh tranh bình đẳng đối với phân bón trong nước, sản phẩm nhập ngoại có điều chỉnh để phù hợp. Chính sách tạo mặt bằng khu công nghiệp để các doanh nghiệp có mặt bằng yên tâm sản xuất hoặc các nhà máy cần di dời ổn định có lộ trình để ổn định sản xuất. Chính sách Khoa học Công nghệ mong có sự hướng dẫn kết nối với các đối tác để quá trình chuyển đổi số của các doanh nghiệp trong ngành hoá chất có hiệu quả thiết thực, nâng cao hiệu quả, sức cạnh tranh. Cuối cùng là vấn đề tài chính, tạo điều kiện để có cơ chế chính sách tài chính, lãi vay và đầu tư.

Để duy trì tốc độ tăng trưởng kinh tế Việt Nam cần tiếp tục theo đuổi mục tiêu công nghiệp hoá lấy công nghiệp chế biến chế tạo làm trọng tâm, trong đó tập trung xây dựng nền sản xuất tự chủ, thêm nhiều chính sách cơ chế ưu đãi cần được ban hành để trợ lực cho các doanh nghiệp trong nước nâng cao năng lực trình độ khoa học và công nghệ, nguồn nhân lực cũng như thúc đẩy liên kết tham gia mạng sản xuất toàn cầu.

Qua tọa đàm, ông Phạm Tuấn Anh thông tin thêm về giải pháp chính sách mà Bộ Công Thương sẽ triển khai trong thời gian tới để có thể tập trung nguồn lực, thúc đẩy vai trò của các tập đoàn tư nhân, cũng như phát triển hệ thống các doanh nghiệp công nghiệp nội địa trong bối cảnh mới. Cụ thể, Việt Nam trong thời gian tới hình thành các tập đoàn sản xuất lớn, trọng tâm trọng điểm tập trung các ngành các lĩnh vực công nghiệp nền tảng, công nghiệp ưu tiên. Bên cạnh đó kiến nghị xây dựng các khu liên kết ngành có quy mô lớn thu hút đầu tư và xây dựng chuỗi sản xuất công nghiệp. Các chính sách đề xuất tập trung phát triển thị trường trong nước và nước ngoài. Chính sách xây dựng tập đoàn hình thành dẫn dắt các ngành công nghiệp, công nghiệp hỗ trợ đi theo. Các chính sách hỗ trợ các doanh nghiệp vừa và nhỏ về vốn, đào tạo nhân lực, công nghệ,… để hình thành hệ sinh thái hoàn chỉnh trong tương lai.

Đỗ Phương

tan-hoang-minh
Tin bài khác
Tử vi vòng quay công nghệ ngày 19/11/2026: Tuổi Thìn vận trình khởi sắc, tuổi Mùi cần thận trọng

Tử vi vòng quay công nghệ ngày 19/11/2026: Tuổi Thìn vận trình khởi sắc, tuổi Mùi cần thận trọng

Những bí ẩn của khoa học đời sống luôn mang đến nhiều điều thú vị và là chủ đề thu hút sự quan tâm của đông đảo độc giả. Tử vi vòng quay công nghệ ngày 19/11/2026 sẽ cùng khám phá vận trình của 12 con giáp trên các phương diện công danh, tiền bạc, tình duyên và sức khỏe, qua đó mang đến những góc nhìn tham khảo về cơ hội cũng như thử thách trong ngày mới.
Giải thưởng Sáng kiến Chuyển đổi kép 2026: đi từ nhận thức chung đến xây dựng kế hoạch hành động

Giải thưởng Sáng kiến Chuyển đổi kép 2026: đi từ nhận thức chung đến xây dựng kế hoạch hành động

chiều 17/11, Vòng chung kết Giải thưởng Sáng kiến Chuyển đổi kép Việt Nam 2026 (Twin Transition Challenge 2026) diễn ra với sự tham gia của 6 doanh nghiệp xuất sắc được lựa chọn qua các vòng đánh giá. Các doanh nghiệp hoạt động trong ba lĩnh vực: chế biến nông sản, chế biến gỗ và giấy, dệt may và da giày.
Phương Linh Group đầu tư dây chuyền tự động hóa thông minh để đồng bộ hóa nhà máy gia công tấm

Phương Linh Group đầu tư dây chuyền tự động hóa thông minh để đồng bộ hóa nhà máy gia công tấm

Phương Linh Group vừa chính thức lựa chọn dây chuyền tự động hóa thông minh (Yawei) của Weldcom nhằm đồng bộ hóa, nâng cao chất lượng, sản lượng cho một trong ba nhà máy của doanh nghiệp này.
Tối ưu hóa quy trình sản xuất clo-kiềm: vai trò then chốt của công nghệ phân tích và giám sát thông minh

Tối ưu hóa quy trình sản xuất clo-kiềm: vai trò then chốt của công nghệ phân tích và giám sát thông minh

Ngành công nghiệp clo-kiềm giữ vai trò nền tảng trong chuỗi cung ứng hóa chất toàn cầu, cung cấp ba sản phẩm thiết yếu gồm clo (Cl₂), xút ăn da (NaOH) và hydro (H₂).
Tôn vinh tài năng trẻ, thúc đẩy khát vọng làm chủ công nghệ

Tôn vinh tài năng trẻ, thúc đẩy khát vọng làm chủ công nghệ

Chiều 17/11, tại Trường Đại học VinUni, Trung ương Đoàn phối hợp với Bộ Khoa học và Công nghệ tổ chức Lễ trao Giải thưởng Khoa học công nghệ Quả cầu vàng và Giải thưởng Nữ sinh khoa học công nghệ Việt Nam năm 2026. Sự kiện nhằm tôn vinh những tài năng trẻ có thành tích nổi bật trong nghiên cứu, sáng tạo, đồng thời khơi dậy khát vọng làm chủ khoa học, công nghệ, đóng góp vào sự phát triển của đất nước.
Doanh nghiệp nhỏ và vừa cần lộ trình chuyển đổi kép từ dữ liệu

Doanh nghiệp nhỏ và vừa cần lộ trình chuyển đổi kép từ dữ liệu

Chuyển đổi số và chuyển đổi xanh đang trở thành yêu cầu ngày càng rõ nét đối với doanh nghiệp khi tham gia chuỗi cung ứng. Tuy nhiên, nhiều doanh nghiệp nhỏ và vừa vẫn thiếu dữ liệu, nhân lực và nguồn lực để triển khai.
MB dự kiến thu về 3.018 tỷ đồng từ phát hành cổ phiếu

MB dự kiến thu về 3.018 tỷ đồng từ phát hành cổ phiếu

Ngân hàng MB dự kiến phát hành riêng lẻ 200 triệu cổ phiếu MBB với giá 15.090 đồng/cổ phiếu cho 6 nhà đầu tư chứng khoán chuyên nghiệp, thu về 3.018 tỷ đồng. Đồng thời, lên kế hoạch mua lại trái phiếu trước hạn.
Hiện đại hóa hệ thống DCS: Sáu giai đoạn giúp nâng cấp công nghệ, tối ưu vận hành

Hiện đại hóa hệ thống DCS: Sáu giai đoạn giúp nâng cấp công nghệ, tối ưu vận hành

Thay thế hệ thống điều khiển phân tán (DCS) cũ bằng nền tảng mới không đơn thuần là chuyển đổi phần cứng và sao chép cấu hình hiện hữu. Một quy trình hiện đại hóa bài bản cần đánh giá lại toàn bộ logic điều khiển, cảnh báo, dữ liệu và các chức năng vận hành đã tích lũy qua nhiều thập kỷ. Cách tiếp cận này giúp doanh nghiệp hạn chế rủi ro, giảm chi phí phát sinh và xây dựng nền tảng điều khiển phù hợp hơn với yêu cầu sản xuất hiện đại.
Di sản Hà Nội trong dòng chảy sáng tạo

Di sản Hà Nội trong dòng chảy sáng tạo

Từ những ngôi đình thờ tổ nghề trong phố cổ đến Chợ Đồng Xuân và Công viên Thống Nhất, Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội 2026 đưa di sản bước vào đời sống đương đại với 150 hoạt động nghệ thuật, triển lãm và trải nghiệm.
Nhận định phiên giao dịch ngày 18/11: Nắm giữ danh mục hiện tại

Nhận định phiên giao dịch ngày 18/11: Nắm giữ danh mục hiện tại

VN-Index đang tiến gần những vùng giá quan trọng, trong khi thanh khoản suy giảm và tâm lý thận trọng vẫn bao trùm thị trường. Trước khi xu hướng mới được xác lập, nhà đầu tư được khuyến nghị tiếp tục nắm giữ danh mục hiện tại, chưa vội mở mua thêm khi độ rộng thị trường và dòng tiền chưa xuất hiện tín hiệu cải thiện rõ ràng.
master